दानान्न दुष्करतरं पृथिव्यामस्ति किंचन । राजन्प्रत्यक्षमेवैकं दृश्यते लोकसाक्षिकम्
परित्यज्य प्रियान्प्राणान्धनार्थं लोभमोहिताः । प्रविशन्ति नरा लोके समुद्रमटवीं तथा
सेवामन्ये प्रपद्यन्ते श्ववृत्तिरिति या स्थिता । हिंसाप्रायां बहुक्लेशां कृषिं चैव तथा पुरा
तस्य दुःखार्जितस्यापि प्राणेभ्योऽपि गरीयसः । अर्थस्य पुरुषव्याघ्र परित्यागः सुदुष्करः
विशेषतो महाराज तस्य न्यायार्जितस्य च । श्रद्धया विधिवत्पात्रे दत्तस्यान्तो न विद्यते
श्रद्धा धर्मसुता देवी पावनी विश्वतारिणी । सावित्री प्रसवित्री च संसारार्णवतारिणी
श्रद्धया साध्यते धर्मो महद्भिर्नार्थराशिभिः । निष्किञ्चनास्तु मुनयः श्रद्धाधर्माद्दिवं गताः
dānānna duṣkarataraṃ pṛthivyāmasti kiṃcana | rājanpratyakṣamevaikaṃ dṛśyate lokasākṣikam
parityajya priyānprāṇāndhanārthaṃ lobhamohitāḥ | praviśanti narā loke samudramaṭavīṃ tathā
sevāmanye prapadyante śvavṛttiriti yā sthitā | hiṃsāprāyāṃ bahukleśāṃ kṛṣiṃ caiva tathā purā
tasya duḥkhārjitasyāpi prāṇebhyo'pi garīyasaḥ | arthasya puruṣavyāghra parityāgaḥ suduṣkaraḥ
viśeṣato mahārāja tasya nyāyārjitasya ca | śraddhayā vidhivatpātre dattasyānto na vidyate
śraddhā dharmasutā devī pāvanī viśvatāriṇī | sāvitrī prasavitrī ca saṃsārārṇavatāriṇī
śraddhayā sādhyate dharmo mahadbhirnārtharāśibhiḥ | niṣkiñcanāstu munayaḥ śraddhādharmāddivaṃ gatāḥ
«„Труднее дара нет ничего на земле, о царь; одно это видится воочию, при свидетелях-людях. Покинув милые жизни ради богатства, ослеплённые алчностью, входят люди в море и в дебри; иные принимают службу — ту, что зовётся собачьей долей, — и издавна многотрудное земледелие, полное насилия. И того достояния, добытого горем и дороже самой жизни, отдача весьма трудна, о тигр среди людей; особенно же, о великий царь, добытого по правде. А данному с верою, по уставу, достойному — тому нет предела. Вера — дочь Дхармы, богиня, очистительница, переправляющая мир; Савитри, родительница, переправляющая через океан самсары. Верою достигается дхарма, а не великими грудами богатства: неимущие мудрецы дхармой веры ушли на небо.“»
cf6d57700bc2 · published Sep 3, 2026, 4:13:36 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Прежде чем хвалить дар, жрец описывает, чего стоят деньги: море, дебри, «собачья доля» службы, многотрудное земледелие. Отдать трудно именно потому, что взято ценою жизни. И тут же поставлена мера, снимающая разговор о размере: неимущие мудрецы ушли на небо одной верой.