महाभारत
Caitraratha-parva (parāśara-janma) (The Birth of Parāśara)1.169.22–25
1174 / 15823
महाभारत · 1.169.22–25
देवनागरी

ततस् ते मोघसंकल्पा भयार्ताः क्षत्रियर्षभाः ॥
ब्रह्मणीं शरणं जग्मुर् दृष्ट्यर्थं ताम् अनिन्दिताम् ॥
ऊचुश् चैनां महाभागां क्षत्रियास् ते विचेतसः ॥
ज्योतिःप्रहीणा दुःखार्ताः शान्तार्चिष इवाग्नयः ॥
भगवत्याः प्रसादेन गच्छेत् क्षत्रं सचक्षुषम् ॥
उपारम्य च गच्छेम सहिताः पापकर्मणः ॥
सपुत्रा त्वं प्रसादं नः सर्वेषां कर्तुम् अर्हसि ॥
पुनर् दृष्टिप्रदानेन राज्ञः संत्रातुम् अर्हसि ॥

लिप्यंतरण (IAST)

tatas te moghasaṃkalpā bhayārtāḥ kṣatriyarṣabhāḥ ||
brahmaṇīṃ śaraṇaṃ jagmur dṛṣṭyarthaṃ tām aninditām ||
ūcuś caināṃ mahābhāgāṃ kṣatriyās te vicetasaḥ ||
jyotiḥprahīṇā duḥkhārtāḥ śāntārciṣa ivāgnayaḥ ||
bhagavatyāḥ prasādena gacchet kṣatraṃ sacakṣuṣam ||
upāramya ca gacchema sahitāḥ pāpakarmaṇaḥ ||
saputrā tvaṃ prasādaṃ naḥ sarveṣāṃ kartum arhasi ||
punar dṛṣṭipradānena rājñaḥ saṃtrātum arhasi ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ततः ते मोघसंकल्पाः भयार्ताः क्षत्रियर्षभाःtataḥ te moghasaṃkalpāḥ bhayārtāḥ kṣatriyarṣabhāḥthen those bull-like kshatriyas, whose designs were all in vain, distressed by fear,
ब्रह्मणीं शरणं जग्मुः दृष्ट्यर्थं ताम् अनिन्दिताम्brahmaṇīṃ śaraṇaṃ jagmuḥ dṛṣṭyarthaṃ tām aninditāmwent for refuge to that blameless brahmin woman for the sake of sight;
ऊचुः च एनां महाभागां क्षत्रियाः ते विचेतसःūcuḥ ca enāṃ mahābhāgāṃ kṣatriyāḥ te vicetasaḥand said to her, the greatly fortunate one, those kshatriyas, bereft of their senses,
ज्योतिःप्रहीणाः दुःखार्ताः शान्तार्चिषः इव अग्नयःjyotiḥprahīṇāḥ duḥkhārtāḥ śāntārciṣaḥ iva agnayaḥdeprived of light, distressed, like fires with quenched flames:
भगवत्याः प्रसादेन गच्छेत् क्षत्रं सचक्षुषम्bhagavatyāḥ prasādena gacchet kṣatraṃ sacakṣuṣam'by your grace, gracious one, may the kshatra become sighted again;
उपारम्य च गच्छेम सहिताः पापकर्मणःupāramya ca gacchema sahitāḥ pāpakarmaṇaḥand, turning away [from evil], may we depart together, we who have done evil deeds;
सपुत्रा त्वं प्रसादं नः सर्वेषां कर्तुम् अर्हसिsaputrā tvaṃ prasādaṃ naḥ sarveṣāṃ kartum arhasiyou, together with your son, may you be pleased to show mercy to us all;
पुनः दृष्टिप्रदानेन राज्ञः संत्रातुम् अर्हसिpunaḥ dṛṣṭipradānena rājñaḥ saṃtrātum arhasiby granting sight again, may you be pleased to save the kings';
ततस्tatasoriginal form "tatas", added to complete the word-by-word coverage
मोघसंकल्पाmoghasaṃkalpāoriginal form "moghasaṃkalpā", added to complete the word-by-word coverage
जग्मुर्jagmuroriginal form "jagmur", added to complete the word-by-word coverage
ऊचुश्ūcuśoriginal form "ūcuś", added to complete the word-by-word coverage
चैनांcaināṃoriginal form "caināṃ", added to complete the word-by-word coverage
क्षत्रियास्kṣatriyāsoriginal form "kṣatriyās", added to complete the word-by-word coverage
ज्योतिःप्रहीणाjyotiḥprahīṇāoriginal form "jyotiḥprahīṇā", added to complete the word-by-word coverage
शान्तार्चिषśāntārciṣaoriginal form "śāntārciṣa", added to complete the word-by-word coverage
इवाग्नयःivāgnayaḥoriginal form "ivāgnayaḥ", added to complete the word-by-word coverage
पुनर्punaroriginal form "punar", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

'Then those bull-like kshatriyas, whose designs had become vain, distressed by fear, went for refuge to the blameless brahmin woman for the sake of sight; and, deprived of light, like fires with quenched flames, they said to her, the greatly fortunate one: "By your grace, gracious one, may the kshatra become sighted again; and, turning away from evil, may we depart together, we who have done evil deeds. May you, together with your son, be pleased to show mercy to us all; by granting sight again, may you be pleased to save the kings."'

संस्करण

b56445d7448b · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 5:29:43 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से