महाभारत
Jayadratha-vadha-parva (karṇa-bhīma-vāgyuddha): Karṇa Spares and Mocks Bhīma7.114.84–87
7720 / 15823
महाभारत · 7.114.84–87
देवनागरी

स छिन्नधन्वा भीमेन धनंजयशराहतः ॥
कर्णो भीमाद् अपायासीद् रथेन महता द्रुतम् ॥
भीमो ऽपि सात्यकेर् वाहं समारुह्य नरर्षभः ॥
अन्वयाद् भ्रातरं संख्ये पाण्डवं सव्यसाचिनम् ॥
ततः कर्णं समुद्दिश्य त्वरमाणो धनंजयः ॥
नाराचं क्रोधताम्राक्षः प्रैषीन् मृत्युम् इवान्तकः ॥
स गरुत्मान् इवाकाशे प्रार्थयन् भुजगोत्तमम् ॥
नाराचो ऽभ्यपतत् कर्णं तूर्णं गाण्डीवचोदितः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

sa chinnadhanvā bhīmena dhanaṃjayaśarāhataḥ ||
karṇo bhīmād apāyāsīd rathena mahatā drutam ||
bhīmo 'pi sātyaker vāhaṃ samāruhya nararṣabhaḥ ||
anvayād bhrātaraṃ saṃkhye pāṇḍavaṃ savyasācinam ||
tataḥ karṇaṃ samuddiśya tvaramāṇo dhanaṃjayaḥ ||
nārācaṃ krodhatāmrākṣaḥ praiṣīn mṛtyum ivāntakaḥ ||
sa garutmān ivākāśe prārthayan bhujagottamam ||
nārāco 'bhyapatat karṇaṃ tūrṇaṃ gāṇḍīvacoditaḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सः छिन्नधन्वा भीमेनsaḥ chinnadhanvā bhīmenahe, [with his] bow cut by Bhima; he, with his bow cut by Bhima
धनंजयशराहतःdhanaṃjayaśarāhataḥstruck by Dhananjaya's arrows; struck by the arrows of Dhananjaya
कर्णः भीमात् अपायासीत्karṇaḥ bhīmāt apāyāsītKarna retreated [from] Bhima; Karna retreated from Bhima
रथेन महता द्रुतम्rathena mahatā drutam[on] his great chariot, swiftly; on his great chariot, swiftly
भीमः अपि सात्यकेः वाहम्bhīmaḥ api sātyakeḥ vāhamBhima, [onto] Satyaki's carriage; Bhima, onto Satyaki's carriage
समारुह्य नरर्षभःsamāruhya nararṣabhaḥmounting, bull among men; mounting, bull among men
अन्वयात् भ्रातरम् संख्येanvayāt bhrātaram saṃkhyefollowed [his] brother [in] the fray; followed his brother in the fray
पाण्डवम् सव्यसाचिनम्pāṇḍavam savyasācinamthe Pandava, Savyasachin; the Pandava Savyasachin
ततः कर्णम् समुद्दिश्यtataḥ karṇam samuddiśyathen, taking aim [at] Karna; then, taking aim at Karna
त्वरमाणः धनंजयःtvaramāṇaḥ dhanaṃjayaḥhastening Dhananjaya; hastening, Dhananjaya
नाराचम् क्रोधताम्राक्षःnārācam krodhatāmrākṣaḥa naracha, [his] eyes red [with] anger; a naracha, his eyes red with anger
प्रैषीत् मृत्युम् इव अन्तकःpraiṣīt mṛtyum iva antakaḥsent, as Antaka [sends] death; sent, as Antaka sends death
सः गरुत्मान् इव आकाशेsaḥ garutmān iva ākāśehe, like Garutman [in] the sky; he, like Garutman in the sky
प्रार्थयन् भुजगोत्तमम्prārthayan bhujagottamamseeking out the best of serpents; seeking out the best of serpents
नाराचः अभ्यपतत् कर्णम्nārācaḥ abhyapatat karṇamthe naracha flew [at] Karna; the naracha flew at Karna
तूर्णम् गाण्डीवचोदितःtūrṇam gāṇḍīvacoditaḥswiftly, sent by the Gandiva; swiftly, sent by the Gandiva
अनुवाद

With his bow cut by Bhima, struck by Dhananjaya's arrows, Karna retreated from Bhima swiftly on his great chariot. Bhima, that bull among men, mounted Satyaki's carriage and followed his brother, the Pandava Savyasachin [Arjuna], into the fray. Then, taking aim at Karna, Dhananjaya, hastening, his eyes red with anger, loosed a naracha, as Antaka looses death. Swiftly sent by the Gandiva, that naracha flew at Karna, like Garutman in the sky seeking out the best of serpents.

संस्करण

3996f6d7daff · प्रकाशित 19 जुल॰ 2026, 4:25:13 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से