पद्मपुराण
The Glory of the Gītā: Chapter Ten6.185.84-89
4686 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 6.185.84-89
देवनागरी

सुतपा इति विख्यातो ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः । वसन्गुरुकुले कुर्वन्वेदाध्ययनमन्वहम् ॥
गुरुशुश्रूषणं सम्यग्विदधाति च भक्तितः । शयानस्य गुरोः शय्यां निद्रितः स पदास्पृशत् ॥
तेन पापेन तिर्यक्त्वमयं स्वर्गेऽपि लब्धवान् । पद्मयोनिमरालानां मध्ये जातस्ततो द्विजः ॥
अस्मिञ्जन्मन्यमुष्येह पुरास्मल्लोकनावधि । गीतानां दशमाध्यायं नलिन्या कथितं ततः ॥
आकर्ण्य विहगो लेभे ब्रह्मज्ञानमनुत्तमम् । सोऽयं विप्रकुले जातो दशमाध्यायवैभवात् ॥
जन्माभ्यासवशादस्य शिरोऽपि मुखाम्बुजात् । गीतानां दशमाध्यायः स समुल्लसति सर्वदा ॥

लिप्यंतरण (IAST)

sutapā iti vikhyāto brahmacārī jitendriyaḥ | vasangurukule kurvanvedādhyayanamanvaham ||
guruśuśrūṣaṇaṃ samyagvidadhāti ca bhaktitaḥ | śayānasya guroḥ śayyāṃ nidritaḥ sa padāspṛśat ||
tena pāpena tiryaktvamayaṃ svarge'pi labdhavān | padmayonimarālānāṃ madhye jātastato dvijaḥ ||
asmiñjanmanyamuṣyeha purāsmallokanāvadhi | gītānāṃ daśamādhyāyaṃ nalinyā kathitaṃ tataḥ ||
ākarṇya vihago lebhe brahmajñānamanuttamam | so'yaṃ viprakule jāto daśamādhyāyavaibhavāt ||
janmābhyāsavaśādasya śiro'pi mukhāmbujāt | gītānāṃ daśamādhyāyaḥ sa samullasati sarvadā ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सुतपाः इति विख्यातःsutapāḥ iti vikhyātaḥпрославленный как Сутапас
ब्रह्मचारीbrahmacārīбрахмачарин
जित-इन्द्रियःjita-indriyaḥобуздавший чувства
वसन् गुरु-कुलेvasan guru-kuleживя в доме наставника
कुर्वन्kurvanсовершая
वेद-अध्ययनम्veda-adhyayanamизучение Вед
अन्वहम्anvahamизо дня в день
गुरु-शुश्रूषणम्guru-śuśrūṣaṇamуслужение наставнику
सम्यक्samyakкак должно
विदधातिvidadhātiисполнял
च भक्तितःca bhaktitaḥи с преданностью
शयानस्य गुरोःśayānasya guroḥу спящего наставника
शय्याम्śayyāmложа
निद्रितःnidritaḥуснувший
सःsaḥон
पदा अस्पृशत्padā aspṛśatкоснулся ногою
तेन पापेनtena pāpenaтем грехом
तिर्यक्त्वम्tiryaktvamживотное состояние
अयम्ayamон
स्वर्गे अपिsvarge apiхоть и на небе
लब्धवान्labdhavānобрёл
पद्म-योनि-मरालानाम् मध्येpadma-yoni-marālānām madhyeсреди лебедей Лотосорождённого
जातःjātaḥрождён
ततः द्विजःtataḥ dvijaḥзатем птицей
अस्मिन् जन्मनिasmin janmaniв этом рождении
अमुष्यamuṣyaу него
इहihaздесь
पुराpurāпрежде
अस्मत्-लोकन-अवधिasmat-lokana-avadhiвплоть до нашей встречи
गीतानाम् दशम-अध्यायम्gītānām daśama-adhyāyamдесятая глава Гиты
नलिन्याnalinyāлотосовым кустом
कथितम्kathitamповедана
ततःtataḥзатем
आकर्ण्यākarṇyaуслышав
विहगःvihagaḥптица
लेभेlebheобрела
ब्रह्म-ज्ञानम् अनुत्तमम्brahma-jñānam anuttamamнепревзойдённое знание Брахмана
सः अयम्saḥ ayamон же
विप्र-कुले जातःvipra-kule jātaḥродился в роду брахманов
दशम-अध्याय-वैभवात्daśama-adhyāya-vaibhavātвеличием десятой главы
जन्म-अभ्यास-वशात्janma-abhyāsa-vaśātпо навыку от рождения
अस्यasyaу него
शिरः अपिśiraḥ apiи голова
मुख-अम्बुजात्mukha-ambujātиз лотоса уст
सः समुल्लसतिsaḥ samullasatiона сияет
सर्वदाsarvadāвсегда
अनुवाद

Прославленный как Сутапас, он был брахмачарином, обуздавшим чувства: живя в доме наставника, он изо дня в день изучал Веды и как должно, с преданностью, исполнял услужение наставнику. Но однажды, уснув, он коснулся ногою ложа спящего наставника; и тем грехом он обрёл животное состояние — хоть и на небе: был рождён птицей среди лебедей Лотосорождённого. В этом рождении, здесь, вплоть до нашей встречи, лотосовый куст поведал ему десятую главу Гиты; услышав её, птица обрела непревзойдённое знание Брахмана. И он же величием десятой главы родился в роду брахманов; по навыку от рождения десятая глава Гиты всегда сияет из лотоса его уст.

संस्करण

4bd48347e518 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:14:03 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से