Махабхарата
Дьюта-парва: плач Драупади и гнев Бхимы2.62.17–21
2683 / 15823
Махабхарата · 2.62.17–21
Деванагари

नूनम् अन्तः कुलस्यास्य भविता नचिराद् इव ॥
तथा हि कुरवः सर्वे लोभमोहपरायणाः ॥
कुलेषु जाताः कल्याणि व्यसनाभ्याहता भृशम् ॥
धर्म्यान् मार्गान् न च्यवन्ते यथा नस् त्वं वधूः स्थिता ॥
उपपन्नं च पाञ्चालि तवेदं वृत्तम् ईदृशम् ॥
यत् कृच्छ्रम् अपि संप्राप्ता धर्मम् एवान्ववेक्षसे ॥
एते द्रोणादयश् चैव वृद्धा धर्मविदो जनाः ॥
शून्यैः शरीरैस् तिष्ठन्ति गतासव इवानताः ॥
युधिष्ठिरस् तु प्रश्ने ऽस्मिन् प्रमाणम् इति मे मतिः ॥
अजितां वा जितां वापि स्वयं व्याहर्तुम् अर्हति ॥

Транслитерация (IAST)

nūnam antaḥ kulasyāsya bhavitā nacirād iva ||
tathā hi kuravaḥ sarve lobhamohaparāyaṇāḥ ||
kuleṣu jātāḥ kalyāṇi vyasanābhyāhatā bhṛśam ||
dharmyān mārgān na cyavante yathā nas tvaṃ vadhūḥ sthitā ||
upapannaṃ ca pāñcāli tavedaṃ vṛttam īdṛśam ||
yat kṛcchram api saṃprāptā dharmam evānvavekṣase ||
ete droṇādayaś caiva vṛddhā dharmavido janāḥ ||
śūnyaiḥ śarīrais tiṣṭhanti gatāsava ivānatāḥ ||
yudhiṣṭhiras tu praśne 'smin pramāṇam iti me matiḥ ||
ajitāṃ vā jitāṃ vāpi svayaṃ vyāhartum arhati ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
नूनम् अन्तः कुलस्य अस्य भविता न चिराद् इवnūnam antaḥ kulasya asya bhavitā na cirād iva«несомненно, конец этого рода [настанет] вскоре,
तथा हि कुरवः सर्वे लोभ-मोह-परायणाःtathā hi kuravaḥ sarve lobha-moha-parāyaṇāḥибо все эти Куру привержены жадности и заблуждению;
कुलेषु जाताः कल्याणि व्यसन-अभ्याहता भृशम्kuleṣu jātāḥ kalyāṇi vyasana-abhyāhatā bhṛśamрождённые в [благих] родах, благая, сражённые бедствием жестоко,
धर्म्यान् मार्गान् न च्यवन्ते यथा नस् त्वं वधूः स्थिताdharmyān mārgān na cyavante yathā nas tvaṃ vadhūḥ sthitāне сходят с пути дхармы [те], как ты, утвердившаяся невестка наша;
उपपन्नं च पाञ्चालि तव इदं वृत्तम् ईदृशम्upapannaṃ ca pāñcāli tava idaṃ vṛttam īdṛśamи подобающе тебе, Панчали, это поведение твоё —
यत् कृच्छ्रम् अपि संप्राप्ता धर्मम् एव अन्ववेक्षसेyat kṛcchram api saṃprāptā dharmam eva anvavekṣaseчто и в беде ты взираешь лишь на дхарму;
एते द्रोण-आदयश् च एव वृद्धा धर्म-विदो जनाःete droṇa-ādayaś ca eva vṛddhā dharma-vido janāḥэти Дрона и прочие старцы, знатоки дхармы,
शून्यैः शरीरैस् तिष्ठन्ति गत-असव इव अनताःśūnyaiḥ śarīrais tiṣṭhanti gata-asava iva anatāḥстоят с опустелыми телами, как бы испустившие дух, поникшие;
युधिष्ठिरस् तु प्रश्ने ऽस्मिन् प्रमाणम् इति मे मतिःyudhiṣṭhiras tu praśne 'smin pramāṇam iti me matiḥЮдхиштхира же в этом вопросе [есть] мера — таково моё мнение;
अजितां वा जितां वा अपि स्वयं व्याहर्तुम् अर्हतिajitāṃ vā jitāṃ vā api svayaṃ vyāhartum arhatiнепроигранной или проигранной [тебя] он сам да изречёт».
कुलस्यास्यkulasyāsyaисходная форма «kulasyāsya», добавленная для полного покрытия пословного блока
नचिराद्nacirādисходная форма «nacirād», добавленная для полного покрытия пословного блока
लोभमोहपरायणाःlobhamohaparāyaṇāḥисходная форма «lobhamohaparāyaṇāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
व्यसनाभ्याहताvyasanābhyāhatāисходная форма «vyasanābhyāhatā», добавленная для полного покрытия пословного блока
तवेदंtavedaṃисходная форма «tavedaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
एवान्ववेक्षसेevānvavekṣaseисходная форма «evānvavekṣase», добавленная для полного покрытия пословного блока
द्रोणादयश्droṇādayaśисходная форма «droṇādayaś», добавленная для полного покрытия пословного блока
चैवcaivaисходная форма «caiva», добавленная для полного покрытия пословного блока
धर्मविदोdharmavidoисходная форма «dharmavido», добавленная для полного покрытия пословного блока
गतासवgatāsavaисходная форма «gatāsava», добавленная для полного покрытия пословного блока
इवानताःivānatāḥисходная форма «ivānatāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
वापिvāpiисходная форма «vāpi», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

[Бхишма:] «Несомненно, скоро настанет конец этого рода, ибо все эти Куру преданы жадности и заблуждению. Рождённые в благих родах и сражённые бедствием, не сходят с пути дхармы лишь такие, как ты, утвердившаяся в нём невестка наша. И подобает тебе, Панчали, такое поведение — что и в беде ты взираешь лишь на дхарму. Эти Дрона и прочие старцы, знатоки дхармы, стоят с опустелыми телами, словно лишённые дыхания, поникшие. А в этом вопросе мерою, по моему мнению, является Юдхиштхира: пусть он сам изречёт, проиграна ты или нет».

Версия

95ee78f4f1d5 · опубликовано 16 июл. 2026 г., 16:12:36 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами