संजय उवाच
धार्तराष्ट्राण्य् अनीकानि दृष्ट्वा व्यूढानि पाण्डवः ॥
अभ्यभाषत धर्मात्मा धर्मराजो धनंजयम् ॥
महर्षेर् वचनात् तात वेदयन्ति बृहस्पतेः ॥
संहतान् योधयेद् अल्पान् कामं विस्तारयेद् बहून् ॥
सूचीमुखम् अनीकं स्याद् अल्पानां बहुभिः सह ॥
अस्माकं च तथा सैन्यम् अल्पीयः सुतरां परैः ॥
एतद् वचनम् आज्ञाय महर्षेर् व्यूह पाण्डव ॥
तच् छ्रुत्वा धर्मराजस्य प्रत्यभाषत फल्गुणः ॥
saṃjaya uvāca
dhārtarāṣṭrāṇy anīkāni dṛṣṭvā vyūḍhāni pāṇḍavaḥ ||
abhyabhāṣata dharmātmā dharmarājo dhanaṃjayam ||
maharṣer vacanāt tāta vedayanti bṛhaspateḥ ||
saṃhatān yodhayed alpān kāmaṃ vistārayed bahūn ||
sūcīmukham anīkaṃ syād alpānāṃ bahubhiḥ saha ||
asmākaṃ ca tathā sainyam alpīyaḥ sutarāṃ paraiḥ ||
etad vacanam ājñāya maharṣer vyūha pāṇḍava ||
tac chrutvā dharmarājasya pratyabhāṣata phalguṇaḥ ||
Санджая сказал: «Увидев построенные войска сыновей Дхритараштры, праведный Дхармараджа обратился к Дхананджае: “Дорогой, по слову великого риши передают наставление Брихаспати: малочисленных воинов следует держать сплочёнными, а многочисленных можно разворачивать широко. Для немногих против многих подходит строй игольного острия; наше войско тоже намного меньше вражеского. Поняв это слово махариши, построй войско, о сын Панду”. Услышав слова Дхармараджи, Пхалгуна ответил».
2d6f75a6e4c1 · опубликовано 17 июл. 2026 г., 20:47:28 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Юдхиштхира действует не в панике, а через шастрическое знание: численная слабость требует иной формы порядка. Здесь дхарма царя проявляется как способность принять реальность, обратиться к знанию и доверить исполнение тому, кто способен действовать.