श्रीभगवान् उवाच
इदं शरीरं कौन्तेय क्षेत्रम् इत्य् अभिधीयते ॥
एतद् यो वेत्ति तं प्राहुः क्षेत्रज्ञ इति तद्विदः ॥
क्षेत्रज्ञं चापि मां विद्धि सर्वक्षेत्रेषु भारत ॥
क्षेत्रक्षेत्रज्ञयोर् ज्ञानं यत् तज् ज्ञानं मतं मम ॥
तत् क्षेत्रं यच् च यादृक् च यद्विकारि यतश् च यत् ॥
स च यो यत्प्रभावश् च तत् समासेन मे शृणु ॥
ऋषिभिर् बहुधा गीतं छन्दोभिर् विविधैः पृथक् ॥
ब्रह्मसूत्रपदैश् चैव हेतुमद्भिर् विनिश्चितैः ॥
śrībhagavān uvāca
idaṃ śarīraṃ kaunteya kṣetram ity abhidhīyate ||
etad yo vetti taṃ prāhuḥ kṣetrajña iti tadvidaḥ ||
kṣetrajñaṃ cāpi māṃ viddhi sarvakṣetreṣu bhārata ||
kṣetrakṣetrajñayor jñānaṃ yat taj jñānaṃ mataṃ mama ||
tat kṣetraṃ yac ca yādṛk ca yadvikāri yataś ca yat ||
sa ca yo yatprabhāvaś ca tat samāsena me śṛṇu ||
ṛṣibhir bahudhā gītaṃ chandobhir vividhaiḥ pṛthak ||
brahmasūtrapadaiś caiva hetumadbhir viniścitaiḥ ||
Шри Бхагаван сказал: «О сын Кунти, это тело называется полем; того, кто знает это поле, знающие истину называют знающим поле. Знай также Меня как знающего поле во всех полях, о Бхарата. Знание поля и знающего поле — именно это, по Моему мнению, является знанием. Что такое поле, каково оно, как оно меняется, откуда возникает, кто является знающим поле и какова его сила, — услышь от Меня вкратце. Это многообразно воспето риши, отдельно изложено в различных ведических гимнах и в обоснованных, определённых словах о Брахмане».
cb3bb96ff2fd · опубликовано 17 июл. 2026 г., 21:02:20 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Кришна начинает с различения тела как поля опыта и знающего поле как сознательного принципа. Но Он сразу расширяет тему: в каждом теле присутствует не только индивидуальный свидетель, но и Сам Господь как высший знающий.