Махабхарата
Шива-сахасранама: тысяча имён Шивы13.17.66-71
11898 / 15823
Махабхарата · 13.17.66-71
Деванагари

वसुवेगो महावेगो मनोवेगो निशाचरः ॥
सर्वावासी श्रियावासी उपदेशकरो हरः ॥
मुनिर् आत्मपतिर् लोके संभोज्यश् च सहस्रदः ॥
पक्षी च पक्षिरूपी च अतिदीप्तो विशां पतिः ॥
उन्मादो मदनाकारो अर्थार्थकररोमशः ॥
वामदेवश् च वामश् च प्राग्दक्षिण्यश् च वामनः ॥
सिद्धयोगापहारी च सिद्धः सर्वार्थसाधकः ॥
भिक्षुश् च भिक्षुरूपश् च विषाणी मृदुर् अव्ययः ॥
महासेनो विशाखश् च षष्टिभागो गवां पतिः ॥
वज्रहस्तश् च विष्कम्भी चमूस्तम्भन एव च ॥
ऋतुर् ऋतुकरः कालो मधुर् मधुकरो ऽचलः ॥
वानस्पत्यो वाजसेनो नित्यम् आश्रमपूजितः ॥

Транслитерация (IAST)

vasuvego mahāvego manovego niśācaraḥ ||
sarvāvāsī śriyāvāsī upadeśakaro haraḥ ||
munir ātmapatir loke saṃbhojyaś ca sahasradaḥ ||
pakṣī ca pakṣirūpī ca atidīpto viśāṃ patiḥ ||
unmādo madanākāro arthārthakararomaśaḥ ||
vāmadevaś ca vāmaś ca prāgdakṣiṇyaś ca vāmanaḥ ||
siddhayogāpahārī ca siddhaḥ sarvārthasādhakaḥ ||
bhikṣuś ca bhikṣurūpaś ca viṣāṇī mṛdur avyayaḥ ||
mahāseno viśākhaś ca ṣaṣṭibhāgo gavāṃ patiḥ ||
vajrahastaś ca viṣkambhī camūstambhana eva ca ||
ṛtur ṛtukaraḥ kālo madhur madhukaro 'calaḥ ||
vānaspatyo vājaseno nityam āśramapūjitaḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
वसुवेगःvasuvegaḥСтремительный, как Васу
महावेगःmahāvegaḥВеликой стремительности
मनोवेगःmanovegaḥСтремительный, как мысль
निशाचरःniśācaraḥНочью бродящий
सर्वावासीsarvāvāsīВсеобитающий
श्रियावासीśriyāvāsīОбитающий в благоденствии
उपदेशकरःupadeśakaraḥДающий наставление
हरःharaḥХара
मुनिःmuniḥМудрец
आत्मपतिःātmapatiḥВладыка души
लोके संभोज्यःloke saṃbhojyaḥВ мире вкушаемый
सहस्रदःsahasradaḥДающий тысячи
पक्षीpakṣīПтица
पक्षिरूपीpakṣirūpīВ облике птицы
अतिदीप्तःatidīptaḥПресветлый
विशां पतिःviśāṃ patiḥВладыка народов
उन्मादःunmādaḥОпьянение (безумие)
मदनाकारःmadanākāraḥВидом как бог любви
अर्थार्थकररोमशःarthārthakararomaśaḥКосматый податель благ
वामदेवःvāmadevaḥВамадева
वामःvāmaḥПрекрасный (левый)
प्राग्दक्षिण्यःprāgdakṣiṇyaḥОбращённый на восток и юг
वामनःvāmanaḥКарлик
सिद्धयोगापहारीsiddhayogāpahārīОтъемлющий сиддхи-йогу
सिद्धःsiddhaḥСовершенный
सर्वार्थसाधकःsarvārthasādhakaḥОсуществляющий все цели
भिक्षुःbhikṣuḥНищенствующий
भिक्षुरूपीbhikṣurūpīВ облике нищего
विषाणीviṣāṇīС рогом
मृदुःmṛduḥМягкий
अव्ययःavyayaḥНетленный
महासेनःmahāsenaḥС великим войском
विशाखःviśākhaḥВишакха
षष्टिभागःṣaṣṭibhāgaḥШестидесятая доля
गवां पतिःgavāṃ patiḥВладыка коров
वज्रहस्तःvajrahastaḥС ваджрой в руке
विष्कम्भीviṣkambhīПодпора
चमूस्तम्भनःcamūstambhanaḥОстанавливающий войска
ऋतुःṛtuḥВремя года
ऋतुकरःṛtukaraḥТворец времён года
कालःkālaḥВремя
मधुःmadhuḥВесна (мёд)
मधुकरःmadhukaraḥТворящий мёд (пчела)
अचलःacalaḥНедвижный
वानस्पत्यःvānaspatyaḥГосподин лесов
वाजसेनःvājasenaḥВаджасена
नित्यम् आश्रमपूजितःnityam āśramapūjitaḥВсегда чтимый в обителях
Литературный перевод

«Стремительный, как Васу, Великой стремительности, Стремительный, как мысль, Ночью бродящий, Всеобитающий, Обитающий в благоденствии, Дающий наставление, Хара; Мудрец, Владыка души, В мире вкушаемый, Дающий тысячи, Птица, В облике птицы, Пресветлый, Владыка народов; Опьянение, Видом как бог любви, Косматый податель благ, Вамадева, Прекрасный, Обращённый на восток и юг, Карлик; Отъемлющий сиддхи-йогу, Совершенный, Осуществляющий все цели, Нищенствующий, В облике нищего, С рогом, Мягкий, Нетленный; С великим войском, Вишакха, Шестидесятая доля, Владыка коров, С ваджрой в руке, Подпора, Останавливающий войска; Время года, Творец времён года, Время, Весна, Творящий мёд, Недвижный, Господин лесов, Ваджасена, Всегда чтимый в обителях».

Версия

51d4b899c743 · опубликовано 20 июн. 2026 г., 20:20:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами