दृष्ट्वा प्रदुद्रुवुर्लोकाः करैश्चंडैः प्रपीडिताः । ततश्च सागराः सर्वे वरनद्यो नदादयः
शुष्यंति जंतवस्तत्र म्रियंते चातुरा जनाः । अथ शक्रादयो देवा ब्रह्माणं समुपागताः
इममर्थं तदा प्रोचुर्देवांश्च विधिरब्रवीत् । ब्रह्मोवाच । आदिर्ब्रह्मतनोर्देवाः सत्त्वगो जनकः प्रभुः
अयं रजोमयः साक्षात् सुधांशुस्तनुमध्यगः । एताभ्यां पालिता लोकास्रैलोक्ये सचराचराः
दिव्योपपादका देवा ये वात्रैव जरायुजाः । अंडजाः स्वेदजाश्चैव ये वात्रैवोद्भिज्जादयः
dṛṣṭvā pradudruvurlokāḥ karaiścaṃḍaiḥ prapīḍitāḥ | tataśca sāgarāḥ sarve varanadyo nadādayaḥ
śuṣyaṃti jaṃtavastatra mriyaṃte cāturā janāḥ | atha śakrādayo devā brahmāṇaṃ samupāgatāḥ
imamarthaṃ tadā procurdevāṃśca vidhirabravīt | brahmovāca | ādirbrahmatanordevāḥ sattvago janakaḥ prabhuḥ
ayaṃ rajomayaḥ sākṣāt sudhāṃśustanumadhyagaḥ | etābhyāṃ pālitā lokāsrailokye sacarācarāḥ
divyopapādakā devā ye vātraiva jarāyujāḥ | aṃḍajāḥ svedajāścaiva ye vātraivodbhijjādayaḥ
Увидев это, миры разбежались, измученные яростными лучами. Высохли все океаны, лучшие реки и потоки; твари сохнут, изнемогшие люди гибнут. Тогда Шакра и прочие боги пришли к Брахме и изложили ему это дело, и Творец сказал богам. Брахма сказал: «Он, о боги, — начало тела Брахмана, пребывающий в саттве родитель и владыка; а месяц — из раджаса, стоящий в середине его тела. Этими двумя хранимы миры в трёх мирах, с подвижным и неподвижным: боги, рождающиеся божественным образом, и те, кто здесь рождается из чрева, из яйца, из пота, прорастанием и как ещё бывает».
d5bce769bdc7 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:31 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Беда описана телесно: не гнев божества, а высохшие реки и изнемогшие тела. Ответ Брахмы возвращает жалобу к устройству мира. Солнце и месяц — не два светила рядом, а два действия одного тела: одно даёт, другое умеряет. Перечисление четырёх родов рождения не украшение — оно показывает, что под этим хранением ходит всё живое без изъятия, и потому жалоба богов есть жалоба за всех.