Sanat-kumāra
इति त्रिपुरसुंदर्या विद्या सरुमतसमीरिता ॥ दाहभूमीरसाक्ष्मास्वैर्वशिनीबीजमीरितम्
प्राणो रसाशक्तियुतः कामेश्वर्यक्षरं महत् ॥ शून्यमंबुरसावह्निस्वयोगान्मोहनीमनुः
व्याप्तं रसाक्ष्मास्वयुतं विमलाबीजमीरितम् ॥ ज्यानभोदाहवह्निस्वयोगैः स्यादरुणामनुः
जयिन्यास्तु समुद्दिष्टः सर्वत्र जयदायकः ॥ कं नभोदाहसहितं व्याप्तक्ष्मास्वयुतं मनुः
सर्वेश्वर्याः समाख्यातः सर्वसिद्धिकरः परः ॥ ग्रासो नभोदाहवह्निस्वैर्युक्तः कौलिनीमनुः
एतैर्मनुभिरष्टाभिः शक्तिभिर्वर्गसंयुक्तैः ॥ वाग्देवतांतैर्न्यासः स्याद्येन देव्यात्मको भवेत्
रंध्रे भाले तथाज्ञायां गले हृदि तथा न्यसेत् ॥ नाभावाधारके पादद्वये मूलाग्रकावधि
षड्दीर्घाढ्येन बीजेन कुर्याश्चैव षडंगकम् ॥ लोहितां ललितां बाणचापपाशसृणीः करैः
दधानां कामराजांके यन्त्रीतां मुदुतां स्मरेत् ॥ मध्यस्थदेवी त्वेकैव षोडशाकारतः स्थाता
यतस्तस्मात्तनौ तस्यास्त्वन्याः पंचदशार्चयेत् ॥ ऋषिः शिवश्छंद उक्ता देवता ललितादिकाः
सर्वासामपि नित्यानामावृतीर्नामसंचये ॥ पटले तु प्रयोगांश्च वक्ष्याम्यग्रे सविस्तरम्
iti tripurasuṃdaryā vidyā sarumatasamīritā || dāhabhūmīrasākṣmāsvairvaśinībījamīritam
prāṇo rasāśaktiyutaḥ kāmeśvaryakṣaraṃ mahat || śūnyamaṃburasāvahnisvayogānmohanīmanuḥ
vyāptaṃ rasākṣmāsvayutaṃ vimalābījamīritam || jyānabhodāhavahnisvayogaiḥ syādaruṇāmanuḥ
jayinyāstu samuddiṣṭaḥ sarvatra jayadāyakaḥ || kaṃ nabhodāhasahitaṃ vyāptakṣmāsvayutaṃ manuḥ
sarveśvaryāḥ samākhyātaḥ sarvasiddhikaraḥ paraḥ || grāso nabhodāhavahnisvairyuktaḥ kaulinīmanuḥ
etairmanubhiraṣṭābhiḥ śaktibhirvargasaṃyuktaiḥ || vāgdevatāṃtairnyāsaḥ syādyena devyātmako bhavet
raṃdhre bhāle tathājñāyāṃ gale hṛdi tathā nyaset || nābhāvādhārake pādadvaye mūlāgrakāvadhi
ṣaḍdīrghāḍhyena bījena kuryāścaiva ṣaḍaṃgakam || lohitāṃ lalitāṃ bāṇacāpapāśasṛṇīḥ karaiḥ
dadhānāṃ kāmarājāṃke yantrītāṃ mudutāṃ smaret || madhyasthadevī tvekaiva ṣoḍaśākārataḥ sthātā
yatastasmāttanau tasyāstvanyāḥ paṃcadaśārcayet || ṛṣiḥ śivaśchaṃda uktā devatā lalitādikāḥ
sarvāsāmapi nityānāmāvṛtīrnāmasaṃcaye || paṭale tu prayogāṃśca vakṣyāmyagre savistaram
«Так, по мнению сведущих, названа видья Трипурасундари. «Даха», «бхуми», «раса», «кшма», «сва» — названо семя Вашини; «прана», соединённая с «расою» и силою, — великий слог Камешвари; «шунья», «амбу», «раса», «вахни», «сва» — от их соединения мантра Мохини; «вьяпта» с «расою», «кшмою» и «сва» — названо семя Вималы; соединениями «джья», «набхас», «даха», «вахни», «сва» да будет мантра Аруны; Джаини же указана повсюду дающею победу; «кам» с «набхасом» и «дахою», с «вьяптою», «кшмою» и «сва» — мантра Сарвешвари названа, всякий успех творящая, высшая; «граса» с «набхасом», «дахою», «вахни» и «сва» — мантра Каулини. Этими восемью мантрами, силами, соединёнными с рядами, с «богинями речи» в конце, да будет ньяса, которою становится он имеющим природу богини: в отверстии, на челе, также в круге приказа, на горле, на сердце, на пупке, в опоре, на обеих стопах, до конца корня да возложит. С шестью долгими семенем да совершит и шесть членов. Да вспомнит алую Лалиту, держащую руками стрелы, лук, петлю и стрекало, устроенную на коленях Камараджи, нежную. Посредине стоящая богиня одна именно стоит в шестнадцати видах; поскольку так, потому на теле её иных пятнадцать да чтит. Риши — Шива, размер назван, божество — Лалита и прочие. Всех нитий покровы, в собрании имён, в отделе, и применения изложу далее подробно».
330c484f59c4 · 发布于 2026年9月5日 17:52:09 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Восемь названных здесь сил — Вашини, Камешвари, Мохини, Вимала, Аруна, Джаини, Сарвешвари, Каулини — в этой словесности зовутся «богинями речи»: каждой отдана часть азбуки, и вместе они держат всё произносимое. Ньяса их кладётся от темени до корня, снизу доверху, — тело обходится целиком, и после этого совершающий назван «имеющим природу богини».
Важнее же всего стих о шестнадцати. Посредине стоит одна, и все шестнадцать видов — её же; потому «на теле её» чтут остальных пятнадцать. Множество здесь не рядом с единым, а внутри него: это не собрание богинь, а один облик, развёрнутый в шестнадцать.
Лалита представлена держащею стрелы, лук, петлю и стрекало — те же четыре вещи, что у Камы. Оружие влечения перешло к богине, а сам Камараджа обратился в сиденье; кто кого держит в этой словесности, здесь сказано наглядно.