Mahabharata
Раджасуярамбха-парва: беседа Юдхиштхиры, Бхимы и Кришны · Verse 2.14.14–15
2146 / 3756
Mahabharata · 2.14.14–15
Devanāgarī

रत्नभाजो हि राजानो जरासंधम् उपासते ॥
न च तुष्यति तेनापि बाल्याद् अनयम् आस्थितः ॥
मूर्धाभिषिक्तं नृपतिं प्रधानपुरुषं बलात् ॥
आदत्ते न च नो दृष्टो ऽभागः पुरुषतः क्व चित् ॥

Transliteration (IAST)

ratnabhājo hi rājāno jarāsaṃdham upāsate ||
na ca tuṣyati tenāpi bālyād anayam āsthitaḥ ||
mūrdhābhiṣiktaṃ nṛpatiṃ pradhānapuruṣaṃ balāt ||
ādatte na ca no dṛṣṭo 'bhāgaḥ puruṣataḥ kva cit ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
रत्न-भाजः हि राजानःratna-bhājaḥ hi rājānaḥвладеющие сокровищами цари
जरासंधम् उपासतेjarāsaṃdham upāsateДжарасандхе служат,
न च तुष्यति तेन अपिna ca tuṣyati tena apiно и тем он не доволен,
बाल्यात् अनयम् आस्थितःbālyāt anayam āsthitaḥпо неразумию в беззаконии пребывая;
मूर्ध-अभिषिक्तम् नृपतिम्mūrdha-abhiṣiktam nṛpatimпомазанного [на царство] государя,
प्रधान-पुरुषम् बलात्pradhāna-puruṣam balātпервейшего мужа, силою
आदत्ते न च नो दृष्टःādatte na ca no dṛṣṭaḥхватает; и не видано нами
अभागः पुरुषतः क्व चित्abhāgaḥ puruṣataḥ kva citизъятия [спасения] от [его] силы нигде;
Translation

«Владеющие сокровищами цари служат Джарасандхе, но и тем он не доволен, по неразумию пребывая в беззаконии; он силою хватает [даже] помазанного на царство государя, первейшего мужа, и нигде не видано нами спасения от его силы».

Commentary

Здесь явлена ненасытность тирана: ему мало покорности и даров — он посягает на самих помазанных царей. Знаменательно, что беззаконие не знает меры: попустивший себе неправду уже не остановится. Так писание являет, что зло, не встретив преграды, разрастается без предела; и далее — о горькой участи пленников.

Version

360eb106276d · published Jun 16, 2026, 1:05:00 PM UTC

Page between verses with