Mahabharata
Āśvamedhika-parva (maraṇotkrānti) (Departure from the Body at Death)14.17.11
13142 / 15823
Mahabharata · 14.17.11
Devanāgarī

व्यायामम् अतिमात्रं वा व्यवायं चोपसेवते ॥
सततं कर्मलोभाद् वा प्राप्तं वेगविधारणम् ॥

Transliteration (IAST)

vyāyāmam atimātraṃ vā vyavāyaṃ copasevate ||
satataṃ karmalobhād vā prāptaṃ vegavidhāraṇam ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
व्यायामम् अतिमात्रं वाvyāyāmam atimātraṃ vāили упражнение сверх меры; либо чрезмерное напряжение [тела]
व्यवायं च उपसेवतेvyavāyaṃ ca upasevateи совокуплению предаётся; и предаётся соитию
सततं कर्मलोभात् वाsatataṃ karmalobhāt vāили постоянно, из жадности к делу; либо непрестанно, от рвения к делам
प्राप्तं वेगविधारणम्prāptaṃ vegavidhāraṇam[совершает] удержание [естественных] позывов; [совершает] подавление [естественных] позывов
Translation

[Наставник сказал:] «Или сверх меры [предаётся] напряжению [тела] и соитию, или, из неуёмного рвения к делам, [совершает] удержание [естественных] позывов, —

Version

03981b54906d · published Jun 21, 2026, 4:20:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with