Padma Purāṇa
The Story of the Descent as Rāma6.244.1-10
5135 / 5781
LinuxTurn pages
Padma Purāṇa · 6.244.1-10

रुद्र उवाच

Devanāgarī

स्वायम्भुवो मनुः पूर्वं द्वादशार्णं महामनुम् । जजाप गोमतीतीरे नैमिषे विमले शुभे
तेन वर्षसहस्रेण पूजितः कमलापतिः । मत्तो वरं वृणीष्वेति तं प्राह भगवान्हरिः
पुत्रत्वं भज देवेश त्रीणि जन्मानि चाच्युत । त्वां पुत्रलालसत्वेन भजामि पुरुषोत्तमम्
इत्युक्तस्तेन लक्ष्मीशः प्रोवाच सुमहागिरा
भविष्यति नृपश्रेष्ठ यत्ते मनसि काङ्क्षितम् । ममैव च महाप्रीतिस्तव पुत्रत्वहेतवे
स्थितिप्रयोजने काले तत्र तत्र नृपोत्तम । त्वयि जाते त्वहमपि जातोऽस्मि तव सुव्रत
परित्राणाय साधूनां विनाशाय च दुष्कृताम् । धर्मसंस्थापनार्थाय सम्भवामि तवानघ
एवं दत्त्वा वरं तस्मै तत्रैवान्तर्दधे हरिः । अस्याभूत्प्रथमं जन्म मनोः स्वायम्भुवस्य च
रघूणामन्वये पूर्वं राजा दशरथो ह्यभूत् । द्वितीयो वसुदेवोऽभूद्वृष्णीनामन्वये विभुः
कलेर्दिव्यसहस्राब्दप्रमाणस्यान्त्यपादयोः । शम्भलग्रामके मुख्ये ब्राह्मणः सञ्जनिष्यते

Transliteration (IAST)

svāyambhuvo manuḥ pūrvaṃ dvādaśārṇaṃ mahāmanum | jajāpa gomatītīre naimiṣe vimale śubhe
tena varṣasahasreṇa pūjitaḥ kamalāpatiḥ | matto varaṃ vṛṇīṣveti taṃ prāha bhagavānhariḥ
putratvaṃ bhaja deveśa trīṇi janmāni cācyuta | tvāṃ putralālasatvena bhajāmi puruṣottamam
ityuktastena lakṣmīśaḥ provāca sumahāgirā
bhaviṣyati nṛpaśreṣṭha yatte manasi kāṅkṣitam | mamaiva ca mahāprītistava putratvahetave
sthitiprayojane kāle tatra tatra nṛpottama | tvayi jāte tvahamapi jāto'smi tava suvrata
paritrāṇāya sādhūnāṃ vināśāya ca duṣkṛtām | dharmasaṃsthāpanārthāya sambhavāmi tavānagha
evaṃ dattvā varaṃ tasmai tatraivāntardadhe hariḥ | asyābhūtprathamaṃ janma manoḥ svāyambhuvasya ca
raghūṇāmanvaye pūrvaṃ rājā daśaratho hyabhūt | dvitīyo vasudevo'bhūdvṛṣṇīnāmanvaye vibhuḥ
kalerdivyasahasrābdapramāṇasyāntyapādayoḥ | śambhalagrāmake mukhye brāhmaṇaḥ sañjaniṣyate

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
स्वायम्भुवोsvāyambhuvoСваямбхува
मनुःmanuḥМану
पूर्वंpūrvaṃпрежде
द्वादशार्णंdvādaśārṇaṃдвенадцатисложную
महामनुम्mahāmanumвеликую мантру
जजापjajāpaшептал
गोमती-तीरेgomatī-tīreна берегу Гомати
नैमिषेnaimiṣeв Наймише
विमलेvimaleчистом
शुभेśubheблагом
तेनtenaим
वर्ष-सहस्रेणvarṣa-sahasreṇaтысячею лет
पूजितःpūjitaḥпочитаемый
कमलापतिःkamalāpatiḥсупруг Камалы
मत्तोmattoу меня
वरंvaraṃдар
वृणीष्वेतिvṛṇīṣveti«избери»
तंtaṃему
प्राहprāhaсказал
भगवान्bhagavānГосподь
हरिःhariḥХари
पुत्रत्वंputratvaṃсыновство
भजbhajaприми
देवेशdeveśaо владыка богов
त्रीणिtrīṇiтри
जन्मानिjanmāniрождения
चाच्युतcācyutaи, о Ачьюта
त्वांtvāṃтебя
पुत्र-लालसत्वेनputra-lālasatvenaжаждою иметь сыном
भजामिbhajāmiчту
पुरुषोत्तमम्puruṣottamamПурушоттаму
इत्युक्तस्ityuktasтак услышавший
तेनtenaим
लक्ष्मीशःlakṣmīśaḥвладыка Лакшми
प्रोवाचprovācaсказал
सुमहा-गिराsumahā-girāвесьма великим голосом
भविष्यतिbhaviṣyatiсбудется
नृपश्रेष्ठnṛpaśreṣṭhaо лучший из царей
यत्yatчто
तेteу тебя
मनसिmanasiна уме
काङ्क्षितम्kāṅkṣitamжелаемое
ममैवmamaivaи моя же
caи
महाप्रीतिस्mahāprītisвеликая радость
तवtavaтвоего
पुत्रत्व-हेतवेputratva-hetaveради сыновства
स्थिति-प्रयोजनेsthiti-prayojaneпри нужде поддержания
कालेkāleво время
तत्रtatraтам
तत्रtatraи там
नृपोत्तमnṛpottamaо лучший из царей
त्वयिtvayiкогда ты
जातेjāteродишься
त्व्tvже
अहम्ahamя
अपिapiтоже
जातोऽस्मिjāto'smiрождаюсь
सुव्रतsuvrataо твёрдый в обетах
परित्राणायparitrāṇāyaради спасения
साधूनांsādhūnāṃправедных
विनाशायvināśāyaради уничтожения
दुष्कृताम्duṣkṛtāmзлодеев
धर्म-संस्थापनार्थायdharma-saṃsthāpanārthāyaради утверждения дхармы
सम्भवामिsambhavāmiявляюсь
तवानघtavānaghaу тебя, о безгрешный
एवंevaṃтак
दत्त्वाdattvāдав
वरंvaraṃдар
तस्मैtasmaiему
तत्रैवtatraivaтам же
अन्तर्दधेantardadheисчез
हरिःhariḥХари
अस्याभूत्asyābhūtу него было
प्रथमंprathamaṃпервое
जन्मjanmaрождение
मनोःmanoḥМану
स्वायम्भुवस्यsvāyambhuvasyaСваямбхувы
रघूणाम्raghūṇāmРагху
अन्वयेanvayeв роду
राजाrājāцарь
दशरथोdaśarathoДашаратха
ह्य्hyведь
अभूत्abhūtбыл
द्वितीयोdvitīyoвторым
वसुदेवोऽभूद्vasudevo'bhūdстал Васудевою
वृष्णीनाम्vṛṣṇīnāmВришни
विभुःvibhuḥвладыка
कलेर्kalerКали
दिव्यdivyaбожественных
सहस्राब्दsahasrābdaтысячи лет
प्रमाणस्यान्त्यpramāṇasyāntyaмерою, в последней
पादयोःpādayoḥчетверти
शम्भल-ग्रामकेśambhala-grāmakeв селении Шамбхала
मुख्येmukhyeглавном
ब्राह्मणःbrāhmaṇaḥбрахманом
सञ्जनिष्यतेsañjaniṣyateродится
Translation

«Сваямбхува Ману прежде шептал двенадцатисложную великую мантру на берегу Гомати, в чистом и благом Наймише. Почитаемый им тысячу лет, супруг Камалы, Господь Хари, сказал ему: «Избери у меня дар». — «Прими сыновство, о владыка богов, на три рождения, о Ачьюта; тебя, Пурушоттаму, чту я жаждою иметь тебя сыном». Услышав это, владыка Лакшми сказал весьма великим голосом: «Сбудется, о лучший из царей, то, что у тебя на уме; и моя же великая радость — стать твоим сыном. Во время, когда потребуется поддержать миры, там и там, о лучший из царей: когда родишься ты, тогда рождаюсь и я, о твёрдый в обетах. Ради спасения праведных, ради уничтожения злодеев, ради утверждения дхармы являюсь я у тебя, о безгрешный». Дав ему так дар, Хари там же исчез. И было у него первое рождение — от Ману Сваямбхувы; в роду Рагху он был царём Дашаратхою, вторым же стал владыкою Васудевою в роду Вришни; а в последней четверти Кали, мерою в божественную тысячу лет, родится брахманом в главном селении Шамбхала.

Version

36c421b3eb45 · published Sep 3, 2026, 4:14:07 AM UTC

Available inRU

Page between verses with