राघवागमनं तस्मै प्राह वानरपुङ्गवः । नन्दिग्रामं ततो गत्वा दृष्ट्वा तं राघवानुजम्
न्यवेदयत्तथा तस्मै रामस्यागमनोत्सवम् । भरतश्चागतं श्रुत्वा वानरेण रघूत्तमम्
प्रहर्षमतुलं लेभे सानुजः ससुहृज्जनः । पुनरागत्य काकुत्स्थं हनूमान्मारुतात्मजः
सर्वं शशंस रामाय भरतस्य च वर्तनम् । राघवस्तु विमानाग्र्यादवरुह्य सहानुजः
ववन्दे भार्यया सार्धं भरद्वाजं तपोनिधिम् । स तु सम्पूजयामास काकुत्स्थं सानुजं मुनिः
पक्वान्नैः फलमूलाद्यैर्वस्त्राभरणैरपि । तेन सम्पूजितस्तत्र प्रणम्य मुनिसत्तमम्
अनुज्ञातः समारुह्य पुष्पकं सानुगस्तदा । नन्दिग्रामं ययौ रामः पुष्पकेण सुहृद्वृतः
मन्त्रिभिः पौरमुख्यैश्च सानुजः कैकयीसुतः । प्रत्युद्ययौ नृपवरैः सबलैः पूर्वजं मुदा
सम्प्राप्य रघुशार्दूलं ववन्दे सोऽनुगैर्वृतः । पुष्पकादवरुह्याथ राघवः शत्रुतापनः
rāghavāgamanaṃ tasmai prāha vānarapuṅgavaḥ | nandigrāmaṃ tato gatvā dṛṣṭvā taṃ rāghavānujam
nyavedayattathā tasmai rāmasyāgamanotsavam | bharataścāgataṃ śrutvā vānareṇa raghūttamam
praharṣamatulaṃ lebhe sānujaḥ sasuhṛjjanaḥ | punarāgatya kākutsthaṃ hanūmānmārutātmajaḥ
sarvaṃ śaśaṃsa rāmāya bharatasya ca vartanam | rāghavastu vimānāgryādavaruhya sahānujaḥ
vavande bhāryayā sārdhaṃ bharadvājaṃ taponidhim | sa tu sampūjayāmāsa kākutsthaṃ sānujaṃ muniḥ
pakvānnaiḥ phalamūlādyairvastrābharaṇairapi | tena sampūjitastatra praṇamya munisattamam
anujñātaḥ samāruhya puṣpakaṃ sānugastadā | nandigrāmaṃ yayau rāmaḥ puṣpakeṇa suhṛdvṛtaḥ
mantribhiḥ pauramukhyaiśca sānujaḥ kaikayīsutaḥ | pratyudyayau nṛpavaraiḥ sabalaiḥ pūrvajaṃ mudā
samprāpya raghuśārdūlaṃ vavande so'nugairvṛtaḥ | puṣpakādavaruhyātha rāghavaḥ śatrutāpanaḥ
бык среди обезьян сказал ему о приходе Рагхавы. Затем, придя в Нандиграму и увидев того младшего брата Рагхавы, он сообщил ему радость прихода Рамы. Услышав от обезьяны о пришедшем лучшем из Рагху, Бхарата с младшим братом и друзьями обрёл несравненную радость. А Хануман, сын Ветра, вновь придя к потомку Какутстхи, поведал Раме всё о житии Бхараты. Рагхава же, сойдя с лучшей из виман вместе с младшим братом, поклонился вместе с супругою Бхарадвадже, сокровищнице подвижничества; и мудрец почтил потомка Какутстхи с младшим братом варёными яствами, плодами, кореньями и прочим, одеждами и уборами. Почтённый им там, он поклонился лучшему из мудрецов и, отпущенный, взойдя тогда со свитою на Пушпаку, Рама на Пушпаке, окружённый друзьями, отправился в Нандиграму. С советниками, с главными из горожан, с младшим братом, с лучшими из царей и с войсками сын Кайкейи с радостью вышел навстречу старшему брату; и, достигнув тигра среди Рагху, он, окружённый свитою, поклонился ему. А Рагхава, опаляющий врагов, сойдя затем с Пушпаки,
b194a0c0623d · published Sep 3, 2026, 4:14:07 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Первым делом вернувшегося становится не въезд в столицу, а поклон отшельнику по дороге. Порядок встреч выдержан строго: сначала те, кто принимал изгнанника, и лишь потом те, кто ждал царя.