नित्यानन्दः—(नेपथ्ये 'हरिं वद, हरिं वद' इति संभूय कोलाहलः ।)
(पुरोऽवलोक्य ।) अये, अद्भुतमिदम् । यदमी गोरक्षबाला
भगवन्तमालोक्य सकौतुकादरभक्तिश्रद्धानन्दचमत्कारं 'हरिं वद, हरिं वद' इत्युच्चैर्जल्पन्ति ।
(भगवान्पूर्वाभ्यासेन हरिध्वनिं श्रुत्वा किंचिदानन्दसुप्तोत्थित इव हरिध्वन्यनुसारिणीं दिशं नयनकमले समुन्मील्यावलोकयति ।)
(निरूप्य ।) अहो, उपकृतं गोरक्षडिम्भैः, यदमीषां हरिध्वनिमाकर्ण्य किंचित्तरामानन्दनिद्रोत्थित इवायं महामन्त्राकृष्ट इव फणिदष्टस्तमेव पन्थानमनुसर्पति ।
भगवान्—(उपसृत्य ।) ब्रूत भोः, ब्रूत हरिम् । (इति पुनः पुनः प्रजल्पति ।)
(प्रविश्य गोरक्षकाः शिशवः परितो दण्डवन्नत्वा करतालिकाभिर्हरिसंकीर्तनं कुर्वन्ति । भगवान्सस्पृहमाकर्णयन्मुहूर्तं प्रस्थानतो विरमति ।)
नित्यानन्दः—(सानन्दम् ।)
nityānandaḥ—(nepathye 'hariṃ vada, hariṃ vada' iti saṃbhūya kolāhalaḥ |)
(puro'valokya |) aye, adbhutamidam | yadamī gorakṣabālā
bhagavantamālokya sakautukādarabhaktiśraddhānandacamatkāraṃ 'hariṃ vada, hariṃ vada' ityuccairjalpanti |
(bhagavānpūrvābhyāsena haridhvaniṃ śrutvā kiṃcidānandasuptotthita iva haridhvanyanusāriṇīṃ diśaṃ nayanakamale samunmīlyāvalokayati |)
(nirūpya |) aho, upakṛtaṃ gorakṣaḍimbhaiḥ, yadamīṣāṃ haridhvanimākarṇya kiṃcittarāmānandanidrotthita ivāyaṃ mahāmantrākṛṣṭa iva phaṇidaṣṭastameva panthānamanusarpati |
bhagavān—(upasṛtya |) brūta bhoḥ, brūta harim | (iti punaḥ punaḥ prajalpati |)
(praviśya gorakṣakāḥ śiśavaḥ parito daṇḍavannatvā karatālikābhirharisaṃkīrtanaṃ kurvanti | bhagavānsaspṛhamākarṇayanmuhūrtaṃ prasthānato viramati |)
nityānandaḥ—(sānandam |)
(За сценой хором шумят: «Скажи: Хари! Скажи: Хари!»)
Нитьянанда. (Взглянув вперёд.) Ах, вот диво: пастушата, увидев Господа, с любопытством, почтением, преданностью, верой и изумлённой радостью громко кричат: «Скажи: Хари! Скажи: Хари!»
(Господь по прежней привычке, услышав имя Хари, словно чуть пробудившись от сна блаженства, раскрывает глаза-лотосы и смотрит туда, откуда звучит имя.)
Нитьянанда. (Всмотревшись.) Ах, выручили пастушата! Услышав их «Хари», Он будто немного очнулся от сна блаженства — и, как ужаленный змеёй, которого притягивает великая мантра, ползёт той самой дорогой.
Господь. (Подойдя.) Говорите же, говорите: «Хари»! (Повторяет снова и снова.)
(Входят дети-пастушки, простираются вокруг Него и под ладоши поют санкиртану Хари. Господь жадно слушает и на миг прерывает путь.)
Нитьянанда. (Радостно.)
3d335b359d0e · प्रकाशित 14 सित॰ 2026, 10:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Будит Господа не друг и не наставник, а деревенские дети, кричащие «Хари». Их крик в Бенгалии был обычным приветствием санньяси — Он когда-то Сам научил так приветствовать.
Сравнение с ужаленным, которого ведёт мантра заклинателя, точное: человек почти без сознания, но идёт на звук. Имя действует там, где уже ничто не действует.