महाभारत
Saṃśaptaka-vadha-parva (suparṇa-vyūha): The Garuda Formation and the Battle of Elephants7.19.28–30
6221 / 15823
महाभारत · 7.19.28–30
देवनागरी

स संप्रहारस् तुमुलः समरूप इवाभवत् ॥
पार्षतस्य च शूरस्य दुर्मुखस्य च भारत ॥
पार्षतः शरजालेन क्षिप्रं प्रच्छाद्य दुर्मुखम् ॥
भारद्वाजं शरौघेण महता समवारयत् ॥
द्रोणम् आवारितं दृष्ट्वा भृशायस्तस् तवात्मजः ॥
नानालिङ्गैः शरव्रातैः पार्षतं सममोहयत् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

sa saṃprahāras tumulaḥ samarūpa ivābhavat ||
pārṣatasya ca śūrasya durmukhasya ca bhārata ||
pārṣataḥ śarajālena kṣipraṃ pracchādya durmukham ||
bhāradvājaṃ śaraugheṇa mahatā samavārayat ||
droṇam āvāritaṃ dṛṣṭvā bhṛśāyastas tavātmajaḥ ||
nānāliṅgaiḥ śaravrātaiḥ pārṣataṃ samamohayat ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सः संप्रहारःsaḥ saṃprahāraḥthat clash [collision]; [that] clash
तुमुलःtumulaḥtumultuous [fierce]; fierce
समरूपःsamarūpaḥequal [evenly matched]; equal [in strength]
इवivaas if; as though
अभवत्abhavatbecame [was]; broke out
पार्षतस्यpārṣatasyaof Parshata [Dhrishtadyumna]; of Parshata
caand; —
शूरस्यśūrasyaof the hero [the brave]; of the warrior
दुर्मुखस्यdurmukhasyaof Durmukha; of Durmukha
caand; also
भारतbhārataO Bharata [descendant of Bharata]; O Bharata
पार्षतःpārṣataḥParshata [Dhrishtadyumna]; Parshata
शरजालेनśarajālenawith a net of arrows; with a web of arrows
क्षिप्रम्kṣipramswiftly [quickly]; rapidly
प्रच्छाद्यpracchādyahaving covered [veiled]; having showered
दुर्मुखम्durmukhamDurmukha; Durmukha
भारद्वाजम्bhāradvājamBharadvaja [Drona]; Drona
शरौघेणśaraugheṇawith a flood of arrows; with a flood of arrows
महताmahatāgreat; [exceedingly great]
समवारयत्samavārayatblocked [repelled]; checked [as well]
द्रोणम्droṇamDrona; Drona
आवारितम्āvāritamblocked [checked]; checked
दृष्ट्वाdṛṣṭvāhaving seen; having caught sight of
भृशायस्तःbhṛśāyastaḥexerting himself greatly [striving zealously]; striving zealously
तव आत्मजःtava ātmajaḥyour son [offspring]; your son [Durmukha]
नानालिङ्गैःnānāliṅgaiḥwith [arrows] of various kinds [with different markings]; with arrows of various patterns
शरव्रातैःśaravrātaiḥwith clouds of arrows; with swarms of arrows
पार्षतम्pārṣatamParshata [Dhrishtadyumna]; Parshata
सममोहयत्samamohayatthrew into confusion [bewildered]; cast into confusion
अनुवाद

That clash of the hero Parshata and Durmukha broke out fierce, as though evenly matched, O Bharata. Parshata, having swiftly showered Durmukha with a web of arrows, also checked Drona with a great flood of arrows. Having caught sight of Drona checked, your son, striving zealously, cast Parshata into confusion with swarms of arrows of various patterns.

संस्करण

4df40e9ea35f · प्रकाशित 19 जुल॰ 2026, 3:00:04 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से