महाभारत
Ghaṭotkaca-vadha-parva (drauṇi-rākṣasa-yuddha): Aśvatthāman's Night Battle with the Rākṣasas7.131.1–3
7937 / 15823
Linux
पन्ने पलटें
महाभारत · 7.131.1–3

Сомадатта

देवनागरी

संजय उवाच
प्रायोविष्टे तु ते पुत्रे सात्यकिना तः
सोत्तो भृशं क्रुद्धः सात्यकिं वाक्यम् ब्रवीत्
क्षत्रर्मः पुरा दृष्टो यस् तु देवैर् हात्मभिः
तं त्वं सात्व संत्यज्य स्युर्मे थं तः
राङ्मुखा दीना न्यस्तस्त्रा याते
क्षत्रर्मतः प्राज्ञः थं नु प्ररेद् णे

लिप्यंतरण (IAST)

saṃjaya uvāca
prāyopaviṣṭe tu hate putre tyaki tataḥ ||
somadatto bhṛśaṃ kruddhaḥ tyakiṃ kyam abravīt ||
kṣatradharmaḥ pu dṛṣṭo yas tu devair matmabhiḥ ||
taṃ tvaṃ tvata saṃtyajya dasyudharme kathaṃ rataḥ ||
paṅmukhāya ya nyastaśastrāya cate ||
kṣatradharmarataḥ prājñaḥ kathaṃ nu prahared raṇe ||

Anuṣṭubh · 8+8+8+8 · ×3

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
प्रायोपविष्टे तु हतेprāyopaviṣṭe tu hate[when] [in] prāya seated, killed; when the one seated in prāya had been killed
पुत्रे सात्यकिना ततःputre sātyakinā tataḥthe son, by Satyaki, then; the son, by Satyaki, then
सोमदत्तः भृशम् क्रुद्धःsomadattaḥ bhṛśam kruddhaḥSomadatta, greatly enraged; Somadatta, greatly enraged
सात्यकिम् वाक्यम् अब्रवीत्sātyakim vākyam abravītspoke a word to Satyaki; said a word to Satyaki
क्षत्रधर्मः पुरा दृष्टःkṣatradharmaḥ purā dṛṣṭaḥthe kshatriya-dharma, seen of old; the kshatriya dharma, seen of old
यः तु देवैः महात्मभिःyaḥ tu devaiḥ mahātmabhiḥwhich indeed by the gods, great of soul; which [was seen] by the gods, great of soul
तम् त्वम् सात्वत संत्यज्यtam tvam sātvata saṃtyajyathat, you, Satvata, having cast aside; that, you, Satvata, having cast aside
दस्युधर्मे कथम् रतःdasyudharme katham rataḥ[in] the outlaw's dharma how delighted; how do you delight in the outlaw's dharma
पराङ्मुखाय दीनायparāṅmukhāya dīnāya[at] the one turned away, wretched; at the one turned away, wretched
न्यस्तशस्त्राय याचतेnyastaśastrāya yācatewho has laid down weapons, pleading; who has laid down weapons, pleading
क्षत्रधर्मरतः प्राज्ञःkṣatradharmarataḥ prājñaḥ[in] kshatriya-dharma delighting, wise; delighting in kshatriya dharma, wise
कथम् नु प्रहरेद् रणेkatham nu prahared raṇehow then would [he] strike [in] battle; how then will [he] strike in battle
अनुवाद

When his son [Bhurishravas], seated in prāya, had been killed by Satyaki, Somadatta, greatly enraged, spoke to Satyaki: 'The kshatriya dharma, seen of old by the gods, great of soul — that you, Satvata, have cast aside; how can you delight in the dharma of a bandit? At one who has turned away, wretched, who has laid down his weapons and pleads for mercy — how could a wise man, delighting in kshatriya dharma, strike in battle?'

संस्करण

19028b4af908 · प्रकाशित 19 जुल॰ 2026, 4:40:45 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से