334 / 1701
Linuxपन्ने पलटें
नारद पुराण · 33.37-45

Sanaka

देवनागरी

आत्मवत्सर्वभूतानि ये मन्यंते मनीषिणः ॥ ते जानंति परं भावं देवदेवस्य चक्रिणः
यदि क्रोधादिदुष्टात्मा पूजाध्यानपरो भवेत् ॥ न तस्य तुष्यते विष्णुर्यतो धर्मपतिः स्मृतः
यदि कामादिदुष्टात्मा देव पूजापरो भवेत् ॥ दंभाचारः स विज्ञेयः सर्वपातकिभिः समः
तपः पूजाध्यानपरोयस्त्वसूयारतो भवेत् ॥ तत्तपः सा च पूजा च तद्ध्यानं हि निरर्थकम्
तस्मात्सर्वात्मकं विष्णुं शमादिगुणतत्परः ॥ मुक्तयर्थमर्चयेत्सम्यक् क्रियायोगपरो नरः
कर्मणा मनसा वाचा सर्वलोकहिते रतः ॥ समर्चयति देवेशं क्रियायोगः स उच्यते
नारायणं जगद्योनिं सर्वांतयर्यामिणं हरिम् ॥ स्तोत्राद्यैः स्तौति यो विष्णुं कर्मयोगी स उच्यते
उपवासादिभिश्चैव पुराणश्रवणादिभिः ॥ पुष्पाद्यैश्चार्चनं विष्णोः क्रियायोग उदाहृतः
एवं भक्तिमतां विष्णौ क्रियायोगरतात्मनाम् ॥ सर्वपापानि नश्यंति पूर्वजन्मार्जितानि वै

लिप्यंतरण (IAST)

ātmavatsarvabhūtāni ye manyaṃte manīṣiṇaḥ || te jānaṃti paraṃ bhāvaṃ devadevasya cakriṇaḥ
yadi krodhādiduṣṭātmā pūjādhyānaparo bhavet || na tasya tuṣyate viṣṇuryato dharmapatiḥ smṛtaḥ
yadi kāmādiduṣṭātmā deva pūjāparo bhavet || daṃbhācāraḥ sa vijñeyaḥ sarvapātakibhiḥ samaḥ
tapaḥ pūjādhyānaparoyastvasūyārato bhavet || tattapaḥ sā ca pūjā ca taddhyānaṃ hi nirarthakam
tasmātsarvātmakaṃ viṣṇuṃ śamādiguṇatatparaḥ || muktayarthamarcayetsamyak kriyāyogaparo naraḥ
karmaṇā manasā vācā sarvalokahite rataḥ || samarcayati deveśaṃ kriyāyogaḥ sa ucyate
nārāyaṇaṃ jagadyoniṃ sarvāṃtayaryāmiṇaṃ harim || stotrādyaiḥ stauti yo viṣṇuṃ karmayogī sa ucyate
upavāsādibhiścaiva purāṇaśravaṇādibhiḥ || puṣpādyaiścārcanaṃ viṣṇoḥ kriyāyoga udāhṛtaḥ
evaṃ bhaktimatāṃ viṣṇau kriyāyogaratātmanām || sarvapāpāni naśyaṃti pūrvajanmārjitāni vai

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
आत्मवत्सर्वभूतानिātmavatsarvabhūtāniкак себя, все существа
येyeкоторые
मन्यंतेmanyaṃteмыслят
मनीषिणःmanīṣiṇaḥмудрые
तेteте
जानंतिjānaṃtiзнают
परंparaṃвысшее
भावंbhāvaṃестество
देवदेवस्यdevadevasyaбога богов
चक्रिणःcakriṇaḥдержащего диск
यदिyadiесли
क्रोधादिदुष्टात्माkrodhādiduṣṭātmāгневом и прочим испорченный душою
पूजाध्यानपरोpūjādhyānaparoпочитанию и созерцанию преданным
भवेत्bhavetбудет
naне
तस्यtasyaтем
तुष्यतेtuṣyateдоволен бывает
विष्णुर्यतोviṣṇuryatoВишну, ибо
धर्मपतिःdharmapatiḥдхармы владыкою
स्मृतःsmṛtaḥпризнан
यदिyadiесли
कामादिदुष्टात्माkāmādiduṣṭātmāжеланием и прочим испорченный душою
देवdevaбога
पूजापरोpūjāparoпочитанию преданным
भवेत्bhavetбудет
दंभाचारःdaṃbhācāraḥлицемерным поведением
saон
विज्ञेयःvijñeyaḥдолжен быть знаем
सर्वपातकिभिःsarvapātakibhiḥвсем грешникам
समःsamaḥравным
तपःtapaḥподвигу
पूजाध्यानपरोयस्त्वसूयारतोpūjādhyānaparoyastvasūyāratoпочитанию и созерцанию преданный, кто же зависти привержен
भवेत्bhavetбудет
तत्तपःtattapaḥтот подвиг
साто
caи
पूजाpūjāпочитание
caи
तद्ध्यानंtaddhyānaṃто созерцание
हिhiведь
निरर्थकम्nirarthakamбессмысленно
तस्मात्सर्वात्मकंtasmātsarvātmakaṃпотому всеобъемлющего
विष्णुंviṣṇuṃВишну
शमादिगुणतत्परःśamādiguṇatatparaḥспокойствию и прочим достоинствам верный
मुक्तयर्थमर्चयेत्सम्यक्muktayarthamarcayetsamyakради освобождения да почитает как должно
क्रियायोगपरोkriyāyogaparoйоге действия преданный
नरःnaraḥчеловек
कर्मणाkarmaṇāделом
मनसाmanasāумом
वाचाvācāречью
सर्वलोकहितेsarvalokahiteблагу всех миров
रतःrataḥусердный
समर्चयतिsamarcayatiпочитает
देवेशंdeveśaṃбогов владыку
क्रियायोगःkriyāyogaḥйогою действия
saто
उच्यतेucyateназывается
नारायणंnārāyaṇaṃНараяну
जगद्योनिंjagadyoniṃмира лоно
सर्वांतयर्यामिणंsarvāṃtayaryāmiṇaṃво всём внутри правящего
हरिम्harimХари
स्तोत्राद्यैःstotrādyaiḥхвалами и прочим
स्तौतिstautiвосхваляет
योyoкто
विष्णुंviṣṇuṃВишну
कर्मयोगीkarmayogīйогином дела
saтот
उच्यतेucyateназывается
उपवासादिभिश्चैवupavāsādibhiścaivaи постами и прочим
पुराणश्रवणादिभिःpurāṇaśravaṇādibhiḥслушанием пуран и прочим
पुष्पाद्यैश्चार्चनंpuṣpādyaiścārcanaṃи цветами и прочим почитание
विष्णोःviṣṇoḥВишну
क्रियायोगkriyāyogaйогою действия
उदाहृतःudāhṛtaḥназвано
एवंevaṃтак
भक्तिमतांbhaktimatāṃу преданных
विष्णौviṣṇauВишну
क्रियायोगरतात्मनाम्kriyāyogaratātmanāmйоге действия приверженных душою
सर्वपापानिsarvapāpāniвсе грехи
नश्यंतिnaśyaṃtiгибнут
पूर्वजन्मार्जितानिpūrvajanmārjitāniв прежних рождениях накопленные
वैvaiже
अनुवाद

«Которые мудрые мыслят все существа как себя, — те знают высшее естество бога богов, держащего диск. Если испорченный душою гневом и прочим будет предан почитанию и созерцанию, — тем не бывает доволен Вишну, ибо признан он владыкою дхармы. Если испорченный душою желанием и прочим будет предан почитанию бога, — тот должен быть знаем лицемерным поведением, равным всем грешникам. Кто, преданный подвигу, почитанию и созерцанию, привержен зависти, — тот подвиг, то почитание и то созерцание бессмысленны. Потому всеобъемлющего Вишну да почитает как должно ради освобождения человек, верный спокойствию и прочим достоинствам, преданный йоге действия. Кто делом, умом и речью, усердный ко благу всех миров, почитает владыку богов, — то называется йогою действия. Кто хвалами и прочим восхваляет Нараяну, лоно мира, правящего внутри всего Хари, — тот называется йогином дела. И постами, слушанием пуран и почитанием цветами и прочим — названо йогою действия почитание Вишну. Так у преданных Вишну, приверженных душою йоге действия, гибнут все грехи, накопленные в прежних рождениях».

संस्करण

c5b6811ddea7 · प्रकाशित 5 सित॰ 2026, 12:33:26 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से