Nārada
क्षान्तो दान्तो विशुद्धात्मा विज्ञेयः श्रद्धयान्वितः ॥ तपःस्वाध्याशीलश्च एतेषां सात्विका गुणाः
एवं सञ्चिन्तयानस्तु न शोकं कर्तुमर्हसि ॥ त्यज शोकं महाभाग शोकः सर्वविनाशनः
शोको दहति गात्राणि बुद्धिः शोकेन नश्यति ॥ लज्जा धृतिश्च धर्मश्च श्रीः कीर्तिश्च स्मृतिर्नयः
त्यजन्ति सर्वधर्मश्च शोकेनोपहतं नरम्॥ एवं शोकं त्यजित्वा तु निःशोको भव पुत्रक
मूढ: स्नेहप्रभावेण कृत्वा हिंसानृते तथा ॥ पच्यते नरके घोरे ह्यात्मदोषैर्वसुन्धरे
स्नेहं सर्वेषु संयम्य बुद्धिं धर्मे नियोजयेत् ॥ धर्मलोक हितार्थाय शृणु सत्यं ब्रवीम्यहम्
kṣānto dānto viśuddhātmā vijñeyaḥ śraddhayānvitaḥ || tapaḥsvādhyāśīlaśca eteṣāṃ sātvikā guṇāḥ
evaṃ sañcintayānastu na śokaṃ kartumarhasi || tyaja śokaṃ mahābhāga śokaḥ sarvavināśanaḥ
śoko dahati gātrāṇi buddhiḥ śokena naśyati || lajjā dhṛtiśca dharmaśca śrīḥ kīrtiśca smṛtirnayaḥ
tyajanti sarvadharmaśca śokenopahataṃ naram|| evaṃ śokaṃ tyajitvā tu niḥśoko bhava putraka
mūḍha: snehaprabhāveṇa kṛtvā hiṃsānṛte tathā || pacyate narake ghore hyātmadoṣairvasundhare
snehaṃ sarveṣu saṃyamya buddhiṃ dharme niyojayet || dharmaloka hitārthāya śṛṇu satyaṃ bravīmyaham
«Терпеливый, обузданный, чистый душою да знается — верою наделённый; и подвижничеству и изучению преданный: у них саттвические качества. Так размышляя, не должен ты творить скорбь; отбрось скорбь, о великий долею: скорбь — всё уничтожающая. Скорбь сжигает члены, разум скорбью гибнет; стыд и стойкость, и дхарма, Шри, и слава, память, поведение — покидают все дхармы человека, поражённого скорбью. Так скорбь оставив, безскорбным будь, сынок. Глупый, силою привязанности сотворив вред и ложь, варится в страшном аду своими пороками, о Васундхара. Привязанность ко всем обуздав, да применит разум в дхарме; ради блага дхармы и мира слушай, правду говорю я».
09788778c504 · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 1:43:05 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Скорбь описана как разрушение: сгорают члены, гибнет разум, уходят стыд и стойкость. Горе названо не грехом, а бедствием.
Отец зовёт седобородого подвижника «сынок». Возраст перед родителем не значит ничего.
И вывод не в холодности: привязанность обуздывают, чтобы разум приложить к дхарме. Любовь не отменяют, а перенаправляют.