शूरो ऽस्मीति न दृप्तः स्याद् बुद्धिमान् इति वा पुनः ॥
प्रियम् एवाचरन् राज्ञः प्रियो भवति भोगवान् ॥
ऐश्वर्यं प्राप्य दुष्प्रापं प्रियं प्राप्य च राजतः ॥
अप्रमत्तो भवेद् राज्ञः प्रियेषु च हितेषु च ॥
यस्य कोपो महाबाधः प्रसादश् च महाफलः ॥
कस् तस्य मनसापीच्छेद् अनर्थं प्राज्ञसंमतः ॥
न चोष्ठौ निर्भुजेज् जातु न च वाक्यं समाक्षिपेत् ॥
सदा क्षुतं च वातं च ष्ठीवनं चाचरेच् छनैः ॥
हास्यवस्तुषु चाप्य् अस्य वर्तमानेषु केषु चित् ॥
नातिगाढं प्रहृष्येत न चाप्य् उन्मत्तवद् धसेत् ॥
न चातिधैर्येण चरेद् गुरुतां हि व्रजेत् तथा ॥
स्मितं तु मृदुपूर्वेण दर्शयेत प्रसादजम् ॥
लाभे न हर्षयेद् यस् तु न व्यथेद् यो ऽवमानितः ॥
असंमूढश् च यो नित्यं स राजवसतिं वसेत् ॥
śūro 'smīti na dṛptaḥ syād buddhimān iti vā punaḥ ||
priyam evācaran rājñaḥ priyo bhavati bhogavān ||
aiśvaryaṃ prāpya duṣprāpaṃ priyaṃ prāpya ca rājataḥ ||
apramatto bhaved rājñaḥ priyeṣu ca hiteṣu ca ||
yasya kopo mahābādhaḥ prasādaś ca mahāphalaḥ ||
kas tasya manasāpīcched anarthaṃ prājñasaṃmataḥ ||
na coṣṭhau nirbhujej jātu na ca vākyaṃ samākṣipet ||
sadā kṣutaṃ ca vātaṃ ca ṣṭhīvanaṃ cācarec chanaiḥ ||
hāsyavastuṣu cāpy asya vartamāneṣu keṣu cit ||
nātigāḍhaṃ prahṛṣyeta na cāpy unmattavad dhaset ||
na cātidhairyeṇa cared gurutāṃ hi vrajet tathā ||
smitaṃ tu mṛdupūrveṇa darśayeta prasādajam ||
lābhe na harṣayed yas tu na vyathed yo 'vamānitaḥ ||
asaṃmūḍhaś ca yo nityaṃ sa rājavasatiṃ vaset ||
«Пусть не заносится: “Я храбр” или “Я разумен”. Делая царю приятное, человек становится любимым и получает блага. Достигнув труднодостижимого положения и царской милости, пусть будет внимателен к тому, что царю приятно и полезно. Кто из признанных мудрым пожелал бы даже в уме зла тому, чей гнев приносит великое бедствие, а милость — великий плод? Пусть никогда не кривит губы и не перебивает речь; чихание, ветер и сплёвывание пусть всегда делает тихо. Когда случаются смешные вещи, пусть не радуется слишком бурно и не смеётся как безумный. Но и чрезмерной неподвижностью пусть не ходит, иначе впадёт в тяжесть; пусть показывает мягкую, рожденную благосклонностью улыбку. Кто не ликует при выгоде, не страдает, будучи унижен, и всегда не теряет разум, тот может жить при царе».
c400f89daa1a · опубликовано 16 июл. 2026 г., 17:58:59 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Контроль тела и эмоций у Дхаумьи не мелочь. Человек, который хочет пройти год незамеченным, должен владеть не только оружием, но и лицом, смехом, обидой и радостью.