तदाचचक्षे पुरुषः सभायां राजसंसदि ॥
संजयो ऽयं महाराज मूर्च्छितः पतितो भुवि ॥
वाचं न सृजते कां चिद् धीनप्रज्ञो ऽल्पचेतनः ॥
धृतराष्ट्र उवाच
अपश्यत् संजयो नूनं कुन्तीपुत्रान् महारथान् ॥
तैर् अस्य पुरुषव्याघ्रैर् भृशम् उद्वेजितं मनः ॥
वैशंपायन उवाच
संजयश् चेतनां लब्ध्वा प्रत्याश्वस्येदम् अब्रवीत् ॥
धृतराष्ट्रं महाराज सभायां कुरुसंसदि ॥
दृष्टवान् अस्मि राजेन्द्र कुन्तीपुत्रान् महारथान् ॥
मत्स्यराजगृहावासाद् अवरोधेन कर्शितान् ॥
शृणु यैर् हि महाराज पाण्डवा अभ्ययुञ्जत ॥
यो नैव रोषान् न भयान् न कामान् नार्थकारणात् ॥
न हेतुवादाद् धर्मात्मा सत्यं जह्यात् कथं चन ॥
tadācacakṣe puruṣaḥ sabhāyāṃ rājasaṃsadi ||
saṃjayo 'yaṃ mahārāja mūrcchitaḥ patito bhuvi ||
vācaṃ na sṛjate kāṃ cid dhīnaprajño 'lpacetanaḥ ||
dhṛtarāṣṭra uvāca
apaśyat saṃjayo nūnaṃ kuntīputrān mahārathān ||
tair asya puruṣavyāghrair bhṛśam udvejitaṃ manaḥ ||
vaiśaṃpāyana uvāca
saṃjayaś cetanāṃ labdhvā pratyāśvasyedam abravīt ||
dhṛtarāṣṭraṃ mahārāja sabhāyāṃ kurusaṃsadi ||
dṛṣṭavān asmi rājendra kuntīputrān mahārathān ||
matsyarājagṛhāvāsād avarodhena karśitān ||
śṛṇu yair hi mahārāja pāṇḍavā abhyayuñjata ||
yo naiva roṣān na bhayān na kāmān nārthakāraṇāt ||
na hetuvādād dharmātmā satyaṃ jahyāt kathaṃ cana ||
И Индра попросил эту прославленную пару даровать ему благо. Получив такую просьбу, о лучший из рода Бхараты, эти двое сказали: «Назови благо». - На это Шакра сказал им: - «Дайте нам свою помощь». - Тогда они сказали Шакре: "Мы сделаем то, что ты пожелаешь". И именно с их помощью Шакра впоследствии победил Даитьев и Данавов. Наказатель врагов Нара уничтожил в бою сотни и тысячи врагов Индры среди паулом и калаханджей. Именно этот Арджуна, ехав на вращающейся колеснице, отрубил в бою стрелой с широким наконечником голову Асура Джамбхи, когда тот собирался проглотить его. Именно он нанес бедствие (город Даитьи Хираньяпура) на другом берегу океана, победив в бою шестьдесят тысяч ниватакавачей.
27fa76bf05bb · опубликовано 17 июл. 2026 г., 04:31:17 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Фрагмент 5.49.11-15 развивает главную тему Удьога-парвы: усилие ради мира уже совершается на фоне неизбежной войны. Ключевые темы: Пандавы, Дхритараштра, Санджая. Дхарма здесь раскрывается через речь, выбор посольства, верность обещаниям и ответственность царей за последствия своего решения.