द्रोण उवाच
आचक्षध्वं च भीष्माय रूपेण च गुणैश् च माम् ॥
स एव सुमहाबुद्धिः सांप्रतं प्रतिपत्स्यते ॥
वैशंपायन उवाच
तथेत्य् उक्त्वा तु ते सर्वे भीष्मम् ऊचुः पितामहम् ॥
ब्राह्मणस्य वचस् तथ्यं तच् च कर्मविशेषवत् ॥
भीष्मः श्रुत्वा कुमाराणां द्रोणं तं प्रत्यजानत ॥
युक्तरूपः स हि गुरुर् इत्य् एवम् अनुचिन्त्य च ॥
अथैनम् आनीय तदा स्वयम् एव सुसत्कृतम् ॥
परिपप्रच्छ निपुणं भीष्मः शस्त्रभृतां वरः ॥
हेतुम् आगमने तस्य द्रोणः सर्वं न्यवेदयत् ॥
droṇa uvāca
ācakṣadhvaṃ ca bhīṣmāya rūpeṇa ca guṇaiś ca mām ||
sa eva sumahābuddhiḥ sāṃprataṃ pratipatsyate ||
vaiśaṃpāyana uvāca
tathety uktvā tu te sarve bhīṣmam ūcuḥ pitāmaham ||
brāhmaṇasya vacas tathyaṃ tac ca karmaviśeṣavat ||
bhīṣmaḥ śrutvā kumārāṇāṃ droṇaṃ taṃ pratyajānata ||
yuktarūpaḥ sa hi gurur ity evam anucintya ca ||
athainam ānīya tadā svayam eva susatkṛtam ||
paripapraccha nipuṇaṃ bhīṣmaḥ śastrabhṛtāṃ varaḥ ||
hetum āgamane tasya droṇaḥ sarvaṃ nyavedayat ||
«Дрона сказал: „Опишите меня Бхишме по облику и достоинствам; он, премудрый, тотчас узнает меня“. Сказав „да будет так“, все они поведали деду Бхишме правдивое слово брахмана и то особое деяние. Бхишма, услышав рассказ царевичей, признал того Дрону, помыслив: „Подходящий он наставник“. Затем, приведя его сам с великим почётом, Бхишма, лучший из носящих оружие, подробно расспросил о причине его прихода, и Дрона поведал всё».
36218fdd8fb2 · published Jun 18, 2026, 5:52:39 PM UTC
Page between verses with
Здесь Бхишма прозревает в пришельце искомого наставника. Знаменательно, что Бхишма «узнаёт» Дрону по одному описанию его искусства: мудрый сразу распознаёт достойного. Здесь — дар различения у праведного: он не требует доказательств сверх явленного, но по плодам узнаёт мастера. Знаменательно и почтение Бхишмы: он сам приводит брахмана «с великим почётом» и расспрашивает учтиво — старший и могущественный смиряется пред достоинством гостя-брахмана. Так писание являет, как промысл приводит Дрону к Куру: искомый Бхишмою совершенный учитель сам приходит к нему, и встреча их устрояется как бы свыше — на благо (и на беду) грядущим поколениям.