Mahabharata
Вайвахика-парва: совет Вьясы о дхарме · Verse 1.188.4–5
1375 / 3756
Mahabharata · 1.188.4–5
Devanāgarī

ततो मुहूर्तान् मधुरां वाणीम् उच्चार्य पार्षतः ॥
पप्रच्छ तं महात्मानं द्रौपद्यर्थे विशां पतिः ॥
कथम् एका बहूनां स्यान् न च स्याद् धर्मसंकरः ॥
एतन् नो भगवान् सर्वं प्रब्रवीतु यथातथम् ॥

Transliteration (IAST)

tato muhūrtān madhurāṃ vāṇīm uccārya pārṣataḥ ||
papraccha taṃ mahātmānaṃ draupadyarthe viśāṃ patiḥ ||
katham ekā bahūnāṃ syān na ca syād dharmasaṃkaraḥ ||
etan no bhagavān sarvaṃ prabravītu yathātatham ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
ततः मुहूर्तात् मधुरां वाणीम् उच्चार्य पार्षतःtataḥ muhūrtāt madhurāṃ vāṇīm uccārya pārṣataḥзатем, спустя миг, изрекши сладкую речь, Паршата [Друпада],
पप्रच्छ तं महात्मानं द्रौपद्यर्थे विशां पतिःpapraccha taṃ mahātmānaṃ draupadyarthe viśāṃ patiḥвопросил того великого [Вьясу] о Драупади, владыка народа:
कथम् एका बहूनां स्यात् न च स्यात् धर्मसंकरःkatham ekā bahūnāṃ syāt na ca syāt dharmasaṃkaraḥ«как может одна [быть женою] многих, и да не будет смешения дхармы?
एतत् नः भगवान् सर्वं प्रब्रवीतु यथातथम्etat naḥ bhagavān sarvaṃ prabravītu yathātathamэто всё, о владыка, поведай нам, как оно есть»;
Translation

Друпада сказал: «Затем, спустя миг, изрекши сладкую речь, Друпада, владыка народа, вопросил великого Вьясу о Драупади: „Как может одна быть женою многих, и да не будет смешения дхармы? Это всё, о владыка, поведай нам, как оно есть“».

Commentary

Здесь царь несёт недоумение к достойнейшему судье. Знаменательно, что Друпада, не разрешив спора сам, вопрошает Вьясу: затруднение в дхарме подобает выносить на суд ведающего, а не решать самочинно. В этом — смирение разума, признающего предел своего разумения. Так писание являет благую осторожность Друпады; и вопрос его открывает уста мудреца.

Version

e5e1cac7e340 · published Jun 16, 2026, 5:00:00 AM UTC

Page between verses with