Mahabharata
Видурагамана-парва: совет Бхишмы · Verse 1.195.9–10
1475 / 3756
Mahabharata · 1.195.9–10
Devanāgarī

अतो ऽन्यथा चेत् क्रियते न हितं नो भविष्यति ॥
तवाप्य् अकीर्तिः सकला भविष्यति न संशयः ॥
कीर्तिरक्षणम् आतिष्ठ कीर्तिर् हि परमं बलम् ॥
नष्टकीर्तेर् मनुष्यस्य जीवितं ह्य् अफलं स्मृतम् ॥

Transliteration (IAST)

ato 'nyathā cet kriyate na hitaṃ no bhaviṣyati ||
tavāpy akīrtiḥ sakalā bhaviṣyati na saṃśayaḥ ||
kīrtirakṣaṇam ātiṣṭha kīrtir hi paramaṃ balam ||
naṣṭakīrter manuṣyasya jīvitaṃ hy aphalaṃ smṛtam ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
अतः अन्यथा चेत् क्रियते न हितं नः भविष्यतिataḥ anyathā cet kriyate na hitaṃ naḥ bhaviṣyatiесли же поступить иначе, не будет нам блага;
तव अपि अकीर्तिः सकला भविष्यति न संशयःtava api akīrtiḥ sakalā bhaviṣyati na saṃśayaḥи у тебя будет полное бесславие, нет сомнения;
कीर्तिरक्षणम् आतिष्ठ कीर्तिः हि परमं बलम्kīrtirakṣaṇam ātiṣṭha kīrtiḥ hi paramaṃ balamблюди охранение славы, ибо слава — высшая сила;
नष्टकीर्तेः मनुष्यस्य जीवितं हि अफलं स्मृतम्naṣṭakīrteḥ manuṣyasya jīvitaṃ hi aphalaṃ smṛtamибо жизнь человека с погибшей славою почитается бесплодной;
Translation

«Если же поступить иначе, не будет нам блага; и у тебя будет полное бесславие, нет сомнения. Блюди охранение славы, ибо слава — высшая сила; ибо жизнь человека с погибшей славою почитается бесплодной».

Commentary

Здесь возвеличивается слава как нравственная сила. Знаменательно изречение: «слава — высшая сила», а жизнь без доброго имени бесплодна. Здесь видна та истина, что доброе имя, стяжаемое праведностью, дороже власти и богатства: бесчестно нажитое царство губит славу. Так писание являет цену чести; и Бхишма остерегает Дурьодхану от позора неправды.

Version

5d9bf0309c25 · published Jun 16, 2026, 5:00:00 AM UTC

Page between verses with