Mahabharata
Джарасандха-вадха-парва: поединок Бхимы и Джарасандхи · Verse 2.21.6–8
2239 / 3756
Mahabharata · 2.21.6–8
Devanāgarī

अवमुच्य किरीटं स केशान् समनुमृज्य च ॥
उदतिष्ठज् जरासंधो वेलातिग इवार्णवः ॥
उवाच मतिमान् राजा भीमं भीमपराक्रमम् ॥
भीम योत्स्ये त्वया सार्धं श्रेयसा निर्जितं वरम् ॥
एवम् उक्त्वा जरासंधो भीमसेनम् अरिंदमः ॥
प्रत्युद्ययौ महातेजाः शक्रं बलिर् इवासुरः ॥

Transliteration (IAST)

avamucya kirīṭaṃ sa keśān samanumṛjya ca ||
udatiṣṭhaj jarāsaṃdho velātiga ivārṇavaḥ ||
uvāca matimān rājā bhīmaṃ bhīmaparākramam ||
bhīma yotsye tvayā sārdhaṃ śreyasā nirjitaṃ varam ||
evam uktvā jarāsaṃdho bhīmasenam ariṃdamaḥ ||
pratyudyayau mahātejāḥ śakraṃ balir ivāsuraḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
अवमुच्य किरीटम् सavamucya kirīṭam saсбросив венец, он,
केशान् समनुमृज्य चkeśān samanumṛjya caи волосы пригладив,
उदतिष्ठज् जरासंधःudatiṣṭhaj jarāsaṃdhaḥподнялся Джарасандха,
वेलातिग इव अर्णवःvelātiga iva arṇavaḥсловно океан, преступающий берег;
उवाच मतिमान् राजाuvāca matimān rājāмолвил премудрый царь
भीमम् भीम-पराक्रमम्bhīmam bhīma-parākramamБхиме, грозному мощью:
भीम योत्स्ये त्वया सार्धम्bhīma yotsye tvayā sārdham«Бхима, буду биться с тобою;
श्रेयसा निर्जितम् वरम्śreyasā nirjitam varamлучшим побеждённым [быть] — благо»;
एवम् उक्त्वा जरासंधःevam uktvā jarāsaṃdhaḥтак сказав, Джарасандха,
भीमसेनम् अरिंदमःbhīmasenam ariṃdamaḥпротив Бхимасены, укротитель врагов,
प्रत्युद्ययौ महातेजाःpratyudyayau mahātejāḥвыступил, великий пылом,
शक्रम् बलिर् इव असुरःśakram balir iva asuraḥкак асура Бали против Шакры.
Translation

Сбросив венец и пригладив волосы, поднялся Джарасандха, словно океан, преступающий свой берег. Молвил премудрый царь Бхиме, грозному мощью: «Бхима, буду биться с тобою; благо — быть побеждённым тем, кто лучше». Так сказав, Джарасандха, укротитель врагов, великий пылом, выступил против Бхимасены, как асура Бали против Шакры.

Commentary

Знаменательно слово царя: «благо — быть побеждённым лучшим». В устах тирана это звучит доблестью, но истинная мысль глубже — поражение от высшего возвышает побеждённого, и нет позора пасть пред тем, кто сильнее по праву. Сравнение с Бали, асуром, что щедростью своею стал угоден Господу, тонко предвещает участь Джарасандхи: и враг, встретивший волю Всевышнего, обретает через смерть не унижение, а исход, превышающий его земную мощь.

Version

48b75d6762cf · published Jun 16, 2026, 1:40:00 PM UTC

Page between verses with