गर्भस्थश्चिन्तयत्येवमहं गर्भाद्विनिःसृतः । अध्येष्यामि परं ज्ञानं संसारविनिवर्तकम्
अवश्यं गर्भदुःखेन महता परिपीडितः । जीवः कर्मवशादास्ते मोक्षोपायं विचिन्तयेत्
यथा गिरिवराक्रान्तः कश्चिद्दुःखेन तिष्ठति । तथा जरायुणा देही दुःखं तिष्ठति दुःखितः
पतितः सागरे यद्वद्दुःखमास्ते समाकुलः । गर्भोदकेन सिक्ताङ्गस्तथास्ते व्याकुलात्मकः
लोहकुम्भे यथा न्यस्तः पच्यते कश्चिदग्निना । गर्भकुम्भे तथा क्षिप्तः पच्यते जठराग्निना
सूचीभिरग्निवर्णाभिर्भिन्नगात्रो निरन्तरम् । यद्दुःखं जायते तस्य तद्गर्भेऽष्टगुणं भवेत्
गर्भवासात्परं वासं कष्टं नैवास्ति कुत्रचित् । देहिनां दुःखमतुलं सुघोरमपि सङ्कटम्
इत्येतद्गर्भदुःखं हि प्राणिनां परिकीर्तितम् । चरस्थिराणां सर्वेषां गर्भानुरूपतः
garbhasthaścintayatyevamahaṃ garbhādviniḥsṛtaḥ | adhyeṣyāmi paraṃ jñānaṃ saṃsāravinivartakam
avaśyaṃ garbhaduḥkhena mahatā paripīḍitaḥ | jīvaḥ karmavaśādāste mokṣopāyaṃ vicintayet
yathā girivarākrāntaḥ kaścidduḥkhena tiṣṭhati | tathā jarāyuṇā dehī duḥkhaṃ tiṣṭhati duḥkhitaḥ
patitaḥ sāgare yadvadduḥkhamāste samākulaḥ | garbhodakena siktāṅgastathāste vyākulātmakaḥ
lohakumbhe yathā nyastaḥ pacyate kaścidagninā | garbhakumbhe tathā kṣiptaḥ pacyate jaṭharāgninā
sūcībhiragnivarṇābhirbhinnagātro nirantaram | yadduḥkhaṃ jāyate tasya tadgarbhe'ṣṭaguṇaṃ bhavet
garbhavāsātparaṃ vāsaṃ kaṣṭaṃ naivāsti kutracit | dehināṃ duḥkhamatulaṃ sughoramapi saṅkaṭam
ityetadgarbhaduḥkhaṃ hi prāṇināṃ parikīrtitam | carasthirāṇāṃ sarveṣāṃ garbhānurūpataḥ
«Пребывающий во чреве так размышляет: „Выйдя из чрева, стану изучать высшее знание, отвращающее круговорот“. Непременно теснимый великим страданием чрева, джива по власти деяния пребывает там и обдумывает средство освобождения. Как некто, придавленный великой горой, мучительно пребывает, так и воплощённый в последе стоит в горе, мучимый. Как упавший в море пребывает в горе, смятён, так и он, с телом, омытым водами чрева, пребывает растревожен душою. Как некто, брошенный в железный котёл, варится на огне, так и он, ввергнутый в котёл чрева, варится желудочным огнём. Иглами цвета огня непрестанно пронзаемо тело; и какое от того бывает страдание, то во чреве бывает восьмикратно. Хуже жизни во чреве тягостного обиталища нет нигде: страдание существ несравнимо, и жутко, и тесно. Так поведано страдание чрева у живущих — у всех движущихся и неподвижных, соразмерно их чреву.»
7efb5baa0bd5 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:35 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Пять сравнений подряд — гора, море, котёл, иглы, теснота. Речь не о брезгливости, а о беспомощности: оттуда нельзя ни выйти, ни позвать. И оговорено «у всех движущихся и неподвижных» — счёт ведётся не только людской, что для такого перечня редкость.