Махабхарата
Благое поведение: источник долголетия, славы и удачи (часть 1)13.107.56-62
12566 / 15823
Linux
Листать
Махабхарата · 13.107.56-62

Бхишма

Деванагари

नारुंतुदः स्यान् नृशंवादी; हीतः रम् भ्यादी
यास्य वाचा द्विजे; तां देद् रुतीं पालोक्याम्
वाक्साका नान् निष्पन्ति; यैर् तः शोति रात्र्यहानि
स्य नार्मसु ते न्ति; तान् ण्डितो नासृजेत् रेषु
रोते साकैर् विद्धं नं शुना तम्
वाचा दुरुक्तं बीत्सं संरोति वाक्क्षतम्
हीनाङ्गान् तिरिक्ताङ्गान् विद्याहीनान् योधिकान्
रूद्रविहीनांश् त्त्वहीनांश् नाक्षिपेत्
नास्तिक्यं वेनिन्दां देतानां कुत्सनम्
द्वेस्तम्भाभिमानांश् तैक्ष्ण्यं रिर्जयेत्
स्य ण्डं नोद्यच्छेत् क्रोद्धो नैनं निपायेत्
न्यत्र पुत्राच् छिष्याद् वा शिक्षार्थं तानं स्मृतम्
ब्राह्मणान् रिदेन् क्षत्राणि निर्दिशेत्
तिथिं क्षस्य ब्रूयात् थास्यायुर् रिष्यते

Транслитерация (IAST)

ruṃtudaḥ syān na nṛśaṃsa; na nataḥ param abhyādata ||
yasya para udvijeta; na tāṃ vaded ruśatīṃ palokyām ||
ksāya vadan niṣpatanti; yair āhataḥ śocati tryani ||
parasya marmasu te patanti; n paṇḍito vasṛjet pareṣu ||
rohate yakair viddhaṃ vanaṃ paraśu hatam ||
duruktaṃ bhatsaṃ na saṃrohati kkṣatam ||
ṅgān atiriktāṅgān vidyān vayodhikān ||
padraviṇanāṃś ca sattvanāṃś ca kṣipet ||
stikyaṃ vedanindāṃ ca devanāṃ ca kutsanam ||
dveṣastambhābhināṃś ca taikṣṇyaṃ ca parivarjayet ||
parasya daṇḍaṃ nodyacchet kroddho nainaṃ nitayet ||
anyatra putrāc chiṣyād vā śikṣārthaṃ ḍanaṃ smṛtam ||
na brāhmaṇān parivaden nakṣatrāṇi na nirdiśet ||
tithiṃ pakṣasya na brūt tathāsyāyur na riṣyate ||

размер не определён

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
न अरुंतुदः स्यात्na aruṃtudaḥ syātне язвящим да будет
न नृशंसवादीna nṛśaṃsavādīне жестокоречивым
न हीनतः परम् अभ्याददीतna hīnataḥ param abhyādadītaне низко другого да унижает
यया अस्य वाचा परः उद्विजेतyayā asya vācā paraḥ udvijetaкакою речью другой содрогнётся
न तां वदेत् रुशतीं पापलोक्याम्na tāṃ vadet ruśatīṃ pāpalokyāmне ту да говорит, жгучую, в грешный мир ведущую
वाक्सायकाः वदनात् निष्पतन्तिvāksāyakāḥ vadanāt niṣpatantiречи-стрелы из уст вылетают
यैः आहतः शोचति रात्र्यहानिyaiḥ āhataḥ śocati rātryahāniкоими сражённый скорбит дни и ночи
परस्य ना मर्मसु ते पतन्तिparasya nā marmasu te patantiв чужие больные места они попадают
तान् पण्डितः न अवसृजेत् परेषुtān paṇḍitaḥ na avasṛjet pareṣuих мудрый да не мечет в других
रोहते सायकैः विद्धंrohate sāyakaiḥ viddhaṃзарастает стрелами пробитый
वनं परशुना हतम्vanaṃ paraśunā hatamлес, топором срубленный
वाचा दुरुक्तं बीभत्संvācā duruktaṃ bībhatsaṃречью дурно сказанное, мерзкое
न संरोहति वाक्क्षतम्na saṃrohati vākkṣatamне зарастает, речью-рана
हीनाङ्गान् अतिरिक्ताङ्गान्hīnāṅgān atiriktāṅgānувечных, лишнечленных
विद्याहीनान् वयोधिकान्vidyāhīnān vayodhikānнеучёных, престарелых
रूप-द्रविण-हीनान् चrūpa-draviṇa-hīnān caкрасоты-богатства лишённых
सत्त्वहीनान् च न आक्षिपेत्sattvahīnān ca na ākṣipetи силы лишённых да не поносит
नास्तिक्यं वेदनिन्दां चnāstikyaṃ vedanindāṃ caбезбожие, Веды-хулу
देवतानां च कुत्सनम्devatānāṃ ca kutsanamи божеств поношение
द्वेष-स्तम्भ-अभिमानान् चdveṣa-stambha-abhimānān caненависть, косность, спесь
तैक्ष्ण्यं च परिवर्जयेत्taikṣṇyaṃ ca parivarjayetи резкость да избегает
परस्य दण्डं न उद्यच्छेत्parasya daṇḍaṃ na udyacchetна другого жезл да не вздымает
क्रुद्धः न एनं निपातयेत्kruddhaḥ na enaṃ nipātayetгневный, да не низвергает его
अन्यत्र पुत्रात् शिष्यात् वाanyatra putrāt śiṣyāt vāкроме сына или ученика
शिक्षार्थं ताडनं स्मृतम्śikṣārthaṃ tāḍanaṃ smṛtamради вразумления битьё помянуто
न ब्राह्मणान् परिवदेत्na brāhmaṇān parivadetбрахманов да не поносит
नक्षत्राणि न निर्दिशेत्nakṣatrāṇi na nirdiśetзвёзды да не указывает
तिथिं पक्षस्य न ब्रूयात्tithiṃ pakṣasya na brūyātдень титхи половины да не называет
तथा अस्य आयुः न रिष्यतेtathā asya āyuḥ na riṣyateтак его жизнь не убывает
Литературный перевод

«Не язвящим да будет, не жестокоречивым, не низко другого да унижает; какою речью другой содрогнётся, не ту да говорит, жгучую, в грешный мир ведущую. Речи-стрелы из уст вылетают, коими сражённый скорбит дни и ночи; в чужие больные места они попадают, — их мудрый да не мечет в других. Зарастает стрелами пробитый лес, топором срубленный; речью дурно сказанное, мерзкое, не зарастает, речью-рана. Увечных, лишнечленных, неучёных, престарелых, красоты-богатства лишённых и силы лишённых да не поносит. Безбожие, Веды-хулу и божеств поношение, ненависть, косность, спесь и резкость да избегает. На другого жезл да не вздымает, гневный, да не низвергает его, — кроме сына или ученика: ради вразумления битьё помянуто. Брахманов да не поносит, звёзды да не указывает, день титхи половины да не называет, — так его жизнь не убывает».

Версия

efe4b688b7ed · опубликовано 21 июн. 2026 г., 03:50:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами