Говинда-бхашья
Пада 1.21.2.19
50 / 558
Говинда-бхашья · 1.2.19
Деванагари

न च स्मार्तम् अतद्-धर्माभिलापात्

Транслитерация (IAST)

na ca smārtam atad-dharmābhilāpāt

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
naне; отрицание
caи; соединительная частица
स्मार्तम्smārtamсмартовое; smārta «известное из смрити» — прадхана санкхьи
अतद्-धर्म-अभिलापात्atad-dharma-abhilāpātиз-за изречения не-её свойств; a-tad + dharma + abhilāpa «выговаривание», отлож. (в патхе Баладевы; у Мадхвы abhipālāt)
Литературный перевод

И не смартовая [прадхана]: изречены свойства не её — «незримый Зрящий, непознанный Познающий».

Говинда-бхашья Баладевы Видьябхушаны
Деванагари

न च स्मार्तम् अतद्-धर्माभिलापात् ॥

उक्त-हेतुभ्यः स्मार्तं प्रधानं अन्तर्यामीति न वाच्यम् । कुतः ? अतद् इति । दृष्टो द्रष्टा, अश्रुतः श्रोता, अमतो मन्ता, अविज्ञतो विज्ञाता । नान्योऽतोऽस्ति द्रष्टा नान्योऽतोऽस्ति श्रोता नान्योऽतोऽस्ति मन्ता नान्योऽतोऽस्ति विज्ञातैष त आत्माऽअन्तर्याम्य् अमृतोऽतोऽन्यत् स्मार्तम् [बृ.आ.उ. 3.7.23] इति वाक्य-शेष-श्रुतानां द्रष्टृत्वादीनां तस्मिन्न् असम्भवात् ॥19॥

Транслитерация (IAST)

na ca smārtam atad-dharmābhilāpāt ||

ukta-hetubhyaḥ smārtaṁ pradhānaṁ antaryāmīti na vācyam | kutaḥ ? atad iti | dṛṣṭo draṣṭā, aśrutaḥ śrotā, amato mantā, avijñato vijñātā | nānyo'to'sti draṣṭā nānyo'to'sti śrotā nānyo'to'sti mantā nānyo'to'sti vijñātaiṣa ta ātmā'antaryāmy amṛto'to'nyat smārtam [bṛ.ā.u. 3.7.23] iti vākya-śeṣa-śrutānāṁ draṣṭṛtvādīnāṁ tasminn asambhavāt ||19||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
न च स्मार्तम् अतत्-धर्म-अभिलापात्na ca smārtam atat-dharma-abhilāpāt«и не смартовое — из-за изречения не-его свойств»; сутра 1.2.19
उक्त-हेतुभ्यःukta-hetubhyaḥпо сказанным причинам; hetu
स्मार्तम् प्रधानम् अन्तर्यामी इति न वाच्यम्smārtam pradhānam antaryāmī iti na vācyamнельзя сказать: антарьями — смартовая прадхана; vācya
कुतः अतत् इतिkutaḥ atat itiпочему? — из «не-его»; разбор
अदृष्टः द्रष्टाadṛṣṭaḥ draṣṭā«незримый — Зрящий»; Брихадараньяка 3.7.23
अश्रुतः श्रोताaśrutaḥ śrotā«неслышимый — Слышащий»; śrotṛ
अमतः मन्ताamataḥ mantā«немыслимый — Мыслящий»; mantṛ
अविज्ञातः विज्ञाताavijñātaḥ vijñātā«непознанный — Познающий»; vijñātṛ
न अन्यः अतः अस्ति द्रष्टाna anyaḥ ataḥ asti draṣṭā«нет иного, кроме него, зрящего»; цитата
न अन्यः अतः अस्ति श्रोताna anyaḥ ataḥ asti śrotā«нет иного слышащего»; цитата
न अन्यः अतः अस्ति मन्ताna anyaḥ ataḥ asti mantā«нет иного мыслящего»; цитата
न अन्यः अतः अस्ति विज्ञाताna anyaḥ ataḥ asti vijñātā«нет иного познающего»; цитата
एषः ते आत्मा अन्तर्यामी अमृतःeṣaḥ te ātmā antaryāmī amṛtaḥ«это твой Атман, Внутренний Правитель, бессмертный»; завершение
अतः अन्यत् आर्तम्ataḥ anyat ārtam«всё иное — страдательно»; ārta (по БрУ 3.7.23)
इति वाक्य-शेष-श्रुतानाम्iti vākya-śeṣa-śrutānāmслышанных в остатке речения; vākya-śeṣa (OCR исправлен)
द्रष्टृत्व-आदीनाम् तस्मिन् असम्भवात्draṣṭṛtva-ādīnām tasmin asambhavātзрительства и прочих — невозможности в ней; a-sambhava
Перевод комментария

«И не смартовое — из-за изречения свойств не-его».

По сказанным причинам нельзя сказать, что антарьями — смартовая прадхана. Почему? Из «не-его»: «незримый — Зрящий, неслышимый — Слышащий, немыслимый — Мыслящий, непознанный — Познающий; нет иного, кроме него, зрящего, нет иного слышащего, нет иного мыслящего, нет иного познающего: это твой Атман, Внутренний Правитель, бессмертный; всё иное — страдательно» [Брихадараньяка 3.7.23] — зрительство и прочие [свойства], слышанные в остатке речения, в ней невозможны.

Версия

d547d931e5e4 · опубликовано 27 июл. 2026 г., 04:03:47 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами