戈文达注
Пада 2.12.1.16
151 / 558
戈文达注 · 2.1.16
天城文

सत्त्वाच् चावरस्य

转写 (IAST)

sattvāc cāvarasya

逐字释义
梵语IAST释义
सत्त्वात्sattvātиз-за существования; sattva «бытие», отложительный падеж; следствие пребывало в причине и до
caи; соединительная частица; притом
अवरस्यavarasyaпоследующего; avara «позднейшее [следствие]», родительный падеж; до своего явления
译文

И потому, что позднейшее [изделие] и прежде суще [в веществе] — тождеством.

Govinda-bhāṣya of Baladeva Vidyābhūṣaṇa
天城文

सत्त्वाच् चावरस्य ॥

अवर-कालिकस्योपादेयस्य प्राग् अपि तादात्म्येनोपादाने सत्त्वात् तस्माद् अनन्यत् तत् । श्रुतिश् च—सद् एव सौम्येदम् अग्र आसीत् [छा.उ. 6.2.1] इत्य् आद्या । स्मृतिश् च—

व्रीहि-बीजे यथा मूलं नालं पुत्राङ्कुरौ तथा ।

काण्डं कोशस् तु पुष्पं च क्षीरं तद्वच् च तण्डुलः ॥

तुषाः कणाश् च सन्तो वै यान्त्याविर्भावम् आत्मनः ।

प्ररोह-हेतु-सामग्रीम् आसाद्य मुनि-सत्तम ॥

तथा कर्म-स्वनेकेषु देवाद्याः समवस्थिताः ।

विष्णु-शक्तिं समासाद्य प्ररोहम् उपयान्ति वै ॥ [वि.पु. 2.7.37-39] इति ।

तिलेभ्यस् तैलं सत्त्वाद् एवोपपद्यते, न तु सिकताभ्योऽसत्त्वाद् एव । उभयत्राप्य् एकम् एव सत्त्वं पारमार्थिकम् इति । उत्पत्त्य्-अन्तरम् उपादेये उपादान-तादात्म्यं पूर्वत्र प्रमाणितम् । नाशानन्तरम् उपादाने उपादेयाभेदः परत्रेति सूत्र-द्वये विवेचनम् ॥16॥

转写 (IAST)

sattvāc cāvarasya ||

avara-kālikasyopādeyasya prāg api tādātmyenopādāne sattvāt tasmād ananyat tat | śrutiś ca—sad eva saumyedam agra āsīt [chā.u. 6.2.1] ity ādyā | smṛtiś ca—

vrīhi-bīje yathā mūlaṁ nālaṁ putrāṅkurau tathā |

kāṇḍaṁ kośas tu puṣpaṁ ca kṣīraṁ tadvac ca taṇḍulaḥ ||

tuṣāḥ kaṇāś ca santo vai yāntyāvirbhāvam ātmanaḥ |

praroha-hetu-sāmagrīm āsādya muni-sattama ||

tathā karma-svanekeṣu devādyāḥ samavasthitāḥ |

viṣṇu-śaktiṁ samāsādya praroham upayānti vai || [vi.pu. 2.7.37-39] iti |

tilebhyas tailaṁ sattvād evopapadyate, na tu sikatābhyo'sattvād eva | ubhayatrāpy ekam eva sattvaṁ pāramārthikam iti | utpatty-antaram upādeye upādāna-tādātmyaṁ pūrvatra pramāṇitam | nāśānantaram upādāne upādeyābhedaḥ paratreti sūtra-dvaye vivecanam ||16||

逐字释义
梵语IAST释义
सत्त्वात् च अवरस्यsattvāt ca avarasya«и по бытию позднейшего»; сутра (у Мадхвы — 2.1.17; OCR исправлен)
अवर-कालिकस्य उपादेयस्यavara-kālikasya upādeyasyaизделия позднего времени; avara-kālika!
प्राक् अपि तादात्म्येन उपादाने सत्त्वात्prāk api tādātmyena upādāne sattvātи прежде сущего в веществе — тождеством; tādātmya!
तस्मात् अनन्यत् तत्tasmāt ananyat tatоно от него не иное; ananya
श्रुतिः चśrutiḥ caи шрути; цитата
सत् एव सौम्य इदम् अग्रे आसीत् इति आद्याsat eva saumya idam agre āsīt iti ādyā«Сущим, дорогой, было это вначале…»; Чхандогья 6.2.1 (OCR исправлен)
स्मृतिः चsmṛtiḥ caи смрити; Вишну-пурана 2.7.37-39 (сдвиг нумерации)
व्रीहि-बीजे यथा मूलम्vrīhi-bīje yathā mūlam«как в зерне риса — корень»; vrīhi! (OCR исправлен)
नालम् पुत्र-अङ्कुरौ तथाnālam putra-aṅkurau tathā«стебель, побег с колосом»; aṅkura
काण्डम् कोशः तु पुष्पम् चkāṇḍam kośaḥ tu puṣpam ca«ствол, обвёртка, цветок»; kośa
क्षीरम् तद्वत् च तण्डुलःkṣīram tadvat ca taṇḍulaḥ«молочко и само зерно»; taṇḍula
तुषाः कणाः च सन्तः वैtuṣāḥ kaṇāḥ ca santaḥ vai«мякина и зёрнышки — СУЩИЕ [уже в семени]»; santaḥ!
यान्ति आविर्भावम् आत्मनःyānti āvirbhāvam ātmanaḥ«приходят к своему явлению»; āvirbhāva!
प्ररोह-हेतु-सामग्रीम् आसाद्यpraroha-hetu-sāmagrīm āsādya«обретя набор причин прорастания»; sāmagrī
मुनि-सत्तमmuni-sattama«о лучший из муни»; обращение
तथा कर्मसु अनेकेषुtathā karmasu anekeṣu«так во многих делах»; karman
देव-आद्याः समवस्थिताःdeva-ādyāḥ samavasthitāḥ«пребывают боги и прочие»; avasthita
विष्णु-शक्तिम् समासाद्यviṣṇu-śaktim samāsādya«и, обретя шакти Вишну»; Viṣṇu-śakti!
प्ररोहम् उपयान्ति वैpraroham upayānti vai«восходят к прорастанию»; praroha
इतिitiтаково [речение]; цитата
तिलेभ्यः तैलम् सत्त्वात् एव उपपद्यतेtilebhyaḥ tailam sattvāt eva upapadyateмасло из кунжута выходит именно потому, что в нём есть; sattva!
न तु सिकताभ्यः असत्त्वात् एवna tu sikatābhyaḥ asattvāt evaа из песка — нет: нет его там; sikatā!
उभयत्र अपि एकम् एव सत्त्वम् पारमार्थिकम् इतिubhayatra api ekam eva sattvam pāramārthikam itiв обоих [примерах] одно истинное бытие; pāramārthika
उत्पत्ति-अन्तरम् उपादेये उपादान-तादात्म्यम् पूर्वत्र प्रमाणितम्utpatti-antaram upādeye upādāna-tādātmyam pūrvatra pramāṇitamв прежней [сутре] измерено: после рождения в изделии — тождество вещества; pūrvatra
नाश-अनन्तरम् उपादाने उपादेय-अभेदः परत्रnāśa-anantaram upādāne upādeya-abhedaḥ paratraв этой: после гибели [и до рождения] — неотличность изделия в веществе; paratra
इति सूत्र-द्वये विवेचनम्iti sūtra-dvaye vivecanamтаково различение двух сутр; vivecana
注释译文

«И по бытию позднейшего».

Изделие позднего времени и прежде суще в веществе — тождеством; потому оно не иное. И шрути: «Сущим, дорогой, было это вначале…». И смрити: «Как в зерне риса корень, стебель, побег с колосом, ствол, обвёртка, цветок, молочко и само зерно, мякина и зёрнышки — СУЩИЕ — приходят к своему явлению, обретя набор причин прорастания, о лучший из муни, — так во многих делах пребывают боги и прочие и, обретя шакти Вишну, восходят к прорастанию» [Вишну-пурана]. Масло из кунжута выходит именно потому, что в нём ЕСТЬ; а из песка — нет: нет его там. В обоих — одно истинное бытие. В прежней [сутре] измерено: после рождения в изделии — тождество вещества; в этой: после гибели [и до рождения] — неотличность изделия в веществе. Таково различение двух сутр.

版本

f85504c86780 · 发布于 2026年7月27日 04:31:31 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂