तत्त्वानि पूर्व-रूढानि कारणानि परस्परम् समवायाप्रयोगाच् च विभिन्नानि पृथक् पृथक् चिच्-छक्त्या सज्जमानो ऽथ भगवान् आदि-पूरुषः योजयन् मायया देवो योग-निद्राम् अकल्पयत्
tattvāni pūrva-rūḍhāni kāraṇāni parasparam samavāyāprayogāc ca vibhinnāni pṛthak pṛthak cic-chaktyā sajjamāno 'tha bhagavān ādi-pūruṣaḥ yojayan māyayā devo yoga-nidrām akalpayat
Начала, возникшие прежде, были причинами друг для друга, но, поскольку сцепление не было применено, стояли разделёнными, каждое само по себе. И тогда изначальный Пуруша, сопряжённый с силой сознания, соединяя их посредством майи, устроил йога-нидру.
तथा असङ्ख्य-जीवात्मकस्य समष्टि-जीवस्य प्रबोधं वक्तुं पुनः कारणार्णोनिधि-शायिनस् तृतीय-स्कन्धोक्तानुसारिणीं सृष्टि-प्रक्रियां विवृत्याह - तत्त्वानीति त्रयेण । तत्र द्वयम् आह - मायया स्व-शक्त्या परस्परं तत्त्वानि योजयन्न् इति योजनानन्तरम् एव निरीहतया योग-निद्राम् एव स्वीकृतवान् इत्य् अर्थः ॥ 19 ॥
tathā asaṅkhya-jīvātmakasya samaṣṭi-jīvasya prabodhaṃ vaktuṃ punaḥ kāraṇārṇonidhi-śāyinas tṛtīya-skandhoktānusāriṇīṃ sṛṣṭi-prakriyāṃ vivṛtyāha - tattvānīti trayeṇa | tatra dvayam āha - māyayā sva-śaktyā parasparaṃ tattvāni yojayann iti yojanānantaram eva nirīhatayā yoga-nidrām eva svīkṛtavān ity arthaḥ || 19 ||
58d12aab4d25 · published Jul 29, 2026, 5:34:18 PM UTC
Available inRUPage between verses with
Так же, чтобы сказать о пробуждении совокупной дживы, состоящей из бесчисленных джив, он вновь раскрывает у Возлежащего на вместилище причинных вод порядок творения, следуя сказанному в Третьей песни, — и говорит тремя словами, начиная с «таттвани».
Здесь он говорит о двух: «майяя» — Своею силою, «соединяя начала друг с другом»; и тотчас по соединении, по неподвижности Своей, Он принял именно йога-нидру; таков смысл.