Mahabharata
Раджьялабха-парва: приход Нарады · Verse 1.200.7–8
1545 / 3756
Mahabharata · 1.200.7–8
Devanāgarī

जितारयो महाप्राज्ञाः सत्यधर्मपरायणाः ॥
मुदं परमिकां प्राप्तास् तत्रोषुः पाण्डुनन्दनाः ॥
कुर्वाणाः पौरकार्याणि सर्वाणि पुरुषर्षभाः ॥
आसां चक्रुर् महार्हेषु पार्थिवेष्व् आसनेषु च ॥

Transliteration (IAST)

jitārayo mahāprājñāḥ satyadharmaparāyaṇāḥ ||
mudaṃ paramikāṃ prāptās tatroṣuḥ pāṇḍunandanāḥ ||
kurvāṇāḥ paurakāryāṇi sarvāṇi puruṣarṣabhāḥ ||
āsāṃ cakrur mahārheṣu pārthiveṣv āsaneṣu ca ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
जितारयः महाप्राज्ञाः सत्यधर्मपरायणाःjitārayaḥ mahāprājñāḥ satyadharmaparāyaṇāḥпобедившие врагов, многомудрые, преданные правде и дхарме,
मुदं परमिकां प्राप्ताः तत्र ऊषुः पाण्डुनन्दनाःmudaṃ paramikāṃ prāptāḥ tatra ūṣuḥ pāṇḍunandanāḥобретя высшую радость, там обитали отрады Панду;
कुर्वाणाः पौरकार्याणि सर्वाणि पुरुषर्षभाःkurvāṇāḥ paurakāryāṇi sarvāṇi puruṣarṣabhāḥвершащие все дела горожан, быки среди мужей,
आसां चक्रुः महार्हेषु पार्थिवेषु आसनेषु चāsāṃ cakruḥ mahārheṣu pārthiveṣu āsaneṣu caвосседали на драгоценных царских сиденьях;
Translation

«Победившие врагов, многомудрые, преданные правде и дхарме, обретя высшую радость, там обитали отрады Панду; вершащие все дела горожан, быки среди мужей восседали на драгоценных царских сиденьях».

Commentary

Здесь царь предстаёт служителем подданных. Знаменательно, что Пандавы «вершат все дела горожан»: истинная власть печётся о народе, а не о себе. В этом — урок: престол есть бремя служения, а не право праздности. Так писание являет деятельное благочестие правителей; и благоденствие народа — плод их трудов.

Version

ebf552dfc458 · published Jun 16, 2026, 5:00:00 AM UTC

Page between verses with