Mahabharata · 1.221.8–9
॥
Devanāgarī
जरितारौ कुलं हीदं ज्येष्ठत्वेन प्रतिष्ठितम् ॥
सारिसृक्वः प्रजायेत पितॄणां कुलवर्धनः ॥
स्तम्बमित्रस् तपः कुर्याद् द्रोणो ब्रह्मविद् उत्तमः ॥
इत्य् एवम् उक्त्वा प्रययौ पिता वो निर्घृणः पुरा ॥
Transliteration (IAST)
jaritārau kulaṃ hīdaṃ jyeṣṭhatvena pratiṣṭhitam ||
sārisṛkvaḥ prajāyeta pitṝṇāṃ kulavardhanaḥ ||
stambamitras tapaḥ kuryād droṇo brahmavid uttamaḥ ||
ity evam uktvā prayayau pitā vo nirghṛṇaḥ purā ||
Word-by-word
SanskritIASTMeaning
जरितारिः कुलं हि इदं ज्येष्ठत्वेन प्रतिष्ठितम्jaritāriḥ kulaṃ hi idaṃ jyeṣṭhatvena pratiṣṭhitamДжаритари — [он] старшинством утверждён [как продолжатель] сего рода;
सारिसृक्वः प्रजायेत पितॄणां कुलवर्धनःsārisṛkvaḥ prajāyeta pitṝṇāṃ kulavardhanaḥСарисриква да родится [/станет] умножителем рода предков;
स्तम्बमित्रः तपः कुर्यात् द्रोणः ब्रह्मवित् उत्तमःstambamitraḥ tapaḥ kuryāt droṇaḥ brahmavit uttamaḥСтамбамитра да творит подвиг; Дрона — наилучший знаток Брахмана; —
इति एवम् उक्त्वा प्रययौ पिता वः निर्घृणः पुराiti evam uktvā prayayau pitā vaḥ nirghṛṇaḥ purāтак сказав, ушёл отец ваш, безжалостный, прежде;
Translation
«Джаритари — старшинством утверждён как продолжатель сего рода; Сарисриква да станет умножителем рода предков; Стамбамитра да творит подвиг; Дрона — наилучший знаток Брахмана; — так сказав, ушёл отец ваш, безжалостный, прежде».
Commentary
Version
7a9a36724df5 · published Jun 16, 2026, 5:00:00 AM UTC
Page between verses with
Здесь мать с горечью поминает отчее небрежение. Знаменательно слово «безжалостный»: Мандапала, изрекши судьбы сынов, оставил их и ушёл — отцовская забота свелась к словам. Здесь звучит укор пустому слову без дела: благословение, не подкреплённое заботою, мало. Так писание являет горечь Джариты; и отцовское нерадение лишь возвеличивает её преданность.