Mahabharata
Дьюта-парва: ставка братьев, себя и Драупади · Verse 2.58.14–16
2630 / 3756
Mahabharata · 2.58.14–16
Devanāgarī

युधिष्ठिर उवाच
अयं धर्मान् सहदेवो ऽनुशास्ति; लोके ह्य् अस्मिन् पण्डिताख्यां गतश् च ॥
अनर्हता राजपुत्रेण तेन; त्वया दीव्याम्य् अप्रियवत् प्रियेण ॥
वैशंपायन उवाच
एतच् छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः ॥
जितम् इत्य् एव शकुनिर् युधिष्ठिरम् अभाषत ॥
शकुनिर् उवाच
माद्रीपुत्रौ प्रियौ राजंस् तवेमौ विजितौ मया ॥
गरीयांसौ तु ते मन्ये भीमसेनधनंजयौ ॥

Transliteration (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
ayaṃ dharmān sahadevo 'nuśāsti; loke hy asmin paṇḍitākhyāṃ gataś ca ||
anarhatā rājaputreṇa tena; tvayā dīvyāmy apriyavat priyeṇa ||
vaiśaṃpāyana uvāca
etac chrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ ||
jitam ity eva śakunir yudhiṣṭhiram abhāṣata ||
śakunir uvāca
mādrīputrau priyau rājaṃs tavemau vijitau mayā ||
garīyāṃsau tu te manye bhīmasenadhanaṃjayau ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
अयं धर्मान् सहदेवो ऽनुशास्तिayaṃ dharmān sahadevo 'nuśāsti«этот Сахадева наставляет в дхарме,
लोके ह्य् अस्मिन् पण्डित-आख्यां गतश् चloke hy asmin paṇḍita-ākhyāṃ gataś caи в мире сём слывёт „мудрым“;
अनर्हता राज-पुत्रेण तेनanarhatā rāja-putreṇa tena[хоть и] недостойным [того], сим царевичем,
त्वया दीव्याम्य् अप्रियवत् प्रियेणtvayā dīvyāmy apriyavat priyeṇaмне дорогим, играю я, словно нелюбимым»;
जितम् इत्य् एव शकुनिर्jitam ity eva śakunir«выиграно!» Шакуни;
माद्री-पुत्रौ प्रियौ राजंस्mādrī-putrau priyau rājaṃs[Ш.:] «дорогие [оба] сына Мадри, о царь,
तव इमौ विजितौ मयाtava imau vijitau mayāтвои, мною выиграны;
गरीयांसौ तु ते मन्येgarīyāṃsau tu te manyeно более ценными, я мню, [считаешь] ты
भीमसेन-धनंजयौbhīmasena-dhanaṃjayauБхимасену и Дхананджаю».
Translation

[Юдхиштхира:] «Этот Сахадева наставляет в дхарме и слывёт в этом мире „мудрым“; хоть он того и недостоин, сим дорогим мне царевичем я играю, словно нелюбимым». — «Выиграно!» [Шакуни:] «Дорогие тебе оба сына Мадри, о царь, мною выиграны; но Бхимасену и Дхананджаю, я думаю, ты ценишь ещё более».

Commentary

Горестны слова Юдхиштхиры: «дорогим играю, словно нелюбимым». Знаменательно это раздвоение — он любит и всё же ставит, чтит и всё же закладывает: страсть принуждает поступать с любимым как с безразличным. Стих учит, что азарт извращает самые чувства: он велит обращаться с дорогим как с вещью, насилуя сердце. И Шакуни, выиграв двоих, тут же метит в самых любимых — Бхиму и Арджуну: хищник, отняв меньшее, тянется к большему, разжигая в жертве самую любовь как новую приманку. Так зло использует против человека его привязанности: чем дороже тебе кто-то, тем желаннее отнять его — и тем глубже рана.

Version

c8af57205590 · published Jun 16, 2026, 4:45:00 PM UTC

Page between verses with