Mahabharata
Дьюта-парва: ставка братьев, себя и Драупади · Verse 2.58.1–4
2627 / 3756
Mahabharata · 2.58.1–4
Devanāgarī

शकुनिर् उवाच
बहु वित्तं पराजैषीः पाण्डवानां युधिष्ठिर ॥
आचक्ष्व वित्तं कौन्तेय यदि ते ऽस्त्य् अपराजितम् ॥
युधिष्ठिर उवाच
मम वित्तम् असंख्येयं यद् अहं वेद सौबल ॥
अथ त्वं शकुने कस्माद् वित्तं समनुपृच्छसि ॥
अयुतं प्रयुतं चैव खर्वं पद्मं तथार्बुदम् ॥
शङ्खं चैव निखर्वं च समुद्रं चात्र पण्यताम् ॥
एतन् मम धनं राजंस् तेन दीव्याम्य् अहं त्वया ॥
वैशंपायन उवाच
एतच् छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः ॥
जितम् इत्य् एव शकुनिर् युधिष्ठिरम् अभाषत ॥

Transliteration (IAST)

śakunir uvāca
bahu vittaṃ parājaiṣīḥ pāṇḍavānāṃ yudhiṣṭhira ||
ācakṣva vittaṃ kaunteya yadi te 'sty aparājitam ||
yudhiṣṭhira uvāca
mama vittam asaṃkhyeyaṃ yad ahaṃ veda saubala ||
atha tvaṃ śakune kasmād vittaṃ samanupṛcchasi ||
ayutaṃ prayutaṃ caiva kharvaṃ padmaṃ tathārbudam ||
śaṅkhaṃ caiva nikharvaṃ ca samudraṃ cātra paṇyatām ||
etan mama dhanaṃ rājaṃs tena dīvyāmy ahaṃ tvayā ||
vaiśaṃpāyana uvāca
etac chrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ ||
jitam ity eva śakunir yudhiṣṭhiram abhāṣata ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
बहु वित्तं पराजैषीःbahu vittaṃ parājaiṣīḥ[Шакуни:] «много богатства ты проиграл
पाण्डवानां युधिष्ठिरpāṇḍavānāṃ yudhiṣṭhiraПандавов, Юдхиштхира;
आचक्ष्व वित्तं कौन्तेयācakṣva vittaṃ kaunteyaназови богатство, Каунтея,
यदि ते ऽस्त्य् अपराजितम्yadi te 'sty aparājitamесли есть у тебя непроигранное»;
मम वित्तम् असंख्येयंmama vittam asaṃkhyeyaṃ[Юдх.:] «богатство моё неисчислимо,
यद् अहं वेद सौबलyad ahaṃ veda saubalaнасколько я ведаю, о Саубала;
अथ त्वं शकुने कस्माद्atha tvaṃ śakune kasmādзачем же ты, Шакуни,
वित्तं समनुपृच्छसिvittaṃ samanupṛcchasiо богатстве выспрашиваешь?
अयुतं प्रयुतं चैवayutaṃ prayutaṃ caivaаюту, праюту,
खर्वं पद्मं तथा अर्बुदम्kharvaṃ padmaṃ tathā arbudamкхарву, падму, арбуду,
शङ्खं चैव निखर्वं चśaṅkhaṃ caiva nikharvaṃ caи шанкху, и никхарву,
समुद्रं च अत्र पण्यताम्samudraṃ ca atra paṇyatāmи самудру — пусть [это] ставится»;
एतच् छ्रुत्वा ... जितम् इत्य् एव शकुनिर्etac chrutvā ... jitam ity eva śakunirуслышав то ... лишь «выиграно!» Шакуни
Translation

[Шакуни:] «Много богатства Пандавов ты проиграл, Юдхиштхира; назови [ещё] богатство, Каунтея, если есть у тебя непроигранное». [Юдхиштхира:] «Богатство моё неисчислимо, насколько я ведаю, о Саубала; зачем же ты, Шакуни, выспрашиваешь о богатстве? Аюту, праюту, кхарву, падму, арбуду, шанкху, никхарву и самудру — пусть [это] ставится». Услышав то, Шакуни, прибегший к обману, сказал лишь: «Выиграно!»

Commentary

Шакуни не насыщается выигранным, а допытывается: «есть ли ещё?» Знаменательно, что алчность не знает «довольно»: обобрав, она ищет, чем обобрать ещё. Стих учит, что у хищничества нет дна — оно гонит жертву ко всё новым ставкам, доколе не отнято всё. И самые названия несметных чисел — аюта, падма, самудра — лишь делают утрату грандиознее: чем больше ставится, тем сокрушительнее проигрыш при крапленых костях. Так азарт, начавшись с малого, разрастается до «океана»; и тот, кто вступил в эту реку, влечётся всё дальше, не в силах остановиться на берегу.

Version

a9d956cb501f · published Jun 16, 2026, 4:45:00 PM UTC

Page between verses with