अथ अनर्थानां निवृत्तिः । ते चानर्थाश् चतुर्विधाः—दुष्कृतोत्थाः सुकृतोत्था अपराधोत्था भक्त्युत्थाश् चेति ।तत्र दुष्कृतोत्थाः दुरभिनिवेशद्वेषरागाद्याः पूर्वोक्ताः क्लेशा एव । सुकृतोत्था भोगाभिनिवेशा विविधा एव । ते च क्लेशान्तःपातिन इति केचित् । अपराधोत्था इत्य् अत्र नामापराधा एव गृह्यन्ते । सेवापराधानां तु नामभिस् तत्तन्निवर्तकस्तोत्रपाठैः सेवासातत्येन च भव्यस्य विवेकिनः प्रायः प्रतिदिनम् एवोपशमेनाङ्कुरीभावानुपलब्धेः । किन्तु तत्तदुपशमसम्भवबलेन तत्र सावधानताशैथिल्ये सेवापराधा अपि नामापराधा एव स्युः । तथा ह्य् उक्तम्—नाम्नो बलाद् यस्य हि पापबुद्धिः इति । तत्र नाम इत्य् उपलक्षणं भक्तिमात्रस्यैवोपशमकस्य । धर्मशास्त्रेऽपि प्रायश्चित्तबलेन पापाचरणे न तस्य पापस्य क्षयः प्रत्युत गाढतैव
atha anarthānāṁ nivṛttiḥ | te cānarthāś caturvidhāḥ—duṣkṛtotthāḥ sukṛtotthā aparādhotthā bhakty-utthāś ceti |tatra duṣkṛtotthāḥ durabhiniveśa-dveṣa-rāgādyāḥ pūrvoktāḥ kleśā eva | sukṛtotthā bhogābhiniveśā vividhā eva | te ca kleśāntaḥ-pātina iti kecit | aparādhotthā ity atra nāmāparādhā eva gṛhyante | sevāparādhānāṁ tu nāmabhis tat-tan-nivartaka-stotra-pāṭhaiḥ sevā-sātatyena ca bhavyasya vivekinaḥ prāyaḥ pratidinam evopaśamenāṅkurī-bhāvānupalabdheḥ | kintu tat-tad-upaśama-sambhava-balena tatra sāvadhānatā-śaithilye sevāparādhā api nāmāparādhā eva syuḥ | tathā hy uktam—nāmno balād yasya hi pāpa-buddhiḥ iti | tatra nāma ity upalakṣaṇaṁ bhakti-mātrasyaivopaśamakasya | dharma-śāstre'pi prāyaścitta-balena pāpācaraṇe na tasya pāpasya kṣayaḥ pratyuta gāḍhataiva
metro no identificado
Теперь — устранение помех. Помехи четырёх видов: рождённые дурными делами, рождённые благими делами, рождённые оскорблениями и рождённые преданностью. Рождённые дурными делами — это названные прежде страдания: дурная поглощённость, неприязнь, влечение и прочее. Рождённые благими делами — разного рода поглощённость наслаждениями; некоторые считают, что и они входят в число страданий. Под «рождёнными оскорблениями» подразумеваются лишь оскорбления святого имени. Оскорбления же в служении у рассудительного и достойного обычно каждый день унимаются именами, чтением гимнов, что их снимают, и непрерывностью служения, — и не успевают прорасти. Но если, полагаясь на то, что их можно унять, он ослабит внимательность, то и оскорбления в служении станут оскорблениями имени. Ведь сказано: «кто силой имени намеревается грешить…» — и «имя» здесь указывает на всю преданность, которая унимает грехи. И даже по законам дхармы, если грешить, полагаясь на искупление, грех не уничтожается, а лишь уплотняется.
0c5c4969d2c6 · publicado 28 sept 2026, 15:51:26 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Третий ливень — anartha-nivṛtti, избавление от помех. Помехи четырёх видов, и последний неожидан: помехи, рождённые самой преданностью, — о них раздел 3.15.
Главная тонкость здесь — различие двух видов оскорблений. Промахи в служении божеству (войти в храм в обуви и т. п.) снимаются легко. Но если человек начинает рассчитывать: «ничего, повторю имя — и прощено», — это уже одно из десяти оскорблений имени: «грешить, полагаясь на силу имени».