महाभारत
Caitraratha-parva (aṅgāraparṇa-parābhava) (The Defeat of Aṅgāraparṇa)1.158.19–21
1039 / 15823
महाभारत · 1.158.19–21
देवनागरी

तथा पितॄन् वैतरणी दुस्तरा पापकर्मभिः ॥
गङ्गा भवति गन्धर्व यथा द्वैपायनो ऽब्रवीत् ॥
असंबाधा देवनदी स्वर्गसंपादनी शुभा ॥
कथम् इच्छसि तां रोद्धुं नैष धर्मः सनातनः ॥
अनिवार्यम् असंबाधं तव वाचा कथं वयम् ॥
न स्पृशेम यथाकामं पुण्यं भागीरथीजलम् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

tathā pitṝn vaitaraṇī dustarā pāpakarmabhiḥ ||
gaṅgā bhavati gandharva yathā dvaipāyano 'bravīt ||
asaṃbādhā devanadī svargasaṃpādanī śubhā ||
katham icchasi tāṃ roddhuṃ naiṣa dharmaḥ sanātanaḥ ||
anivāryam asaṃbādhaṃ tava vācā kathaṃ vayam ||
na spṛśema yathākāmaṃ puṇyaṃ bhāgīrathījalam ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तथा पितॄन् वैतरणी दुस्तरा पापकर्मभिःtathā pitṝn vaitaraṇī dustarā pāpakarmabhiḥso too, [descending] to the ancestors, [she is] Vaitarani, impassable for the sinful,
गङ्गा भवति गन्धर्व यथा द्वैपायनः अब्रवीत्gaṅgā bhavati gandharva yathā dvaipāyanaḥ abravītthe Ganga becomes, O gandharva, as Dvaipayana [Vyasa] has said;
असंबाधा देवनदी स्वर्गसंपादनी शुभाasaṃbādhā devanadī svargasaṃpādanī śubhāunobstructed, the divine river, bestowing heaven, auspicious --
कथम् इच्छसि तां रोद्धुं न एषः धर्मः सनातनःkatham icchasi tāṃ roddhuṃ na eṣaḥ dharmaḥ sanātanaḥhow do you wish to dam her? this is not the eternal law;
अनिवार्यम् असंबाधं तव वाचा कथं वयम्anivāryam asaṃbādhaṃ tava vācā kathaṃ vayamunpreventable, unobstructable -- by your word how shall we
न स्पृशेम यथाकामं पुण्यं भागीरथीजलम्na spṛśema yathākāmaṃ puṇyaṃ bhāgīrathījalamnot touch, as we wish, the holy water of Bhagirathi?"
द्वैपायनोdvaipāyanooriginal form "dvaipāyano", added to complete the word-by-word coverage
ऽब्रवीत्'bravītoriginal form "'bravīt", added to complete the word-by-word coverage
नैषnaiṣaoriginal form "naiṣa", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"So too, descending to the ancestors, the Ganga becomes Vaitarani, impassable for the sinful, O gandharva, as Vyasa has said. This unobstructed, divine river, bestowing heaven, auspicious -- how do you wish to dam her? This is not the eternal law. And how shall we, by your word, not touch, as we wish, the holy, unpreventable, unobstructable water of Bhagirathi?"

संस्करण

f15d8b4553d4 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 5:19:51 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से