114 / 558
गोविन्दभाष्य · 1.4.7
देवनागरी

महद्वच् च

लिप्यंतरण (IAST)

mahadvac ca

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
महत्-वत्mahat-vatкак «великое»; mahat «великое [начало санкхьи]» + -vat; и слово «махат» в Веде — не их «великое»
caи; соединительная частица; тот же разбор
अनुवाद

И как с «великим»: атман-махат Катхи — не махат-таттва санкхьи; так и авьякта — не прадхана.

Govinda-bhāṣya of Baladeva Vidyābhūṣaṇa
देवनागरी

महद्वच् च ॥

बुद्धेर् आत्मा महान् परः इत्य् अत्र यथा बुद्धि-परत्वोक्तेर् आत्म-शब्दैकार्थाच् च महच्-छब्देन स्मार्तं महत्-तत्त्वं न गृह्यते । एवम् आत्म-परत्वोक्तेर् अव्यक्त-शब्देन प्रधानं नेत्य् अर्थः ॥7॥

लिप्यंतरण (IAST)

mahadvac ca ||

buddher ātmā mahān paraḥ ity atra yathā buddhi-paratvokter ātma-śabdaikārthāc ca mahac-chabdena smārtaṁ mahat-tattvaṁ na gṛhyate | evam ātma-paratvokter avyakta-śabdena pradhānaṁ nety arthaḥ ||7||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
महत्-वत् चmahat-vat ca«и как с великим»; сутра 1.4.7
बुद्धेः आत्मा महान् परः इति अत्रbuddheḥ ātmā mahān paraḥ iti atraв «выше разума — атман великий»; Катха 1.3.10
यथा बुद्धि-परत्व-उक्तेःyathā buddhi-paratva-ukteḥкак из речения о высшести над разумом; paratva
आत्म-शब्द-एक-अर्थात् चātma-śabda-eka-arthāt caи из однопредметности со словом «атман»; eka-artha
महत्-शब्देन स्मार्तम् महत्-तत्त्वम् न गृह्यतेmahat-śabdena smārtam mahat-tattvam na gṛhyateсловом «махат» не берётся смартовая махат-таттва; mahat-tattva
एवम् आत्म-परत्व-उक्तेःevam ātma-paratva-ukteḥтак, из речения о высшести над атманом [-телом?]; paratva
अव्यक्त-शब्देन प्रधानम् न इति अर्थःavyakta-śabdena pradhānam na iti arthaḥсловом «авьякта» — не прадхана; таков смысл; вывод
भाष्य का अनुवाद

«И как с великим».

Как в «выше разума — атман великий» — из речения о высшести над разумом и из однопредметности со словом «атман» — словом «махат» не берётся смартовая махат-таттва, так — из речения о высшести [в своём ряду] — словом «авьякта» не [берётся] прадхана; таков смысл.

संस्करण

d3909308485d · प्रकाशित 27 जुल॰ 2026, 4:22:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से