Махабхарата
Дьюта-парва: волшебный чертог и зависть Дурьодханы2.43.34–36
2490 / 15823
Махабхарата · 2.43.34–36
Деванагари

तेन दैवं परं मन्ये पौरुषं तु निरर्थकम् ॥
धार्तराष्ट्रा हि हीयन्ते पार्था वर्धन्ति नित्यशः ॥
सो ऽहं श्रियं च तां दृष्ट्वा सभां तां च तथाविधाम् ॥
रक्षिभिश् चावहासं तं परितप्ये यथाग्निना ॥
स माम् अभ्यनुजानीहि मातुलाद्य सुदुःखितम् ॥
अमर्षं च समाविष्टं धृतराष्ट्रे निवेदय ॥

Транслитерация (IAST)

tena daivaṃ paraṃ manye pauruṣaṃ tu nirarthakam ||
dhārtarāṣṭrā hi hīyante pārthā vardhanti nityaśaḥ ||
so 'haṃ śriyaṃ ca tāṃ dṛṣṭvā sabhāṃ tāṃ ca tathāvidhām ||
rakṣibhiś cāvahāsaṃ taṃ paritapye yathāgninā ||
sa mām abhyanujānīhi mātulādya suduḥkhitam ||
amarṣaṃ ca samāviṣṭaṃ dhṛtarāṣṭre nivedaya ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तेन दैवं परं मन्येtena daivaṃ paraṃ manye«потому судьбу высшею считаю,
पौरुषं तु निरर्थकम्pauruṣaṃ tu nirarthakamмужество же тщетным:
धार्तराष्ट्रा हि हीयन्तेdhārtarāṣṭrā hi hīyanteведь Дхартараштры умаляются,
पार्था वर्धन्ति नित्यशःpārthā vardhanti nityaśaḥПартхи возрастают постоянно;
सो अहम् श्रियं च तां दृष्ट्वाso aham śriyaṃ ca tāṃ dṛṣṭvāи вот я, ту красу увидев,
सभां तां च तथा-विधाम्sabhāṃ tāṃ ca tathā-vidhāmи ту залу столь [дивную],
रक्षिभिश् च अवहासं तंrakṣibhiś ca avahāsaṃ taṃи ту насмешку слуг,
परितप्ये यथा अग्निनाparitapye yathā agnināсгораю, как от огня;
स माम् अभ्यनुजानीहिsa mām abhyanujānīhiты меня отпусти [дозволь],
मातुल अद्य सु-दुःखितम्mātula adya su-duḥkhitamо дядя, ныне глубоко удручённого;
अमर्षं च समाविष्टंamarṣaṃ ca samāviṣṭaṃи о завистью охваченном [мне]
धृतराष्ट्रे निवेदयdhṛtarāṣṭre nivedayaДхритараштре поведай».
ऽहं'haṃисходная форма «'haṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
तथाविधाम्tathāvidhāmисходная форма «tathāvidhām», добавленная для полного покрытия пословного блока
चावहासंcāvahāsaṃисходная форма «cāvahāsaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
यथाग्निनाyathāgnināисходная форма «yathāgninā», добавленная для полного покрытия пословного блока
मातुलाद्यmātulādyaисходная форма «mātulādya», добавленная для полного покрытия пословного блока
सुदुःखितम्suduḥkhitamисходная форма «suduḥkhitam», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

«Потому судьбу считаю высшею, а мужество тщетным: ведь Дхартараштры умаляются, а Партхи возрастают постоянно. И вот, увидев ту красу, и ту столь дивную залу, и ту насмешку слуг, я сгораю, как от огня. Отпусти же меня, о дядя, ныне глубоко удручённого, и поведай Дхритараштре о зависти, что меня охватила».

Версия

a5c50b4e17cb · опубликовано 16 июл. 2026 г., 15:49:22 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами