महाभारत
Sabhākriyā-parva (Nārada's Questions on the Duty of a King (Rājadharma))2.5.81–82
1993 / 15823
महाभारत · 2.5.81–82
देवनागरी

कच्चिन् न मानान् मोहाद् वा कामाद् वापि विशां पते ॥
अर्थिप्रत्यर्थिनः प्राप्तान् अपास्यसि कथं चन ॥
कच्चिन् न लोभान् मोहाद् वा विश्रम्भात् प्रणयेन वा ॥
आश्रितानां मनुष्याणां वृत्तिं त्वं संरुणत्सि च ॥

लिप्यंतरण (IAST)

kaccin na mānān mohād vā kāmād vāpi viśāṃ pate ||
arthipratyarthinaḥ prāptān apāsyasi kathaṃ cana ||
kaccin na lobhān mohād vā viśrambhāt praṇayena vā ||
āśritānāṃ manuṣyāṇāṃ vṛttiṃ tvaṃ saṃruṇatsi ca ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
कच्चित् न मानात् मोहात् वा कामात् वा अपि विशाम् पतेkaccit na mānāt mohāt vā kāmāt vā api viśām pateI hope that neither out of pride, nor out of delusion, nor out of desire, O lord of the people,
अर्थि-प्रत्यर्थिनः प्राप्तान् अपास्यसि कथम् चनarthi-pratyarthinaḥ prāptān apāsyasi katham canayou do not in any way reject plaintiffs and defendants who have come [to you];
कच्चित् न लोभात् मोहात् वा विश्रम्भात् प्रणयेन वाkaccit na lobhāt mohāt vā viśrambhāt praṇayena vāI hope that neither out of greed, nor out of delusion, nor out of gullibility, nor out of favoritism
आश्रितानाम् मनुष्याणाम् वृत्तिम् त्वम् संरुणत्सि चāśritānām manuṣyāṇām vṛttim tvam saṃruṇatsi cado you cut off the livelihood of people who have taken refuge [with you]?
कच्चिन्kaccinoriginal form "kaccin", added to complete the word-by-word coverage
मानान्mānānoriginal form "mānān", added to complete the word-by-word coverage
मोहाद्mohādoriginal form "mohād", added to complete the word-by-word coverage
कामाद्kāmādoriginal form "kāmād", added to complete the word-by-word coverage
वापिvāpioriginal form "vāpi", added to complete the word-by-word coverage
विशांviśāṃoriginal form "viśāṃ", added to complete the word-by-word coverage
अर्थिप्रत्यर्थिनःarthipratyarthinaḥoriginal form "arthipratyarthinaḥ", added to complete the word-by-word coverage
कथंkathaṃoriginal form "kathaṃ", added to complete the word-by-word coverage
कच्चिन्kaccinoriginal form "kaccin", added to complete the word-by-word coverage
लोभान्lobhānoriginal form "lobhān", added to complete the word-by-word coverage
मोहाद्mohādoriginal form "mohād", added to complete the word-by-word coverage
आश्रितानांāśritānāṃoriginal form "āśritānāṃ", added to complete the word-by-word coverage
मनुष्याणांmanuṣyāṇāṃoriginal form "manuṣyāṇāṃ", added to complete the word-by-word coverage
वृत्तिंvṛttiṃoriginal form "vṛttiṃ", added to complete the word-by-word coverage
त्वंtvaṃoriginal form "tvaṃ", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"I hope that neither out of pride, nor out of delusion, nor out of desire do you ever reject plaintiffs and defendants who have come to you, O lord of the people? I hope that neither out of greed, nor out of delusion, nor out of gullibility, nor out of favoritism do you cut off the livelihood of people who have taken refuge with you?".

संस्करण

df1f6e7e129a · प्रकाशित 16 जुल॰ 2026, 2:43:40 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से