वराह पुराण
The exposition of the greatness of Someśvara and the other liṅgas, the Hari-Hara field of liberation, Triveṇī and the rest144.73-78
1015 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 144.73-78

Deva-deva

देवनागरी

यत्र नृत्येन देवेशस्तुष्टस्तस्मै वरं ददौ ॥ तेन रावणनृत्येन प्रख्यातो नर्त्तनाचलः
स्नात्वा तु बाणगंगायां दृष्ट्वा बाणेश्वरं प्रभुम् ॥ गंगास्नानफलं प्राप्य मोदते देववद्दिवि
सालङ्कायनकोऽप्याशु क्षेत्रे तस्मिन्परं मम ॥ शालग्रामे महातीव्रमास्थितं परमं तपः
अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि परं गुह्यं वसुन्धरे ॥ तप्यतस्तस्य तु मुने रीश्वरेण समं सुतम्
प्राप्यामीति परं भावं ज्ञात्वा देवो महेश्वरः ॥ सुन्दरं त्वपरं रूपं धृत्वा दृष्टिसुखावहम्
सालङ्कायनपुत्रत्वं योगमायामुपाश्रितः ॥ प्राप्तोऽपि तं न जानाति दक्षिणं पाश्वर्मास्थितः

लिप्यंतरण (IAST)

yatra nṛtyena deveśastuṣṭastasmai varaṃ dadau || tena rāvaṇanṛtyena prakhyāto narttanācalaḥ
snātvā tu bāṇagaṃgāyāṃ dṛṣṭvā bāṇeśvaraṃ prabhum || gaṃgāsnānaphalaṃ prāpya modate devavaddivi
sālaṅkāyanako'pyāśu kṣetre tasminparaṃ mama || śālagrāme mahātīvramāsthitaṃ paramaṃ tapaḥ
anyacca te pravakṣyāmi paraṃ guhyaṃ vasundhare || tapyatastasya tu mune rīśvareṇa samaṃ sutam
prāpyāmīti paraṃ bhāvaṃ jñātvā devo maheśvaraḥ || sundaraṃ tvaparaṃ rūpaṃ dhṛtvā dṛṣṭisukhāvaham
sālaṅkāyanaputratvaṃ yogamāyāmupāśritaḥ || prāpto'pi taṃ na jānāti dakṣiṇaṃ pāśvarmāsthitaḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
यत्रyatraгде
नृत्येनnṛtyenaпляскою
देवेशस्तुष्टस्तस्मैdeveśastuṣṭastasmaiвладыка богов довольный ему
वरंvaraṃдар
ददौdadauдал
तेनtenaтою
रावणनृत्येनrāvaṇanṛtyenaпляскою Раваны
प्रख्यातोprakhyātoпрославлена
नर्त्तनाचलःnarttanācalaḥПлясовая гора
स्नात्वाsnātvāомывшись
तुtuже
बाणगंगायांbāṇagaṃgāyāṃв Бана-ганге
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
बाणेश्वरंbāṇeśvaraṃБанешвару
प्रभुम्prabhumвладыку
गंगास्नानफलंgaṃgāsnānaphalaṃплод омовения в Ганге
प्राप्यprāpyaобретя
मोदतेmodateрадуется
देववद्दिविdevavaddiviкак бог на небе
सालङ्कायनकोऽप्याशुsālaṅkāyanako'pyāśuи Саланкаяна вскоре
क्षेत्रेkṣetreв поле
तस्मिन्परंtasminparaṃв том высшем
ममmamaмоём
शालग्रामेśālagrāmeв Шалаграме
महातीव्रमास्थितंmahātīvramāsthitaṃвесьма суровый предпринятый
परमंparamaṃвысший
तपःtapaḥподвиг
अन्यच्चanyaccaи иное
तेteтебе
प्रवक्ष्यामिpravakṣyāmiизреку
परंparaṃвысшее
गुह्यंguhyaṃтайное
वसुन्धरेvasundhareо Васундхара
तप्यतस्तस्यtapyatastasyaподвизавшегося его
तुtuже
मुनेmuneмудреца
रीश्वरेणrīśvareṇaс Ишварой
समंsamaṃравного
सुतम्sutamсына
प्राप्यामीतिprāpyāmītiобрету — так
परंparaṃвысшее
भावंbhāvaṃпомышление
ज्ञात्वाjñātvāузнав
देवोdevoбог
महेश्वरःmaheśvaraḥМахешвара
सुन्दरंsundaraṃпрекрасный
त्वपरंtvaparaṃже иной
रूपंrūpaṃобраз
धृत्वाdhṛtvāприняв
दृष्टिसुखावहम्dṛṣṭisukhāvahamвзору счастье несущий
सालङ्कायनपुत्रत्वंsālaṅkāyanaputratvaṃсыновство у Саланкаяны
योगमायामुपाश्रितःyogamāyāmupāśritaḥк йогамайе прибегший
प्राप्तोऽपिprāpto'piхотя и обрёл
तंtaṃего
naне
जानातिjānātiзнает
दक्षिणंdakṣiṇaṃк правому
पाश्वर्मास्थितःpāśvarmāsthitaḥбоку примкнувший
अनुवाद

Где пляскою владыка богов, довольный, дал ему дар, — тою пляскою Раваны прославлена Плясовая гора. Омывшись же в Бана-ганге и увидев владыку Банешвару, обретают плод омовения в Ганге и радуются, как бог на небе. И Саланкаяна вскоре в том высшем Моём поле, в Шалаграме, предпринял весьма суровый, высший подвиг. «И иное тебе изреку, высшее тайное, о Васундхара. Узнав высшее помышление подвизавшегося мудреца — „обрету сына, равного Ишваре“, — бог Махешвара, приняв иной, прекрасный, несущий счастье взору облик, прибегнув к йогамайе, обрёл сыновство у Саланкаяны; но тот не знает его, примкнувшего к правому боку».

संस्करण

0101ba124501 · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 9:14:22 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से