Махабхарата
Дьюта-парва: совлечение одежд и чудо одеяний2.61.73–76
2676 / 15823
Махабхарата · 2.61.73–76
Деванагари

हृतस्वस्य हि यद् दुःखं हतपुत्रस्य चापि यत् ॥
ऋणिनं प्रति यच् चैव राज्ञा ग्रस्तस्य चापि यत् ॥
स्त्रियाः पत्या विहीनायाः सार्थाद् भ्रष्टस्य चैव यत् ॥
अध्यूढायाश् च यद् दुःखं साक्षिभिर् विहतस्य च ॥
एतानि वै समान्य् आहुर् दुःखानि त्रिदशेश्वराः ॥
तानि सर्वाणि दुःखानि प्राप्नोति वितथं ब्रुवन् ॥
समक्षदर्शनात् साक्ष्यं श्रवणाच् चेति धारणात् ॥
तस्मात् सत्यं ब्रुवन् साक्षी धर्मार्थाभ्यां न हीयते ॥

Транслитерация (IAST)

hṛtasvasya hi yad duḥkhaṃ hataputrasya cāpi yat ||
ṛṇinaṃ prati yac caiva rājñā grastasya cāpi yat ||
striyāḥ patyā vihīnāyāḥ sārthād bhraṣṭasya caiva yat ||
adhyūḍhāyāś ca yad duḥkhaṃ sākṣibhir vihatasya ca ||
etāni vai samāny āhur duḥkhāni tridaśeśvarāḥ ||
tāni sarvāṇi duḥkhāni prāpnoti vitathaṃ bruvan ||
samakṣadarśanāt sākṣyaṃ śravaṇāc ceti dhāraṇāt ||
tasmāt satyaṃ bruvan sākṣī dharmārthābhyāṃ na hīyate ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
हृत-स्वस्य हि यद् दुःखं हत-पुत्रस्य च अपि यत्hṛta-svasya hi yad duḥkhaṃ hata-putrasya ca api yat«то горе, что [у] с отнятым достоянием, и то, что [у имеющего] убитого сына,
ऋणिनं प्रति यच् च एव राज्ञा ग्रस्तस्य च अपि यत्ṛṇinaṃ prati yac ca eva rājñā grastasya ca api yatи то, что [у] должника пред [заимодавцем], и [у] поглощённого царём,
स्त्रियाः पत्या विहीनायाः सार्थाद् भ्रष्टस्य च एव यत्striyāḥ patyā vihīnāyāḥ sārthād bhraṣṭasya ca eva yatгоре женщины, лишившейся мужа, и [горе] отпавшего от каравана,
अध्यूढायाश् च यद् दुःखं साक्षिभिर् विहतस्य चadhyūḍhāyāś ca yad duḥkhaṃ sākṣibhir vihatasya caи горе той, что отдана [в чужой дом], и [горе] поражённого свидетелями, —
एतानि वै समान्य् आहुर् दुःखानि त्रिदश-ईश्वराःetāni vai samāny āhur duḥkhāni tridaśa-īśvarāḥэти, говорят владыки тридцати [богов], — равные горести;
तानि सर्वाणि दुःखानि प्राप्नोति वितथं ब्रुवन्tāni sarvāṇi duḥkhāni prāpnoti vitathaṃ bruvanи все эти горести обретает изрекающий ложь;
समक्ष-दर्शनात् साक्ष्यं श्रवणाच् च इति धारणात्samakṣa-darśanāt sākṣyaṃ śravaṇāc ca iti dhāraṇātот очевидного зрения [бывает] свидетельство и от слышания — [таково] установление;
तस्मात् सत्यं ब्रुवन् साक्षी धर्म-अर्थाभ्यां न हीयतेtasmāt satyaṃ bruvan sākṣī dharma-arthābhyāṃ na hīyateпотому свидетель, изрекающий истину, не отпадает от дхармы и артхи».
हृतस्वस्यhṛtasvasyaисходная форма «hṛtasvasya», добавленная для полного покрытия пословного блока
हतपुत्रस्यhataputrasyaисходная форма «hataputrasya», добавленная для полного покрытия пословного блока
चापिcāpiисходная форма «cāpi», добавленная для полного покрытия пословного блока
चैवcaivaисходная форма «caiva», добавленная для полного покрытия пословного блока
चापिcāpiисходная форма «cāpi», добавленная для полного покрытия пословного блока
चैवcaivaисходная форма «caiva», добавленная для полного покрытия пословного блока
त्रिदशेश्वराःtridaśeśvarāḥисходная форма «tridaśeśvarāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
समक्षदर्शनात्samakṣadarśanātисходная форма «samakṣadarśanāt», добавленная для полного покрытия пословного блока
चेतिcetiисходная форма «ceti», добавленная для полного покрытия пословного блока
धर्मार्थाभ्यांdharmārthābhyāṃисходная форма «dharmārthābhyāṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

[Кашьяпа:] «Горе человека с отнятым достоянием, и горе того, у кого убит сын, и горе должника перед заимодавцем, и горе поглощённого царём, горе женщины, лишившейся мужа, и отпавшего от каравана, и той, что отдана в чужой дом, и поражённого ложными свидетелями, — эти горести, говорят владыки тридцати богов, равны меж собою; и все их обретает изрекающий ложь. Свидетельство бывает от очевидного зрения и от слышания — таково установление; потому свидетель, изрекающий истину, не отпадает ни от дхармы, ни от артхи».

Версия

b1bf5b7e7cab · опубликовано 16 июл. 2026 г., 16:12:36 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами