Varāha
ततः सर्पवधं दृष्ट्वा कोधसंतप्तमानसा ॥ नाभाषितः किमपि नो मयैतदवधेहि वै
वधूपुत्रवचः श्रुत्वा कोसलानां जनेश्वरः ॥ उवाच मधुरं वाक्यमुभयोर्जनसंसदि
अनेन निहतः सर्पस्त्वया च नकुलो हतः ॥ कथं वा क्रियते क्रोधस्तन्मे वक्तुमिहार्हथ
हते तु नकुले पुत्र किं ते क्रोधस्य कारणम् ॥ राजपुत्रि हते सर्पे किं वा ते मन्युकारणम्
ततः पितुर्वचः श्रुत्वा कोसलेश्वरनंदनः ॥ उवाच मधुरं वाक्यं राजपुत्रो महयशाः
एतेन किं वा प्रश्नेन नैतत्प्रष्टुं त्वमर्हसि ॥ एनां पृच्छ महाराज ज्ञास्यते कायचेष्टितम्
tataḥ sarpavadhaṃ dṛṣṭvā kodhasaṃtaptamānasā || nābhāṣitaḥ kimapi no mayaitadavadhehi vai
vadhūputravacaḥ śrutvā kosalānāṃ janeśvaraḥ || uvāca madhuraṃ vākyamubhayorjanasaṃsadi
anena nihataḥ sarpastvayā ca nakulo hataḥ || kathaṃ vā kriyate krodhastanme vaktumihārhatha
hate tu nakule putra kiṃ te krodhasya kāraṇam || rājaputri hate sarpe kiṃ vā te manyukāraṇam
tataḥ piturvacaḥ śrutvā kosaleśvaranaṃdanaḥ || uvāca madhuraṃ vākyaṃ rājaputro mahayaśāḥ
etena kiṃ vā praśnena naitatpraṣṭuṃ tvamarhasi || enāṃ pṛccha mahārāja jñāsyate kāyaceṣṭitam
«„Затем, увидев убийство змея, гневом опалённая умом, ничего нами не сказано; внемли это от меня“. Услышав слово невестки и сына, владыка людей кошалов сказал сладкое слово обоим в собрании людей: „Им убит змей, и тобою убит мангуст; как же творится гнев? То мне сказать вам здесь подобает. При убитом мангусте, сын, какова причина твоего гнева? О царевна, при убитом змее какова причина твоего негодования?“ Затем, услышав слово отца, отрада владыки кошалов сказал сладкое слово — царевич великославный: „Что этим вопросом? Не это тебе подобает спрашивать. Её спроси, о великий царь: узнается телесное действие“».
680f59610937 · 发布于 2026年9月4日 06:50:03 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Царь ставит вопрос, которого не задал ни один из двоих: почему вообще гнев? Не кто прав, а откуда в человеке эта ярость из-за зверька.
Он спрашивает обоих одинаково — и сына, и невестку. Суд его начинается с равенства.
А сын уходит от ответа и указывает на неё. Он уже догадывается, что дело не в мангусте, но выговорить не может.