महाभारत
Parvasaṃgraha-parva (An Overview of the Books)1.2.7–8
156 / 15823
महाभारत · 1.2.7–8
देवनागरी

तेषां समीपे यो देशो ह्रदानां रुधिराम्भसाम् ।
समन्तपञ्चकम् इति पुण्यं तत्परिकीर्तितम् ॥
येन लिङ्गेन यो देशो युक्तः समुपलक्ष्यते ।
तेनैव नाम्ना तं देशं वाच्यम् आहुर् मनीषिणः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

teṣāṃ samīpe yo deśo hradānāṃ rudhirāmbhasām |
samantapañcakam iti puṇyaṃ tatparikīrtitam ||
yena liṅgena yo deśo yuktaḥ samupalakṣyate |
tenaiva nāmnā taṃ deśaṃ vācyam āhur manīṣiṇaḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तेषाम् समीपेteṣāṃ samīpenear those
यः देशःyaḥ deśaḥthat region
ह्रदानाम् रुधिराम्भसाम्hradānāṃ rudhira-ambhasāmof the lakes with bloody waters
समन्तपञ्चकम् इतिsamantapañcakam iti"Samantapanchaka"
पुण्यम्puṇyamholy
तत् परिकीर्तितम्tat parikīrtitamthus proclaimed / named
येन लिङ्गेनyena liṅgenaby which sign
यः देशःyaḥ deśaḥwhich region
युक्तःyuktaḥmarked; characterized
समुपलक्ष्यतेsamupalakṣyateis recognized; is distinguished
तेन एव नाम्नाtena eva nāmnāby that very name
तम् देशम्taṃ deśamthat region
वाच्यम्vācyamshould be called
आहुःāhuḥsay
मनीषिणःmanīṣiṇaḥthe wise
योyobase form "yo", added to fully cover the word-by-word block
देशोdeśobase form "deśo", added to fully cover the word-by-word block
रुधिराम्भसाम्rudhirāmbhasāmbase form "rudhirāmbhasām", added to fully cover the word-by-word block
पुण्यंpuṇyaṃbase form "puṇyaṃ", added to fully cover the word-by-word block
तत्परिकीर्तितम्tatparikīrtitambase form "tatparikīrtitam", added to fully cover the word-by-word block
योyobase form "yo", added to fully cover the word-by-word block
देशोdeśobase form "deśo", added to fully cover the word-by-word block
तेनैवtenaivabase form "tenaiva", added to fully cover the word-by-word block
देशंdeśaṃbase form "deśaṃ", added to fully cover the word-by-word block
आहुर्āhurbase form "āhur", added to fully cover the word-by-word block
अनुवाद

That region near the lakes of bloody waters is renowned as the holy "Samantapanchaka". The wise say that a region should be named after the very sign by which it is recognized.

संस्करण

36f322ce2777 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 2:16:08 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से