Диг-даршини-тика Дживы Госвами
«Диг-даршини-тика», глава пятая5.46
46 / 62
Диг-даршини-тика Дживы Госвами · 5.46
Деванагари

दीपार्चिर् एव हि दशान्तरम् अभ्युपेत्य दीपायते विवृत-हेतु-समान-धर्मा यस् तादृग् एव हि च विष्णुतया विभाति गोविन्दम् आदि-पुरुषं तम् अहं भजामि

Транслитерация (IAST)

dīpārcir eva hi daśāntaram abhyupetya dīpāyate vivṛta-hetu-samāna-dharmā yas tādṛg eva hi ca viṣṇutayā vibhāti govindam ādi-puruṣaṃ tam ahaṃ bhajāmi

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
दीपार्चिर् एव हिdīpārcir eva hiсамо пламя светильника; именно язык огня лампады
दशान्तरम् अभ्युपेत्यdaśāntaram abhyupetyaперейдя на другой фитиль; перебравшись в иную светильню
दीपायतेdīpāyateгорит; светит, как лампада
विवृत-हेतु-समान-धर्माvivṛta-hetu-samāna-dharmāимея свойства, равные явленной причине; обладая теми же качествами, что и открытый источник
यस् तादृग् एव हि चyas tādṛg eva hi caи который точно так же; и кто как раз таким же образом
विष्णुतया विभातिviṣṇutayā vibhātiсияет как Вишну; блистает в качестве Вишну
गोविन्दम् आदि-पुरुषंgovindam ādi-puruṣaṃГовинду, изначального Пурушу; Говинду, первого Мужа
तम् अहं भजामिtam ahaṃ bhajāmiЕму я поклоняюсь; Его я почитаю
Литературный перевод

Как пламя светильника, перейдя на другой фитиль, горит, обладая теми же свойствами, что и явленная причина, — так и Он сияет в качестве Вишну. Говинде, изначальному Пуруше, я поклоняюсь.

«Диг-даршини-тика» Дживы Госвами
Деванагари

अथ क्रम-प्राप्तं हरि-स्वरूपम् एकं निरूपयन् गुणावतार-महेश-प्रसङ्गाद् गुणावतारं विष्णुं निरूपयति दीपार्चिर् इति । तादृक्त्वे हेतुः । विवृत-हेत-समान-धर्मेति । यद्यॡ श्री-गोविन्दांशांशः कारणार्णव-शायी तस्य गर्भोदक-शायी, तस्य चावतारोऽयं विष्णुर् इति लभ्यते तथापि महा-दीपात् क्रम-परम्परयातिसूक्ष्म-निर्मल-दीपस्योदितस्य । ज्योति-रूपत्वांशे यथा तेन सह साम्यम् । तथा गोविन्देन विष्णुर् गम्यते । शम्भोस् तु तमोऽधिष्ठानत्वात् कज्ज्वल-मय-सूक्ष्म-दीप-शिखा-स्थानीयस्य न तथा साम्यम् इति बोधनाय तद् इत्थम् उच्यते । महा-विष्णोर् अपि कला-विशेषत्वेन दर्शयिष्यमाणत्वात् ॥46॥

Транслитерация (IAST)

atha krama-prāptaṃ hari-svarūpam ekaṃ nirūpayan guṇāvatāra-maheśa-prasaṅgād guṇāvatāraṃ viṣṇuṃ nirūpayati dīpārcir iti | tādṛktve hetuḥ | vivṛta-heta-samāna-dharmeti | yadyaḹ śrī-govindāṃśāṃśaḥ kāraṇārṇava-śāyī tasya garbhodaka-śāyī, tasya cāvatāro'yaṃ viṣṇur iti labhyate tathāpi mahā-dīpāt krama-paramparayātisūkṣma-nirmala-dīpasyoditasya | jyoti-rūpatvāṃśe yathā tena saha sāmyam | tathā govindena viṣṇur gamyate | śambhos tu tamo'dhiṣṭhānatvāt kajjvala-maya-sūkṣma-dīpa-śikhā-sthānīyasya na tathā sāmyam iti bodhanāya tad ittham ucyate | mahā-viṣṇor api kalā-viśeṣatvena darśayiṣyamāṇatvāt ||46||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
अथ क्रम-प्राप्तं हरि-स्वरूपम् एकं निरूपयन्atha krama-prāptaṃ hari-svarūpam ekaṃ nirūpayanдалее, определяя одну природу Хари, чей черёд настал
गुणावतार-महेश-प्रसङ्गाद्guṇāvatāra-maheśa-prasaṅgādпо поводу Махеши, нисхождения среди гун
गुणावतारं विष्णुं निरूपयतिguṇāvatāraṃ viṣṇuṃ nirūpayatiон определяет Вишну, нисхождение среди гун
दीपार्चिर् इतिdīpārcir itiсловом «дипарчих»
तादृक्त्वे हेतुःtādṛktve hetuḥоснование такого сходства
विवृत-हेत-समान-धर्मेतिvivṛta-heta-samāna-dharmetiраскрытое общее свойство и причина
यद्यॡ श्री-गोविन्दांशांशःyadyaḹ śrī-govindāṃśāṃśaḥхотя часть части Шри Говинды
कारणार्णव-शायीkāraṇārṇava-śāyīесть Возлежащий на океане причин
तस्य गर्भोदक-शायीtasya garbhodaka-śāyīего часть — Возлежащий на водах чрева
तस्य चावतारोऽयं विष्णुर् इति लभ्यतेtasya cāvatāro'yaṃ viṣṇur iti labhyateи его нисхождение — этот Вишну, как выходит
तथापि महा-दीपात्tathāpi mahā-dīpātи всё же от великого светильника
क्रम-परम्परयाति-krama-paramparayāti-чередою по порядку
सूक्ष्म-निर्मल-दीपस्योदितस्यsūkṣma-nirmala-dīpasyoditasyaу зажжённого тончайшего, чистого светильника
ज्योति-रूपत्वांशेjyoti-rūpatvāṃśeв части светозарности
यथा तेन सह साम्यम्yathā tena saha sāmyamкак есть с ним равенство
तथा गोविन्देन विष्णुर् गम्यतेtathā govindena viṣṇur gamyateтак и Вишну разумеется наравне с Говиндой
शम्भोस् तु तमोऽधिष्ठानत्वात्śambhos tu tamo'dhiṣṭhānatvātШамбху же, поскольку он правит тамасом
कज्ज्वल-मय-सूक्ष्म-दीप-शिखा-स्थानीयस्यkajjvala-maya-sūkṣma-dīpa-śikhā-sthānīyasyaподобен тонкому язычку пламени с копотью
न तथा साम्यम् इति बोधनायna tathā sāmyam iti bodhanāyaчтобы дать понять, что равенства такого нет
तद् इत्थम् उच्यतेtad ittham ucyateэто и сказано так
महा-विष्णोर् अपिmahā-viṣṇor apiи что Маха-Вишну также
कला-विशेषत्वेनkalā-viśeṣatvenaесть особая доля
दर्शयिष्यमाणत्वात्darśayiṣyamāṇatvātбудет показано
Перевод комментария

Далее, определяя одну природу Хари, чей черёд настал, — по поводу Махеши, нисхождения среди гун, — он определяет Вишну, нисхождение среди гун, словом «дипарчих». Основание такого сходства — раскрытое общее свойство и причина.

Хотя и выходит, что часть части Шри Говинды есть Возлежащий на океане причин, его часть — Возлежащий на водах чрева, а его нисхождение — этот Вишну, — всё же, как у зажжённого от великого светильника чередою по порядку тончайшего и чистого светильника есть равенство с ним в части светозарности, так и Вишну разумеется наравне с Говиндой.

Шамбху же, поскольку он правит тамасом, подобен тонкому язычку пламени с копотью; и это сказано так затем, чтобы дать понять, что равенства такого нет. И что Маха-Вишну также есть особая доля — будет показано.

Версия

2ec3e156a5a9 · опубликовано 29 июл. 2026 г., 17:34:18 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами