Махабхарата
Джаядратха-вадха-парва: гибель пяти братьев7.110.1–4
7652 / 15823
Махабхарата · 7.110.1–4
Деванагари

धृतराष्ट्र उवाच
दैवम् एव परं मन्ये धिक् पौरुषम् अनर्थकम् ॥
यत्राधिरथिर् आयस्तो नातरत् पाण्डवं रणे ॥
कर्णः पार्थान् सगोविन्दाञ् जेतुम् उत्सहते रणे ॥
न च कर्णसमं योधं लोके पश्यामि कं चन ॥
इति दुर्योधनस्याहम् अश्रौषं जल्पतो मुहुः ॥
कर्णो हि बलवाञ् शूरो दृढधन्वा जितक्लमः ॥
इति माम् अब्रवीत् सूत मन्दो दुर्योधनः पुरा ॥
वसुषेणसहायं मां नालं देवापि संयुगे ॥
किम् उ पाण्डुसुता राजन् गतसत्त्वा विचेतसः ॥

Транслитерация (IAST)

dhṛtarāṣṭra uvāca
daivam eva paraṃ manye dhik pauruṣam anarthakam ||
yatrādhirathir āyasto nātarat pāṇḍavaṃ raṇe ||
karṇaḥ pārthān sagovindāñ jetum utsahate raṇe ||
na ca karṇasamaṃ yodhaṃ loke paśyāmi kaṃ cana ||
iti duryodhanasyāham aśrauṣaṃ jalpato muhuḥ ||
karṇo hi balavāñ śūro dṛḍhadhanvā jitaklamaḥ ||
iti mām abravīt sūta mando duryodhanaḥ purā ||
vasuṣeṇasahāyaṃ māṃ nālaṃ devāpi saṃyuge ||
kim u pāṇḍusutā rājan gatasattvā vicetasaḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
दैवम् एव परम् मन्येdaivam eva param manyeсудьбу самоё высшей полагаю; судьбу почитаю высшей [силою]
धिक् पौरुषम् अनर्थकम्dhik pauruṣam anarthakamпозор мужеству, бесплодному; позор бесплодному мужеству
यत्र आधिरथिः आयस्तःyatra ādhirathiḥ āyastaḥгде Адхиратхи, напрягшийся; коль скоро сын Адхиратхи, [сколь ни] силился
न अतरत् पाण्डवम् रणेna atarat pāṇḍavam raṇeне одолел Пандаву [в] битве; не превозмог Пандаву в бою
कर्णः पार्थान् सगोविन्दान्karṇaḥ pārthān sagovindānКарна Партхов [с] Говиндою; Карна — Партхов вместе с Говиндой
जेतुम् उत्सहते रणेjetum utsahate raṇeпобедить дерзает [в] битве; дерзает одолеть в бою
न च कर्णसमम् योधम्na ca karṇasamam yodhamи не Карне равного воина; и воина, равного Карне
लोके पश्यामि कम् चनloke paśyāmi kam cana[в] мире вижу какого-либо; не вижу в мире никого
कर्णः हि बलवान् शूरःkarṇaḥ hi balavān śūraḥКарна ведь силён, храбр; ибо Карна силён, отважен
दृढधन्वा जितक्लमःdṛḍhadhanvā jitaklamaḥтвердолукий, усталость поборовший; крепок в луке, неутомим
इति माम् अब्रवीत् सूतiti mām abravīt sūtaтак мне говорил, сута; так говорил мне, о сута
मन्दः दुर्योधनः पुराmandaḥ duryodhanaḥ purāглупый Дурьодхана прежде; глупый Дурьодхана прежде
वसुषेणसहायम् माम्vasuṣeṇasahāyam mām[c] Васушеною союзником меня; меня, с Васушеной-союзником
न अलम् देवाः अपि संयुगेna alam devāḥ api saṃyugeне одолеют и боги [в] схватке; не одолеют даже боги в сече
किम् उ पाण्डुसुताः राजन्kim u pāṇḍusutāḥ rājanчто уж [говорить о] сынах Панду, царь; что уж [сказать про] сынов Панду, о царь
गतसत्त्वाः विचेतसःgatasattvāḥ vicetasaḥлишённые сил, безрассудные; обессилевшие, лишённые разума
Литературный перевод

«Судьбу самоё полагаю высшей; позор мужеству, бесплодному, — где Адхиратхи, [сколь ни] напрягался, не одолел Пандаву [в] битве. Карна дерзает победить [в] битве Партхов [с] Говиндою, и не вижу [в] мире какого-либо воина, равного Карне. „Карна ведь силён, храбр, твердолук, поборол усталость“, — так говорил мне прежде глупый Дурьодхана, о сута: „Меня, [c] Васушеною союзником, не одолеют и боги [в] схватке, что уж [говорить о] сынах Панду, царь, лишённых сил, безрассудных“».

Версия

b04e950122fc · опубликовано 19 июл. 2026 г., 16:17:34 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами