Mahabharata
Кхандавадаха-парва: гулянье у Ямуны · Verse 1.214.5–6
1743 / 3756
Mahabharata · 1.214.5–6
Devanāgarī

अध्येतारं परं वेदाः प्रयोक्तारं महाध्वराः ॥
रक्षितारं शुभं वर्णा लेभिरे तं जनाधिपम् ॥
अधिष्ठानवती लक्ष्मीः परायणवती मतिः ॥
बन्धुमान् अखिलो धर्मस् तेनासीत् पृथिवीक्षिता ॥

Transliteration (IAST)

adhyetāraṃ paraṃ vedāḥ prayoktāraṃ mahādhvarāḥ ||
rakṣitāraṃ śubhaṃ varṇā lebhire taṃ janādhipam ||
adhiṣṭhānavatī lakṣmīḥ parāyaṇavatī matiḥ ||
bandhumān akhilo dharmas tenāsīt pṛthivīkṣitā ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
अध्येतारं परं वेदाः प्रयोक्तारं महाध्वराःadhyetāraṃ paraṃ vedāḥ prayoktāraṃ mahādhvarāḥВеды [обрели] в нём высшего изучателя, великие жертвы — совершителя,
रक्षितारं शुभं वर्णाः लेभिरे तं जनाधिपम्rakṣitāraṃ śubhaṃ varṇāḥ lebhire taṃ janādhipamсословия — благого защитника, [обрели] того владыку людей;
अधिष्ठानवती लक्ष्मीः परायणवती मतिःadhiṣṭhānavatī lakṣmīḥ parāyaṇavatī matiḥв нём Лакшми обрела опору, разум — высшее прибежище [в дхарме],
बन्धुमान् अखिलः धर्मः तेन आसीत् पृथिवीक्षिताbandhumān akhilaḥ dharmaḥ tena āsīt pṛthivīkṣitāи вся дхарма обрела [в нём] родича-опору, [в том] правителе земли;
Translation

«Веды обрели в нём высшего изучателя, великие жертвы — совершителя, сословия — благого защитника, обрели того владыку людей; в нём Лакшми обрела опору, разум — высшее прибежище в дхарме, и вся дхарма обрела родича-опору, в том правителе земли».

Commentary

Здесь царь предстаёт прибежищем Вед, жертв и самой дхармы. Знаменательно, что в Юдхиштхире «дхарма обрела опору»: праведный государь — живой оплот закона на земле. При царе-дхармике процветают и знание, и жертва, и благоденствие [Лакшми]. Так писание являет полноту праведного правления; и царство его — твердыня дхармы.

Version

1a8307879cd2 · published Jun 16, 2026, 5:00:00 AM UTC

Page between verses with