Махабхарата
Джаядратха-вадха-парва: плач Дхритараштры7.89.39–43
7359 / 15823
Махабхарата · 7.89.39–43
Деванагари

तस्मिन् प्रविष्टे पृतनां शिनीनां प्रवरे रथे ॥
भोजानीकं व्यतिक्रान्ते कथम् आसन् हि कौरवाः ॥
तथा द्रोणेन समरे निगृहीतेषु पाण्डुषु ॥
कथं युद्धम् अभूत् तत्र तन् ममाचक्ष्व संजय ॥
द्रोणो हि बलवाञ् शूरः कृतास्त्रो दृढविक्रमः ॥
पाञ्चालास् तं महेष्वासं प्रत्ययुध्यन् कथं रणे ॥
बद्धवैरास् तथा द्रोणे धर्मराजजयैषिणः ॥
भारद्वाजस् तथा तेषु कृतवैरो महारथः ॥
अर्जुनश् चापि यच् चक्रे सिन्धुराजवधं प्रति ॥
तन् मे सर्वं समाचक्ष्व कुशलो ह्य् असि संजय ॥

Транслитерация (IAST)

tasmin praviṣṭe pṛtanāṃ śinīnāṃ pravare rathe ||
bhojānīkaṃ vyatikrānte katham āsan hi kauravāḥ ||
tathā droṇena samare nigṛhīteṣu pāṇḍuṣu ||
kathaṃ yuddham abhūt tatra tan mamācakṣva saṃjaya ||
droṇo hi balavāñ śūraḥ kṛtāstro dṛḍhavikramaḥ ||
pāñcālās taṃ maheṣvāsaṃ pratyayudhyan kathaṃ raṇe ||
baddhavairās tathā droṇe dharmarājajayaiṣiṇaḥ ||
bhāradvājas tathā teṣu kṛtavairo mahārathaḥ ||
arjunaś cāpi yac cakre sindhurājavadhaṃ prati ||
tan me sarvaṃ samācakṣva kuśalo hy asi saṃjaya ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तस्मिन् प्रविष्टे पृतनाम्tasmin praviṣṭe pṛtanām[когда] он вступил [в] рать; когда он вступил в рать
शिनीनाम् प्रवरे रथेśinīnām pravare rathe[из] Шини, [тот] превосходный воин; из [рода] Шини, [тот] превосходный воин
भोजानीकम् व्यतिक्रान्तेbhojānīkam vyatikrānte[строй] Бходжи [когда] прошёл; когда прошёл строй Бходжи
कथम् आसन् हि कौरवाःkatham āsan hi kauravāḥкак же были Кауравы; каково же было Кауравам
तथा द्रोणेन समरेtathā droṇena samareтак же Дроною в битве; равно [когда] Дроною в бою
निगृहीतेषु पाण्डुषुnigṛhīteṣu pāṇḍuṣu[при] стеснённых Пандавах; при теснимых Пандавах
कथम् युद्धम् अभूत् तत्रkatham yuddham abhūt tatraкак битва была там; каков был там бой
तत् मम आचक्ष्व संजयtat mama ācakṣva saṃjayaто мне поведай, Санджая; о том мне поведай, Санджая
द्रोणः हि बलवान् शूरःdroṇaḥ hi balavān śūraḥибо Дрона мощен, [он] герой; ведь Дрона силён, [он] храбрец
कृतास्त्रः दृढविक्रमःkṛtāstraḥ dṛḍhavikramaḥискусный в оружии, твёрдой доблести; владеющий оружием, крепкой отваги
पाञ्चालाः तम् महेष्वासम्pāñcālāḥ tam maheṣvāsamПанчалы того великого лучника; панчалы того могучего стрелка
प्रत्ययुध्यन् कथम् रणेpratyayudhyan katham raṇeкак сразились в битве; как одолевали в бою
बद्धवैराः तथा द्रोणेbaddhavairāḥ tathā droṇe[во] вражде связанные с Дроною; связанные враждою с Дроною
धर्मराजजयैषिणःdharmarājajayaiṣiṇaḥЦаря дхармы победы желающие; жаждущие победы Царю справедливости
भारद्वाजः तथा तेषुbhāradvājaḥ tathā teṣuсын Бхарадваджи также [с] ними; а сын Бхарадваджи с ними
कृतवैरः महारथःkṛtavairaḥ mahārathaḥ[во] вражде состоящий, великий воин; враждующий, махаратха
अर्जुनः च अपि यत् चक्रेarjunaḥ ca api yat cakreи что Арджуна совершил; и что свершил Арджуна
सिन्धुराजवधम् प्रतिsindhurājavadham prati[на] убиение царя Синдху; ради убиения царя Синдху
तत् मे सर्वम् समाचक्ष्वtat me sarvam samācakṣvaто мне всё поведай; о том мне всё расскажи
कुशलः हि असि संजयkuśalaḥ hi asi saṃjayaибо искусен ты, Санджая; ведь искусен ты, Санджая
Литературный перевод

«[Когда] тот превосходный воин [из рода] Шини вступил [в] рать, прошёл строй Бходжи, — как же было Кауравам? Так же, [когда] Дроною в битве стеснены были Пандавы, каков был там бой? То мне поведай, Санджая. Ибо Дрона мощен, [он] герой, искусный в оружии, твёрдой доблести; как Панчалы сразились в битве [с] тем великим лучником, связанные враждою с Дроною, желающие победы Царю дхармы, [и когда] сын Бхарадваджи, великий воин, [также с] ними [был] во вражде? И что Арджуна совершил [на] убиение царя Синдху — то мне всё поведай, ибо искусен ты, Санджая.»

Версия

72a2456b39b0 · опубликовано 19 июл. 2026 г., 16:02:23 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами