Mahabharata
Сваямвара-парва: бой Карны с Арджуною и Бхимы с Шальею · Verse 1.181.19–20
1297 / 3756
Mahabharata · 1.181.19–20
Devanāgarī

वैशंपायन उवाच
तम् एवंवादिनं तत्र फल्गुनः प्रत्यभाषत ॥
नास्मि कर्ण धनुर्वेदो नास्मि रामः प्रतापवान् ॥
ब्राह्मणो ऽस्मि युधां श्रेष्ठः सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥
ब्राह्मे पौरंदरे चास्त्रे निष्ठितो गुरुशासनात् ॥
स्थितो ऽस्म्य् अद्य रणे जेतुं त्वां वीराविचलो भव ॥

Transliteration (IAST)

vaiśaṃpāyana uvāca
tam evaṃvādinaṃ tatra phalgunaḥ pratyabhāṣata ||
nāsmi karṇa dhanurvedo nāsmi rāmaḥ pratāpavān ||
brāhmaṇo 'smi yudhāṃ śreṣṭhaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ ||
brāhme pauraṃdare cāstre niṣṭhito guruśāsanāt ||
sthito 'smy adya raṇe jetuṃ tvāṃ vīrāvicalo bhava ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तम् एवंवादिनं तत्र फल्गुनः प्रत्यभाषतtam evaṃvādinaṃ tatra phalgunaḥ pratyabhāṣataему, так говорящему, Пхальгуна [Арджуна] там ответил:
न अस्मि कर्ण धनुर्वेदः न अस्मि रामः प्रतापवान्na asmi karṇa dhanurvedaḥ na asmi rāmaḥ pratāpavān«не наука лука я, Карна, не доблестный Рама;
ब्राह्मणः अस्मि युधां श्रेष्ठः सर्वशस्त्रभृतां वरःbrāhmaṇaḥ asmi yudhāṃ śreṣṭhaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥбрахман я, лучший из бойцов, превосходнейший из носящих оружие;
ब्राह्मे पौरंदरे च अस्त्रे निष्ठितः गुरुशासनात्brāhme pauraṃdare ca astre niṣṭhitaḥ guruśāsanātв оружии брахмическом и индровом утверждённый наставлением гуру,
स्थितः अस्मि अद्य रणे जेतुं त्वां वीर अविचलः भवsthitaḥ asmi adya raṇe jetuṃ tvāṃ vīra avicalaḥ bhavaстою я ныне в бою, чтобы одолеть тебя; о герой, будь твёрд»;
Translation

«Ему, так говорящему, Пхальгуна ответил: „Не наука лука я, Карна, не доблестный Рама; брахман я, лучший из бойцов, превосходнейший из носящих оружие. В оружии брахмическом и индровом утверждённый наставлением гуру, стою я ныне в бою, чтобы одолеть тебя; о герой, будь твёрд“».

Commentary

Здесь Арджуна хранит тайну, не отрекаясь от своей мощи. Знаменательно, что он не открывает имени, но и не лжёт: «брахман я, искусный в оружии» — он остаётся в облике, не выдавая себя. Знаменательно и упоминание гуру: своё искусство он возводит к наставлению учителя, не к себе. Здесь — смирение и скрытность разом: герой не кичится, а свою силу приписывает гуру. Так писание являет благоразумную сдержанность Арджуны; и под именем «брахмана» он являет мощь, какой не утаить.

Version

07df367e019b · published Jun 16, 2026, 5:00:00 AM UTC

Page between verses with