अङ्गेषु यथाश्रय-भावः
aṅgeṣu yathāśraya-bhāvaḥ
[Качества] ЧЛЕНОВ [Его — улыбку, взгляд —] созерцай ПО ИХ СЕДАЛИЩУ: улыбку — на устах, милость — в очах.
एवम् अङ्गि-गुण-ध्यानम् अभिधायेदानीम् अङ्ग-गुणानभिधातुम् उपक्रमते । श्री-गोपालोपनिषदि पूर्व-तापिन्य्-अवसाने, तम् एकं गोविन्दम् इत्य् आरभ्य स-मरुद्-गणोऽहं परमया स्तुत्या तोषयामि इति प्रतिज्ञाय, ओं नमो विश्व-रूपाय इत्य् आदिभिः पद्यैर् विधेर् हरिं स्तुवन् तन्-मुख-नेत्रादिष्व् अङ्गेषु मन्द-स्मित-कृपा-वीक्षणादीन् गुणान् निरदिक्षत् । इह संशयः—मन्द-स्मितादयो मुखाद्य्-अङ्ग-गुणः पृथक् चिन्त्या न वेति । अङ्गि-गुण-ध्यानेनैव पुमर्थ-सिद्धेः पृथक् ध्यानेन फलानतिरेकाच् च ते न ध्येया भवन्तीति प्राप्ते—
अङ्गेषु यथाश्रय-भावः ॥
अङ्गेषु मुखादिषु यथाश्रयं भावश् चिन्तनं कार्यम् । यद् अङ्गं यस्य गुणस्याश्रयस् अत्र तस्य चिन्तनम् विधेयम् इत्य् अर्थः । मुखे मन्द-स्मितं प्रियभाषणं च, नेत्रयोः कृपा-वीक्षणं चेत्य् एवम् आदि ॥63॥
र्प्द् : 3.28.20-33, 4.8.39-45.
evam aṅgi-guṇa-dhyānam abhidhāyedānīm aṅga-guṇānabhidhātum upakramate | śrī-gopālopaniṣadi pūrva-tāpiny-avasāne, tam ekaṁ govindam ity ārabhya sa-marud-gaṇo'haṁ paramayā stutyā toṣayāmi iti pratijñāya, oṁ namo viśva-rūpāya ity ādibhiḥ padyair vidher hariṁ stuvan tan-mukha-netrādiṣv aṅgeṣu manda-smita-kṛpā-vīkṣaṇādīn guṇān niradikṣat | iha saṁśayaḥ—manda-smitādayo mukhādy-aṅga-guṇaḥ pṛthak cintyā na veti | aṅgi-guṇa-dhyānenaiva pumartha-siddheḥ pṛthak dhyānena phalānatirekāc ca te na dhyeyā bhavantīti prāpte—
aṅgeṣu yathāśraya-bhāvaḥ ||
aṅgeṣu mukhādiṣu yathāśrayaṁ bhāvaś cintanaṁ kāryam | yad aṅgaṁ yasya guṇasyāśrayas atra tasya cintanam vidheyam ity arthaḥ | mukhe manda-smitaṁ priyabhāṣaṇaṁ ca, netrayoḥ kṛpā-vīkṣaṇaṁ cety evam ādi ||63||
rpd : 3.28.20-33, 4.8.39-45.
c32f0849afb5 · 发布于 2026年7月27日 05:22:51 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Сказано о качествах ЦЕЛОГО; теперь — качества ЧЛЕНОВ: Брахма, славя Хари («Ом, поклон Всеобразному…»), указал в Его устах и очах ЛЁГКУЮ УЛЫБКУ и МИЛОСТИВЫЙ ВЗГЛЯД. Созерцать ли их отдельно («плода не прибавит»)? При полученном —
«В членах — созерцание по седалищу».
Твори созерцание ПО СЕДАЛИЩУ: какой член какому качеству опора — там то и созерцай: на УСТАХ — лёгкую улыбку и ЛАСКОВУЮ РЕЧЬ, в ОЧАХ — милостивый взгляд.