न सामान्याद् अप्य् उपलब्धेर् मृत्युवन् न हि लोकापत्तिः
na sāmānyād apy upalabdher mṛtyuvan na hi lokāpattiḥ
ОБЫЧНОЕ узрение [Его — без видьи] НЕ освобождает — как [узрение] Смертью; плод его — [лишь высшая] обитель.
स्याद् एतत् । न च विद्यया विना दृष्टिः, नापि दृष्टिं विना विमुक्तिर् इत्य् उक्तम् । तद् उभयम् अयुक्तं भगवत्-प्राकट्यावसरे विद्या-शून्यैर् अपि तद्-दृष्टेर् लाभात् दृष्टिमद्भिर् अपि विमुक्तेर् अलाभाद् इति चेत्, तत्राह—
न, सामान्याद् अप्य् उपलब्धेर् मृत्युवन् नहि लोकापत्तिः ॥
अपिर् अवधारणे । सामान्यात् साधारण्येन योपलब्धिर् दृष्टिस् तस्या न मोचकत्वम् । यतो मृत्यु-मात्रस्य तन् नास्ति । किं तर्हि सामान्य-दृष्टेः फलं ? तत्राह—लोकापत्तिर् इति । यथा सुदर्शनस्य विद्याधरस्य लब्ध-सामान्य-दृष्टेर् यथा च मृगस्य राज्ञो लोकापत्तिः फलम् उक्तम् ।
ननु सैव मुक्तिर् इति चेत्, तत्राह—न हीति । दृष्टिः खलु लोकापत्तिः सेत्य् अर्थः । स्मृतिश् च—सामान्य-दर्शनात् लोका मुक्तिर् योग्यात्म-दर्शनात् इति । अयं भावः—दृष्टिः खलु द्वेधा—आवृत-विषयानावृत-विषया चेति । तत्राद्या पुण्योद्रेकेण जायमाना तत्-प्रभावेन स्वर्गादि-लोकान् प्रापयति । अन्तिमा तु ब्रह्म-विद्यया लिङ्ग-भङ्गे सति परम-प्रेष्ठत्व-चित्-सुख-विग्रह-विषयतया जायमाना विमोचयतीति सर्वं सङ्गतिमत् । यत् तु तात्-कालिकं तद्-वीक्षणं मोक्षकं वदन्ति । तत्रापि तच्-चक्रादि-स्पर्श-महिम्ना लिङ्ग-पर्यन्त-विनाशात् । ततः प्रियत्वादिना तद्-दृष्टेः सेति बोध्यम् । इतरथा बहु-वाक्य-व्याकोपापत्तिः ॥53॥
--ओ)0(ओ--
syād etat | na ca vidyayā vinā dṛṣṭiḥ, nāpi dṛṣṭiṁ vinā vimuktir ity uktam | tad ubhayam ayuktaṁ bhagavat-prākaṭyāvasare vidyā-śūnyair api tad-dṛṣṭer lābhāt dṛṣṭimadbhir api vimukter alābhād iti cet, tatrāha—
na, sāmānyād apy upalabdher mṛtyuvan nahi lokāpattiḥ ||
apir avadhāraṇe | sāmānyāt sādhāraṇyena yopalabdhir dṛṣṭis tasyā na mocakatvam | yato mṛtyu-mātrasya tan nāsti | kiṁ tarhi sāmānya-dṛṣṭeḥ phalaṁ ? tatrāha—lokāpattir iti | yathā sudarśanasya vidyādharasya labdha-sāmānya-dṛṣṭer yathā ca mṛgasya rājño lokāpattiḥ phalam uktam |
nanu saiva muktir iti cet, tatrāha—na hīti | dṛṣṭiḥ khalu lokāpattiḥ sety arthaḥ | smṛtiś ca—sāmānya-darśanāt lokā muktir yogyātma-darśanāt iti | ayaṁ bhāvaḥ—dṛṣṭiḥ khalu dvedhā—āvṛta-viṣayānāvṛta-viṣayā ceti | tatrādyā puṇyodrekeṇa jāyamānā tat-prabhāvena svargādi-lokān prāpayati | antimā tu brahma-vidyayā liṅga-bhaṅge sati parama-preṣṭhatva-cit-sukha-vigraha-viṣayatayā jāyamānā vimocayatīti sarvaṁ saṅgatimat | yat tu tāt-kālikaṁ tad-vīkṣaṇaṁ mokṣakaṁ vadanti | tatrāpi tac-cakrādi-sparśa-mahimnā liṅga-paryanta-vināśāt | tataḥ priyatvādinā tad-dṛṣṭeḥ seti bodhyam | itarathā bahu-vākya-vyākopāpattiḥ ||53||
--o)0(o--
62049513e2b0 · publicado 27 jul 2026, 5:22:51 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
«Без видьи нет видения, без видения — мукти»? Но в пору ЯВЛЕНИЯ Бхагавана Его видели и лишённые видьи — а видевшие не все освободились! На это:
«Нет: и от обычного узрения — как от Смерти; ведь [лишь] обретение обители».
Обычному узрению освободительности нет — как узрению самой Смертью [не всякий, кого коснулась смерть при явлении Господа, освобождён]; плод его — обитель: как видьядхаре СУДАРШАНЕ и ЦАРЮ-ОЛЕНЮ [Бхарате]. «От обычного видения — обители; мукти — от видения ПРАВОМОЧНЫМ». Суть: видение двояко: ЗАВЕШЕННОГО предмета — рождаясь от преизбытка пуньи, приводит в сварги; и РАЗВЕШЕННОГО — когда брахма-видьей РАЗБИТО тонкое тело, рождаясь к Образу блаженства как ДРАЖАЙШЕМУ, — освобождает. А «мгновенные» освобождения [убитых Им] — величием КАСАНИЯ ЧАКРЫ разбито всё вплоть до тонкого тела, и затем — видение с приязнью.